Teun Schröder
03 oktober 2023, 11:56

Weinig wind, veel zon: dit deed september voor de opwek van hernieuwbare energie

Het totale aandeel opgewekte hernieuwbare energie viel in september 2 procent hoger uit dan september vorig jaar. Dit is een van de laagste maandelijkse groeicijfers dit jaar. Door een gebrek aan wind presteerden vooral windmolens minder. Dat blijkt uit de maandcijfers van Energieopwek.nl.

Zonnedaken De site Energieopwek.nl laat actueel zien wat er in Nederland aan duurzame energie wordt opgewekt. | Credits: Adobe Stock

De gemiddelde windsnelheid van de stations Vlissingen, Marknesse en Eelde was slechts 3,6 meter per seconde, de laagste maandwaarde dit jaar. Daarentegen zijn er dit jaar wel windmolens bij gekomen ten opzichte van vorig jaar. In september draaiden bijvoorbeeld voor het eerst de turbines van het windpark Hollandse Kust Zuid.

Veel zon

Tegelijkertijd was er in september volop ruimte voor de zon. Volgens het KNMI staat september in de top tien van zonnigste maanden. Gemiddeld scheen de zon 210 uur, terwijl dit normaal 159 uren zijn. Gecombineerd met de groei van het aantal panelen kwam de zonproductie 30 procent hoger uit dan september vorig jaar. Die hoeveelheid is goed voor 23 procent van de Nederlandse stroomvraag.

Biomassa daalt iets

Na zon leverde hernieuwbare energie uit biomassa de grootste bijdrage. Biomassa bestaat uit een breed palet aan bronnen zoals het verbranden van afval in afvalcentrales, biobrandstoffen die worden bijgemengd bij benzine en diesel, hout en snoeiafval dat wordt gebruikt voor warmtenetten en zwembaden en het bijstoken van afval en houtpellets in kolencentrales.

Het aandeel biomassa in de stroomproductie was wel 2 procent lager dan vorig jaar; van 10 naar 8 procent. Kolencentrales werden deze maand nauwelijks gebruikt. Een deel lag bovendien stil vanwege groot onderhoud.

Maandelijkse updates

Energieopwek.nl is ontstaan bij het Energieakkoord en is nu onderdeel van het Nationaal Klimaat Platform. Het is een samenwerking met EnTranCe/Hanzehogeschool Groningen, Tennet en Gasunie. De site laat actueel zien wat er in Nederland aan duurzame energie wordt opgewekt.

Lees ook:

CO2-heffing voor import goederen van buiten de EU steeds dichterbij

De wetgeving is onderdeel van het bredere klimaatpakket van de Europese Unie: het Fit for 55-pakket. Daarvan is het doel om in 2030 ten minste 55 procent van de uitstoot van broeikasgassen te hebben teruggebracht. Naast CBAM vallen onder het pakket: een uitgebreide versie van het ETS, een voorstel voor een Sociaal Klimaatfonds, emissienormen voor auto’s en bestelbusjes, en voor landgebruik en bosbouw. CO2 over de grens Het CBAM is ontworpen om zogeheten ‘koolstoflekkage’ tegen te gaan. Omdat producenten binnen de EU moeten betalen voor hun CO2-uitstoot middels het ETS, kan het vanuit een financieel perspectief aantrekkelijk zijn om goederen te importeren van buiten de EU in plaats van erbinnen. In landen buiten de EU gelden namelijk vaak andere regels voor het aanschaffen van CO2-rechten. Om die perverse prikkel tegen te gaan, laat het CBAM producenten eveneens zulke rechten kopen voor goederen die van buiten de EU worden geïmporteerd. Het gaat daarbij om goederen binnen de categorieën ijzer en staal, cement, mest, aluminium, elektriciteit en waterstof. Overgangsfase Vanaf 1 oktober is het CBAM gedeeltelijk in werking getreden. De EU omschrijft deze periode als de transitiefase, die tot eind 2025 duurt. Dat wil zeggen dat importeurs nog geen CO2-rechten hoeven te kopen, maar dat hen wel verplicht wordt om na het einde van ieder kwartaal een rapportage in te dienen bij de Europese Commissie. Daarin moet staan hoeveel goederen binnen de CBAM-categorieën zijn geïmporteerd en wat daarbij de CO2-uitstoot was. De Commissie zal die rapportages samen met de Nederlandse Emissieautoriteit nalopen en handhaven. Vanaf 2026 zal het CBAM volledig van kracht worden. Dat betekent dat importeurs alleen CBAM-goederen mogen importeren als ze officieel zijn geregistreerd door de Nederlandse Emissieautoriteit, en dat ze voor hun gerapporteerde import bijbehorende CO2-rechten zullen moeten aanschaffen. Lees ook: Hoe de EU de wereld wil dwingen te verduurzamenEuropees Parlement stemt alsnog voor snelle afbouw emissierechtenStrenger Europees klimaatplan zorgt voor minder CO2-uitstoot bij bedrijven