De vraag naar metalen gaat door het dak. Verwacht wordt dat we de komende decennia 3 miljard ton aan metalen en mineralen nodig hebben voor de energietransitie. Om windmolens en zonnepanelen van te maken, maar ook om te voldoen aan de gigantische vraag naar batterijen voor bijvoorbeeld elektrische auto’s. Helaas zijn die metalen schaars, waardoor overheden en bedrijven mogelijkheden zoeken om nieuwe bronnen aan te wenden.
Metalen aardappels
Zo wil de Noorse overheid metalen gaan mijnen in de Arctische oceaan. Het gaat om een gebied zo groot als Duitsland, waar de bodem rijk is aan metalen als kobalt, nikkel, koper en mangaan. Er zou ongeveer 38 miljoen ton aan koper in de bodem verwerkt zitten – bijna twee keer zoveel als de mondiale koperproductie in 2022. De metalen zitten onder meer verwerkt in stenen ter grootte van een aardappel, de zogeheten polymetaalknollen. Het Noorse ministerie van Olie en Energie gaat in de komende weken een plan indienen om de knollen op te zuigen van de oceaanbodem. Het nationale parlement moet daar vervolgens nog mee instemmen.
Slecht voor het zeeleven
Of dat zal gebeuren, is nog onzeker. Het plan van het Noorse ministerie is namelijk zeer omstreden, zowel onder beleidsmakers als onder milieuwetenschappers. In de eerste plaats omdat andere nabijgelegen landen vinden dat ze ook mijnrechten hebben – en dus de kans bestaat op stekelige onderhandelingen. Maar nog belangrijker: omdat diepzeemijnbouw de biodiversiteit kan aantasten.
Een coalitie van ruim 700 mariene experts en beleidsmakers van 44 verschillende landen heeft opgeroepen om de oceanen met rust te laten, omdat een significant gedeelte van het leven op aarde er zijn thuis heeft. Ook op en om de polymetaalknollen huisvest zeeleven. De diepzeemijnbouw en het onttrekken van polymetaalknollen kunnen daarom desastreuze gevolgen hebben voor dat zeeleven en dus voor de biodiversiteit op aarde.
‘Diepzeemijnbouw richt zeer waarschijnlijk grote schade aan’
Mark van der Wal, ecoloog en adviseur bij het Nederlandse International Union for Conservation of Nature
(IUCN NL), onderschreef die noodkreet in een eerder interview met Change Inc. “Volgens wetenschappers richt diepzeemijnbouw zeer waarschijnlijk grote schade aan. Dit is geen duurzame mijnbouw. Ook de VN erkent het niet als onderdeel van de duurzame blauwe economie”, zei hij. Volgens Van der Wal en IUCN NL is een volledig verbod op diepzeemijnbouw – genaamd een ‘moratorium’ – noodzakelijk om de oceanen te beschermen.
Oproep tot een verbod
Volgens het Noorse ministerie leiden de plannen om metalen te winnen in de Arctische oceaan niet tot een verhoogd risico voor het mariene leven. Volgens milieuexperts is dat niet mogelijk. Steeds meer landen beginnen zich dan ook achter zo’n moratorium te scharen, waaronder Frankrijk, Duitsland, Spanje en Chili.
