Hidde Middelweerd 07 juli 2023, 09:30

Zo presteren jouw zonnepanelen tijdens een hittegolf

De zomer is eigenlijk pas net begonnen en we hebben de eerste regionale hittegolf alweer achter de rug. En dit weekend staan er weer temperaturen van boven de 30 graden op het programma. Wat betekent dat nu eigenlijk voor de opbrengst van je zonnepanelen? Presteren ze beter of slechter op (hele) warme dagen? Wim Sinke, emeritus hoogleraar zonne-energie, licht toe.

Adobe Stock 553531116 Wat betekenen hoge temperaturen voor de opbrengst van je zonnepanelen? | Credits: Adobe Stock

Hittegolven gaan doorgaans gepaard met veel zonneschijn. Goed nieuws voor je zonnepanelen, toch? Ja, zegt Sinke. Maar een kanttekening is wel op zijn plaats: “De elektriciteitsopbrengst van je zonnepanelen wordt grofweg bepaald door twee zaken: de hoeveelheid zonlicht die er gedurende de dag op je zonnepanelen valt en hoe efficiënt dat vervolgens wordt omgezet in elektriciteit.”

Op hete dagen verloopt dat tweede gedeelte, de omzetting van zonlicht naar elektriciteit, wat minder soepel. “Als de temperatuur van de buitenlucht (en dus ook van de panelen) bijvoorbeeld 10 graden hoger ligt dan normaal, dan wordt zonlicht zo’n 4 tot 5 procent minder efficiënt omgezet.”

Zonnepanelen en hittegolven

Betekent dit dan dat de opbrengst van je zonnepanelen tijdens een hittegolf lager uitvalt? Zeker niet, want hittegolven gaan bijna altijd gepaard met veel zonneschijn. En dat positieve effect weegt veel zwaarder dan het negatieve effect van de warmte. “Ja, de efficiëntie van zonnepanelen lijdt onder warmte. Maar onder de streep zorgt een hittegolf doorgaans voor een heel mooie opbrengst.”

“De optimale situatie is veel zonneschijn bij lage temperaturen”, vervolgt Sinke. “Een bijzonder zonnige, maar koele meimaand zal dus tot hogere opbrengsten leiden. En tijdens een zonnige periode in de bergen van bijvoorbeeld Zwitserland (waar de temperatuur laag ligt, red.) presteren zonnepanelen nóg beter. Hoe meer zonneschijn, hoe beter. En hoe lager de temperatuur, hoe beter. Daar gaat het om. Ook bij hittegolven valt die balans vaak gunstig uit.”

Natuurlijke ventilatie

Kunnen zonnepaneleneigenaren iets doen om de negatieve effecten van een hittegolf te minimaliseren? Niet echt, zegt Sinke. “Natuurlijke ventilatie van de panelen is goed; het helpt als er lucht achterlangs de zonnepanelen kan stromen. Maar bij een standaard zonne-energiesysteem op het dak is dat eigenlijk altijd wel zo. Bij dak-geïntegreerde systemen hangt het van de constructie af of natuurlijke ventilatie mogelijk is.”

Zonnepanelen schoonmaken?

Hittegolven kunnen (zeker de laatste jaren) ook gepaard gaan met lange periodes van droogte. Er kan dan een stoflaagje op de zonnepanelen ontstaan, waardoor de opbrengst lager uitvalt. Sinke: “In gebieden met veel droogte en stof, zoals woestijngebieden, is het schoonmaken van zonnepanelen dan ook een absolute must. Op sommige plekken worden zonnepanelen wel twee keer per week schoongemaakt. Doe je dat niet, dan daalt de opbrengst al snel met de helft of meer.”

Maar in Nederland is dat eigenlijk bijna nooit een probleem. “Ik raad mensen zeker niet aan om het dak op te gaan om hun zonnepanelen schoon te maken. Maar heeft het wekenlang niet geregend en woon je in een gebied met relatief veel stof? En kun je je zonnepanelen vanaf de grond of vanuit het raam afspoelen met een tuinslang? Dan heeft dat zeker een meetbaar effect op de opbrengst.”

Lees ook:

Bijzondere primeur: Nederlanders mogen als eerste in de EU kweekvlees proeven

De overheid heeft in samenwerking met twee kweekvleesproducenten, Meatable en Mosa Meat, een code of practice opgesteld om proeverijen te kunnen houden. Zowel het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit als het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport werken eraan mee. Zij werden daartoe aangezet door een motie van de Tweede Kamerleden Tjeerd de Groot (D66) en Peter Valstar (VVD). Kweekvlees is vlees dat in een laboratorium wordt gekweekt uit stamcellen van levende dieren. De cellen worden in een vloeistof gelegd waarin ze met suikers, aminozuren en vetten spiervezels vormen. De opbouw van vet- en spiergroei kan al in enkele weken tijd wordt nagebootst. Van één monster kunnen 80.000 kweekhamburgers worden gemaakt. Eerdere proevers zeggen dat het naar 'echt vlees' smaakt. '1.799 liter water voor 1 pond rundvlees' Kweekvlees heeft veel impact voor het milieu. ‘Industriële landbouw is verantwoordelijk voor 15 procent van alle broeikasgasemissies en veeteelt is een belangrijke oorzaak van wereldwijde ontbossing. Ook bespaart kweekvlees veel water. Er is nu 1.799 liter water nodig om slechts 1 pond rundvlees te produceren’, geeft Mosa Meat als voorbeeld. Daarbij wordt ook veel dierenleed voorkomen. Krijn de Nood, CEO van Meatable, spreekt van ‘geweldig nieuws’. Zijn bedrijf ziet gekweekt vlees het liefst al in 2025 in de winkels liggen. ‘’We weten dat gekweekt vlees de impact op het klimaat aanzienlijk kan helpen verminderen. Ons doel is om lekker kweekvlees dat niet van traditioneel vlees te onderscheiden is, voor iedereen bereikbaar te maken, zonder schade toe te brengen aan mens, dier of onze planeet.’’ Cellulaire landbouwcultuur Nederland zet in op een brede cellulaire landbouwcultuur. Het Nationaal Groeifonds kreeg eerder al steun met 60 miljoen euro van het rijk. Voedselveiligheid speelt een belangrijke rol bij het opstellen van nieuwe regels. Nederland loopt voor op andere landen in Europa. In Azië en de Verenigde Staten wordt kweekvlees al veel langer geproefd, maar dan zonder bemoeienis van de overheid. Meatable hield al een proeverij met kweekvleesworstjes in Singapore. Het is het enige land waar kweekvlees al mag worden verkocht. Amerika zal snel volgen, is de verwachting. Worstjes en dumplings De proeverijen in Nederland zullen in eerste instantie bij de bedrijven zelf worden georganiseerd. ‘’We hopen in het najaar de eerste proeverijen te kunnen houden’’, zegt een woordvoerster van Meatable. ‘’Per keer zal het om zo’n dertig personen gaan. We maken worstjes van varkensvlees, pulled pork en dumplings. We zijn benieuwd wat mensen vinden van de smaak, maar ook van de textuur, geur en de bite.’’ Ook lezen! Worst opkweken in acht dagen? Het Nederlandse Meatable doet hetKweekvlees kan goedkoper door te printen met voedselrestenKomt 's werelds eerste kweekvleesboerderij in NederlandKweekvlees kan dit jaar in Nederland worden geproefd.