De eerste windturbines op zee worden oud. Ze zijn toe aan vervanging door grotere, betere windturbines met een hogere opbrengst. Dat betekent dat niet alleen de turbine zelf weg moet, maar ook de fundering, die diep in de zeebodem staat.
Techniek uit olie en gas
Nu wordt de fundering van windturbines weggehaald met een techniek uit de olie- en gasindustrie. De palen worden net onder de bodem afgesneden, het bovenste stuk wordt meegenomen en gerecycled en het onderste deel blijft in de bodem staan. "Daarmee gaan tonnen goed staal verloren", vertelt Ahmed Elkadi, projectmanager bij Deltares. Een samenwerking tussen verschillende bedrijven en onderzoeksinstituten (Innogy is project coördinator, verder werken mee: Delft Offshore Turbine B.V., IHC IQIP B.V., Jan de Nul, Sif Netherlands B.V. en TNO) onderzoekt de mogelijkheden van een nieuwe, hydraulische techniek.
Hierbij wordt de monopile aan de bovenkant dichtgemaakt en daarna gevuld met water. Het water wordt onder druk gezet, totdat er genoeg binnendruk ontstaat om de paal omhoog te doen bewegen. "Op een gegeven moment wint de druk het van de wrijving die de paal heeft met het zand in de bodem." De paal glijdt zo de grond uit en kan in zijn geheel mee worden genomen. Zo blijft er geen staal over in de oceaan en kan alles gerecycled worden. "Dat staal is na 25 jaar nog goed te gebruiken voor andere doelen."
Lees ook: Nieuwe installatiemethode windmolens laat zeeleven met rust
Water en een pomp
De techniek wordt in de toekomst belangrijker, als er meer grote windturbines ontmanteld moeten worden. De monopiles waar de almaar grotere turbines op staan zijn straks dikker, waardoor de bekende technieken maar beperkt toe te passen zijn. Of er is veel extra apparatuur nodig. De hydraulische methoden heeft die problemen waarschijnlijk niet. "Het voordeel van deze techniek: hij is niet ingewikkeld. Je hebt in principe alleen water en een geschikte pomp nodig", zegt Elkadi. Hij denkt dat ook dat, na de verkennende experimenten bij Deltares, de techniek snel grootschalig getest en toegepast kan worden.
Bij de experimenten in de laboratoria van Deltares werkte de techniek in de meeste grondsoorten goed. "Maar dat is geen garantie dat het ook op grote schaal werkt. De partners in het project kijken nu naar de mogelijkheden van een grootschaliger experiment." Als de techniek zich daar bewijst kunnen bedrijven hem toe gaan passen.
Milieu
De techniek is potentieel sneller en simpeler dan de methoden die nu gebruikt worden. Daarmee is hydraulisch monopiles verwijderen mogelijk goedkoper. En er is meer staal dat hergebruikt kan worden. Zo wordt het verwijderen van windturbines, wat over een paar decennia massaal moet gebeuren, een stuk duurzamer.
Lees ook: De grootste windturbine ter wereld levert zijn eerste stroom
Bron: TKI Wind op Zee/Deltares | Beeld: Adobe Stock
