Teun Schröder
25 oktober 2023, 10:20

Wetenschappers maken kwetsbare, maar veelbelovende nieuwe zonnecel hittebestendig

Perovskiet is dé belofte in de wereld van zonnepanelen. Het kristal is relatief goedkoop en eenvoudig te bewerken. Maar perovskiet is ook kwetsbaar en degradeert snel. Wetenschappers van het Department of Chemistry in Hongkong hopen dat daar met hun innovatie verandering in komt.

Getty Images 521954492 Dankzij de nieuwe coating kunnen perovskiet zonnepanelen nu ook gebruikt worden in gebieden waar hitte eerder een probleem was. | Credits: Getty Images

De zonnepanelen die op onze daken liggen zijn vrijwel allemaal gemaakt van silicium. Deze cellen zijn rigide, zwart en zwaar. Dat is anders met de kristalsoort perovskiet. Dit materiaal is relatief goedkoop makkelijk te bewerken, en haalt vergelijkbare efficiëntieresultaten als siliciumcellen. Perovskiet staat dan ook gelijk aan ontwerpvrijheid, bijvoorbeeld op oppervlaktes die niet volledig vlak zijn; denk aan daken van auto’s of schepen.

Kwetsbaar perovskiet

Maar het grote nadeel van perovskiet is dat het kwetsbaar is. Een constant bombardement van UV-straling door zonlicht zorgt ervoor dat zonnepanelen met het kristal na verloop van tijd veel capaciteit verliezen. En die kwetsbaarheid neemt toe als er vocht, of extreme hitte in het spel komt. Daarom proberen wetenschappers al langer het kwetsbare perovskiet op verschillende manieren te versterken.

Speciale beschermlaag

Een oplossing voor het gevaar van hitte claimen wetenschappers uit Hongkong nu gevonden te hebben. Ze ontwikkelden een speciale coating op basis van nikkeloxide, die ze de treffend ‘een thermisch robuuste ladingsextractielaag’ noemen. “Door deze laag behouden onze verbeterde cellen een efficiency van 90 procent met een rendement van 25,6 procent; zelfs bij hoge temperaturen rond de 60 graden Celsius gedurende meer dan 1.000 uur”, zegt professor Zhu Zonglong van het Department of Chemistry. “Dat is een mijlpaal.”

Ter illustratie: het rendement van de siliciumzonnepanelen op onze daken schommelt meestal tussen de 15 en 25 procent. Jaarlijks neemt dit rendement met een paar procentpunten af.

Warme klimaten

De coating opent deuren die eerder gesloten bleven voor perovskiet zonnecellen. Zhu: “Onze bevindingen kunnen het gebruik van deze cellen aanzienlijk verbreden, bijvoorbeeld in gebieden en klimaten waar de hoge temperaturen eerder een afschrikmiddel waren.”

Nu opschalen

Als het de industrie lukt om de weerbaarheid van perovskietcellen op grote schaal te verbeteren, kan dat een flinke daling betekenen in de kosten die gemoeid zijn bij het opwekken van zonne-energie. Voor nu moeten we nog even geduld hebben voordat de innovatie uit Hongkong gecommercialiseerd wordt. De tijdslijnen hiervoor zijn nog onbekend.

Lees ook:

Ontbossing neemt toe ondanks politieke beloften in Glasgow; kan AI soelaas bieden?

Volgens het rapport is de totale, wereldwijde ontbossing in 2022 opgelopen tot 6,6 miljoen hectare. Dat is meer dan anderhalf keer de oppervlakte van Nederland. Het gros van die 6,6 miljoen hectare bestaat uit tropische regenwouden. Het gaat dan om 4,1 miljoen hectare, ofwel ruwweg de oppervlakte van Nederland. Het verlies van bos is 21 procent hoger dan zou moeten om ontbossing in 2030 helemaal te hebben gestopt (de doelstelling die gemaakt is bij de klimaattop in Glasgow in 2021). Belangrijke functie De grootschalige kap van bossen komt voornamelijk door (illegale) mijnbouw, de aanleg van infrastructuur en de landbouw. Een andere belangrijke oorzaak is de houtproductie voor bijvoorbeeld timmerhout en papier. Helaas kwam onlangs naar buiten dat ook de productie van windmolens leidt tot druk op regenwouden. En dat terwijl bossen, en met name tropische bossen, een belangrijke functie hebben. Ze vormen als het ware een schild tegen klimaatverandering door CO2 op te nemen uit de lucht, ze houden de biodiversiteit op peil en ze voorzien veel lokale bevolkingen in hun levensonderhoud. Inzet van AI WWF-NL wil de schade beperken en verdere ontbossing tegengaan door kunstmatige intelligentie in te zetten. De organisatie ontwikkelt in samenwerking met de universiteit van Wageningen, Deloitte en Boston Consulting Group een systeem dat de houtkap in tropische bossen kan voorspellen. Het systeem gebruikt onder andere satellietbeelden om tot zes maanden vooruit te kunnen inschatten waar mogelijk illegale ontbossing zal gaan plaatsvinden. Met die informatie kunnen lokale overheden en gemeenschappen optreden voordat de daadwerkelijke kap begint, en zo grote hoeveelheden kostbaar bos redden van de ondergang. De eerste pilots van het AI-systeem dat Forest Foresight heet, blijken goed uit te pakken. In Gabon en Kalimantan (het Indonesische deel van Borneo) monitort het systeem zo’n 8 miljoen hectare aan bos, en zijn er al ruim dertig vroegtijdige acties ondernomen om ontbossing te voorkomen. Kweekhout Maar ook andere organisaties werken aan oplossingen voor het ontbossingsprobleem. Zo hebben onderzoekers van het Massachusetts Institute of Technology (MIT) een manier gevonden om hout na te bootsen in een laboratorium. ‘Kweekhout’ zou je dat kunnen noemen. Daarvoor worden cellen van een bepaald soort plant enige tijd opgekweekt in een vloeistof en daarna overgebracht naar een gel, die voedingsstoffen en hormonen bevat. Na verloop van tijd ontstaat daaruit een houtachtige substantie, die met 3D-printers in allerlei gewenste vormen kan worden gegoten. Met als groot voordeel: vormen die niet in de natuur voorkomen. Je hoeft het hout daarna dus niet meer te bewerken, wat met hout van bomen wel het geval is. Het doel van MIT is om met deze methode commercieel hout te kweken, zodat er minder hout gekapt hoeft te worden uit bossen. Meer over ontbossing: Ontbossing van Amazonegebied daalde in april met 68 procentOntbossingswet is erdoor bij Europees ParlementMeer palmolie en minder ontbossing, kan dat?