De Joint European Torus is een grote ring waarin plasma heel heet wordt gemaakt. Heter zelfs dan elke plek in ons zonnestelsel, volgens de website van JET. Bij hoge temperaturen gaan atomen in de ring samensmelten en komt er energie vrij. Dat is de theorie achter deze en vele andere fusiereactoren. Maar in de praktijk blijkt het nog lastig om grote hoeveelheden energie op te wekken. Je moet daarvoor dus dat plasma extreem heet maken (150 miljoen graden Celsius), en je moet die temperatuur lang vasthouden.
De JET is vooral een demonstratieproject voor een aspect van kernfusie: de brandstof. In theorie kun je allerlei atomen gebruiken die samensmelten in de torus. JET gebruikt ‘zwaar water’ (deuterium) in combinatie met het zeldzame tritium, een speciale vorm van waterstof. Het nieuwe energierecord laat zien dat deze materialen goed werken als brandstof.
Lees ook: Wat is kernfusie, en maakt het straks zonnepanelen overbodig?
Kernfusie bij ITER
Dat is dan weer een opsteker voor een ander, veel groter project: ITER. Dit is een internationaal project, dat al sinds 2007 loopt en het hoofdkwartier in Frankrijk heeft. ITER wil de heilige graal bouwen: een fusiereactor die meer energie oplevert dan hij kost, om zo de wereld aan goedkope en niet-vervuilende energie te helpen. Maar omdat het een wetenschappelijk project is met veel betrokkenen, gaan de ontwikkelingen ook langzaam. Dat de brandstoffen in JET werken is een opsteker voor ITER: het laat zien dat het concept van hun fusiereactor uitvoerbaar kan zijn. Overigens is JET al veel langer, maar kleinschaliger bezig: in 1978 begon de bouw van deze reactor.
Omdat de ontwikkelingen rond ITER langzaam gaan, steken er her en der steeds meer pioniers de kop op. De afgelopen jaren verschijnen bedrijven die zeggen binnen tien jaar een fusiereactor te kunnen bouwen die energie oplevert. Dat is veel sneller dan ITER, dat in 2035 voor het eerst deuterium en tritium moet gebruiken. Of die bedrijfjes kans van slagen hebben, daarover schreven wij eerder dit stuk.
