Teun Schröder
03 november 2020, 14:51

Trump of Biden: wat betekent een verkiezingswinst voor de energiesector in de VS?

Traditiegetrouw kruipen de peilingen van Trump en Biden op de verkiezingsdag dichter naar elkaar toe. Dat de beoogde koersen van beide presidentskandidaten mijlenver uit elkaar liggen mag voor niemand een verrassing zijn. Zo ook voor klimaatbeleid. Maar wat voor koers kunnen we van hen verwachten?

Shutterstock 512913955

Eerst naar de man die ‘volgens de peilingen’ voorop ligt. Geheel in stijl wil Biden de handschoen oppakken van het mondiale leiderschap in de strijd tegen klimaatverandering. En dat betekent investeren. Zijn ‘Clean Energy Revolution Plan’ spreekt van 2.000 miljard dollar in de komende vier jaar. Het hoofddoel: 100 procent schone energieproductie en een CO2-neutrale VS in 2050. Biden wil dit bereiken door CO2-uitstootreguleringen te introduceren en de aankoop van zuinige en elektrische auto’s te stimuleren. Ook wil hij een einde maken aan subsidies voor olie- en gasproductie.

Wel of geen schaliegas?

Als vicepresident onder Obama steunde Biden het beleid om de productie van schaliegas – gas opgeslagen in gesteente – te verhogen. Ondanks de vele milieubezwaren tegen dit proces, zoals de kans op bevingen en het gebruik van zware chemicaliën en miljoenen liters water, heeft schalieproductie de VS minder afhankelijk gemaakt van import. In tegenstelling tot Trump wil Biden geen nieuwe boorvergunningen uitgeven om productie verder op te schroeven. Wel zei Biden tijdens het laatste debat dat hij wil blijven fracken (de techniek waarmee het schaliegas ontgonnen wordt).

Lees ook: Worden de grote meren van Amerika straks gigantische windparken?

Import van fossiele brandstof

Alle bovenstaande maatregelen lijken er in meer of mindere mate voor te kunnen zorgen dat de prijs van fossiele energie in de VS gaat stijgen bij een verkiezingswinst voor Biden. Het blijft moeilijk te voorspellen in hoeverre en in welk tempo dit bijdraagt aan de gewenste energietransitie. Op de korte termijn betekent een hogere prijs voor fossiele brandstof minder binnenlandse productie, en daarmee meer importafhankelijkheid van landen als Rusland en Iran. Mocht Biden als winnaar uit de bus komen, dan wacht hem een grote uitdaging om de banden met deze landen weer aan te zwengelen, na het sanctiebeleid van Trump.  

Klimaatontkenner of toch niet?

Dan naar de ‘underdog’. Voorop staat dat Trump er een wispelturige mening opna houdt als het om klimaatverandering gaat. Ruim een decennium geleden was Trump nog voor een ambitieus klimaatbeleid. Hoe anders is dat nu. Op een koud-uitgevallen aprildag roept hij waar de opwarming van de aarde is gebleven (“It’s freezing in New York – Where the hell is global warming?”) en in 2018 vertelde Trump aan MSNBC dat hij niet gelooft dat de mens verantwoordelijk is voor de opwarming van de aarde.

Des te opvallender was het dat Trump tijdens het debat (lees: moddergevecht) eind september weer van mening veranderde: “Ik denk dat veel dingen bijdragen aan de opwarming van de aarde;  menselijke activiteit in zekere zin ook”. Dus hoe ziet Trump dan klimaatbeleid voor zich?

Lees ook: Tesla komt met kleinere auto van 25.000 dollar, zegt CEO Elon Musk

Plan ontbreekt, wel resultaat

In de eerste plaats ziet Trump olie en gas als motor voor de Amerikaanse economie. Om productie te stimuleren heeft de zittend president de afgelopen jaren beperkende milieumaatregelen afgeschaft en naar eigen zeggen de energiesector ontketend.

Trumps campagnewebsite (promiseskept.com) biedt een overzicht van zijn ‘resultaten’ op energie- en klimaatbeleid, zoals: 39 miljoen hectare van de Mexicaanse Golf opengesteld voor olie- en gaswinning, oliepijplijnen Keystone XL en Dakota Access goedgekeurd, terugdraaien van Obama’s milieumaatregelen, aankondiging uitstap Klimaatakkoord van Parijs.

Een concrete uitwerking van Trumps toekomstplannen voor de energiesector is er op het moment niet. Wel is aannemelijk dat bij zijn overwinning de focus met name komt te liggen op business-as-usual en de korte termijn. Meer geld voor olie- en gas, minder belastingen voor de industrie en geen hogere lasten voor de Amerikaanse burger.

Beeld: Adobe Stock

Varen vrachtschepen straks op kernenergie uit thorium?

Het consortium diende gisteren een verzoek in bij het Amerikaanse ministerie van energie, om een gesmoltenzoutreactor te ontwikkelen in de Verenigde Staten. De bedrijven hopen dat de Amerikaanse staat ook financieel helpt met dit project; niet alleen om de techniek verder te helpen, maar ook om de publieke acceptatie voor deze vorm van kernenergie groter te maken. Ook bij deze vorm van kernenergie ontstaat afval, maar veel minder dan bij een gewone kerncentrale. Alternatieve kerncentraleEen gesmoltenzoutreactor is een alternatief voor de bekende kernreactor, die bijvoorbeeld gebruikt wordt in kerncentrales of nucleaire onderzeeboten. Door gesmolten zout te gebruiken in de reactor kan hij onder normale druk werken, wat hem veiliger maakt. Zo’n zoutreactor gebruikt bijvoorbeeld fluor- of chloorzout, met een nucleaire brandstof. Dat kan thorium zijn, of uranium - Core Power heeft nog geen definitief ontwerp voor hun reactor.Lees ook: Zonnezeil voor vrachtschepen brengt energieverbruik omlaagGesmoltenzoutreactoren kunnen veel kleiner gebouwd worden dan traditionele kerncentrales. Dat maakt ze bij uitstek geschikt voor kleinschalige toepassingen, zoals vrachtschepen. Deze varen nu op vervuilende stookolie, maar zullen  - net als alles op aarde - uiteindelijk emissievrij moeten worden. De reactor van Core Power kan helpen, door duurzame stroom op te wekken.Duurzame brandstof makenDe bedrijven (naast Core Power doet onder andere TerraPower mee, een bedrijf dat sinds 2008 op de steun van softwareondernemer Bill Gates kan rekenen) hebben een plan voor de korte en voor de lange termijn. Vanaf 2024 moet het mogelijk zijn om gesmoltenzoutreactoren op land te bouwen. De (duurzame) stroom die ze opwekken kan gebruikt worden om brandstof te maken die emissievrij is en gebruikt kan worden in bestaande scheepsmotoren. Ammonium bijvoorbeeld, of waterstof.Lees ook: Met kleine aanpassingen kunnen schepen op waterstof varenVanaf 2028 kan een nieuwe generatie schepen gebruik maken van een reactor aan boord, die onbeperkte hoeveelheden stroom levert voor elektromotoren. Zo is het schip 100 procent emissievrij en duurzaam. Een gesmoltenzoutreactor levert genoeg energie voor de hele levensduur van een schip, zeggen de bedrijven.Klimaatdoelen voor 2050Het is een ambitieus plan voor de scheepvaart. Vooralsnog is de gesmoltenzoutreactor nooit toegepast als energiebron; in plaats daarvan kwamen er traditionele kerncentrales. Hoewel de techniek dus al decennia bestaat, is er nog een lange weg te gaan tot commerciële toepassing. Daarnaast heeft de scheepvaart - net als de luchtvaart - min of meer vrijstelling van emissiedoelen. In 2050 moet de uitstoot 50 procent lager liggen dan nu, terwijl veel landen dan al helemaal emissievrij moeten zijn. Dat kan betekenen dat reders weinig zien in een experimentele (en daardoor vermoedelijk dure) technologie voor de volgende generatie schepen.Bron: Core Power | Beeld: Adobe Stock