Rianne Lachmeijer 17 augustus 2022, 15:15

Experts: Opschroeven olie- en gasproductie lost niks op

De productie van fossiele energiebronnen tijdelijk opschroeven om de tekorten die ontstaan door de oorlog in Oekraïne op te lossen is een heel slecht idee. Zowel economisch gezien als voor het klimaat. Dat zeggen experts van de Climate Crisis Advisory Group in een recent rapport.

Adobe Stock olie machines in een winterlandschap met een paarse lucht Olie- en gasbedrijven en hun aandeelhouders zijn de enige die winst maken als overheden hun duurzame ambities tijdelijk aan de kant schuiven. | Credits: Adobe Stock

Voor olie- en gasbedrijven en hun aandeelhouders is het kassa als overheden hun duurzame ambities tijdelijk aan de kant schuiven ten behoeve van energiezekerheid. Iets dat nu massaal gebeurt. Denk aan de recente goedkeuring door staatssecretaris Hans Vijlbrief om naar gas te boren op de Noordzee. Reden: Nederland minder afhankelijk maken van de import van gas uit het buitenland (lees: Rusland). Zelfs een land als Costa Rica dat al ver op weg was om het zoeken naar fossiele energie bij wet te verbieden, lijkt zich nu te bedenken.

Hoewel het energiezekerheid-argument logisch klinkt, schieten we er niets mee op om onze fossiele energieproductie op te schroeven, waarschuwen de experts van de Climate Crisis Advisory Group. Sterker nog: het benadeelt ons alleen maar. ‘De zoektocht naar nieuwe fossiele energiebronnen slaat economisch gezien nergens op’, schrijven de experts in het rapport The Russian-Ukraine Crisis Demanding a climate-safe response.

Extra olie en gas boren slecht voor economie en klimaat

De experts geven verschillende redenen waarom het uitbreiden van de fossiele infrastructuur en het zoeken en aanboren van nieuwe fossiele brandstoffen geen goede oplossing is. Ten eerste levert het niets op voor de korte termijn. Nieuwe infrastructuur aanleggen, energiebronnen zoeken, vergunningen aanvragen en boren: het kost allemaal tijd. Op zijn vroegst leveren deze inspanningen over vijf jaar extra bruikbare fossiele brandstoffen op. Ten tweede maakt het economieën alleen maar gevoeliger voor toekomstige problemen. Ze zijn namelijk nog steeds of nog sterker afhankelijk van fossiele energiebronnen, terwijl we in het Klimaatakkoord van Parijs hebben afgesproken dat we deze gaan afbouwen.

De experts laten er ook geen twijfel over bestaan dat méér fossiel helemaal niet in de duurzame toekomstplannen van de wereld past. ‘Het resterende wereldwijde koolstofbudget van ongeveer 400 Gt (gigaton red.) CO2 staat gewoon geen nieuwe uitbreiding van fossiele brandstoffen toe’, benadrukken de onderzoekers. Dus als we onze klimaatambities serieus nemen dan moeten we onze plannen voor fossiele energie-uitbreiding per direct vergeten. Een boodschap die de IEA vorig jaar al bracht.

Lees ook: Scenario’s grote oliebedrijven niet in lijn met Klimaatakkoord Parijs

Duurzame koers enige weg voorwaarts

De Climate Crisis Advisory Group realiseert zich hoe moeilijk dit is. Helemaal voor armere landen en/of landen die erg afhankelijk zijn van fossiele energiebronnen. Ze zien echter geen andere optie en wijzen er juist op dat energiezekerheid en klimaatveiligheid elkaar helemaal niet tegenspreken.

Acties die in overeenstemming zijn met een klimaatveilige toekomst leveren voordelen op voor nu en later, aldus de experts. De belangrijkste kortetermijnmaatregelen zijn volgens hen energiebesparing, efficiëntieverbeteringen en de bouw versnellen van hernieuwbare energieprojecten, zoals windparken. In de tussentijd raden de experts overheden aan om kwetsbare burgers tegemoet te komen bij het betalen van de hoge energieprijzen, bijvoorbeeld door de inkomstenbelasting te verlagen.

Lees ook: Meer opbrengst uit windparken dankzij nieuwe software

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: iedere dag rond 07.00 uur het laatste nieuws

Wil jij iedere ochtend rond 7 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze dagelijkse nieuwsbrief.

Investeerders met miljarden euro's onder beheer komen in actie tegen droogte

Ondanks de regen van woensdag heerst er extreme droogte. Niet alleen in Nederland, maar wereldwijd merken bedrijven de gevolgen daarvan. Zo meldt Bloomberg dat Toyota en lithiumbatterijmaker Contemporary Amperex Technology hun fabrieken in de Chinese provincie Sichuan sluiten door een door droogte veroorzaakte energiecrisis. Beide bedrijven stoppen hun productie in ieder geval tot 20 augustus. En eerder werd bekend dat Duitse chemiebedrijven verwachten minder productie te draaien door lage waterstanden in de Rijn.Link tussen droogte en energievoorziening in Sichuan Sichuan is een van de dichtstbevolkte provincies van China en is sterk afhankelijk van waterkracht voor de energievoorziening. Dat maakt het gebied bijzonder kwetsbaar voor hittegolven en droogte. De regio is belangrijk voor de maakindustrie waardoor ook bedrijven de nadelige effecten van droogte ervaren. Zij moeten voor hun elektriciteit concurreren met consumenten en kantoren die door temperatuurstijgingen meer airco’s installeren. Terwijl het elektriciteitsaanbod vermindert door verdampende waterreservoirs.Waterschaarste een probleem voor beleggers Waterschaarste is niet alleen vervelend voor bedrijven - ook voor de investeerders die erin beleggen vormt het een risico. Zij zien hun rendementen slinken als bedrijven hun productie tijdelijk moeten verminderen of stilleggen. Daarom komen 64 institutionele beleggers nu in actie om watersystemen beter te beschermen. Dat doen ze onder leiding van Ceres. Deze financiële NGO wil duurzaamheid aanjagen in de sector. Op basis van onderzoek en analyses bepaalde Ceres (in samenwerking met investeerders en NGO’s) zes wetenschappelijk-onderbouwde acties waarop financiële instellingen bedrijven kunnen aanspreken. De stappen zijn opgetekend in de Corporate Expectations for Valuing Water. Als bedrijven zich hieraan houden dan voldoen ze gelijk aan het duurzame ontwikkeldoel dat de Verenigde Naties voor 2030 opstelde voor water (SDG 6). Lees ook: Vier redenen waarom beleggers hun waterrisico’s beter moeten meten Nestlé, Unilever en Kraft Heinz Het Valuing Water Finance Initiative gaat zich op de 72 grootste watergebruikers en -vervuilers richten. In de lijst zijn veel bekende namen terug te vinden, zoals Nestlé, Unilever, Kraft Heinz, Danone, Domino’s Pizza, McDonalds en Coca-Cola. De financiële instellingen hebben afgesproken dat ze deze bedrijven op verschillende zaken gaan aanspreken. Ten eerste willen ze dat bedrijven ervoor zorgen dat ze met hun huidige praktijken geen invloed hebben op de waterkwaliteit en de beschikbaarheid van water. Ten tweede willen ze dat bedrijfsbesturen actief gaan toezien op het waterbeheer en het een plek geven in hun beleid. Ten derde moeten bedrijven actie ondernemen om ervoor te zorgen dat ook bedrijven op andere plekken in de keten goed met water omgaan. Ten slotte willen de investeerders dat ze de bedrijven waarvan ze afhankelijk zijn voor hun zoetwater gaan beschermen. Onder de financiële ondertekenaars bevinden zich ook Nederlandse bedrijven. Uit ons land doen onder andere a.s.r., Achmea, Actiam en PGGM mee. Samen de meeste invloed Onderzoeker Colin Tissen van Universiteit Maastricht legde eerder uit dat investeerders door samen op te trekken het meeste kunnen bereiken bij bedrijven. “Als je met verschillende investeerders samenwerkt kun je samen verschillende bedrijven targeten en het werk uitspreiden over verschillende investeerders. Daardoor kost het minder en heb je grotere effecten.” Lees ook: Droogte als businesscase: deze 5 bedrijven zetten erop inSchrijf je in voor onze nieuwsbrief: iedere dag rond 07.00 uur het laatste nieuws Wil jij iedere ochtend rond 7 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze dagelijkse nieuwsbrief.