Windparken op zee bouwen is een enorme technische uitdaging. Gigantische schepen varen op de onstuimige zee om torens te bouwen die honderden meters hoog kunnen zijn. Dit vraagt om dito kranen die de windturbines segment voor segment omhoog takelen – een zeer kostbare aangelegenheid.
Een goedkoper alternatief? Windturbines die zichzelf in elkaar zetten. ‘Klimmende kranen’ worden aan windturbines bevestigd en werken zich gedurende de bouw van de torens steeds verder omhoog. Hoewel op dit moment nog niet grootschalig toegepast, zijn er allerlei bedrijven en bedrijfjes die zich op de klimmende kraan hebben gestort. Deze worden op zee, maar ook op land toegepast. Ze bedienen zich allemaal van een net weer andere techniek.
KoalaLifter
De KoalaLifter heeft, niet geheel onverwachts, iets weg van een koala die in een boom klimt. Het is een kraan die zich aan de toren van de windturbine omhoogwerkt. Deze Spaanse vinding werkt als een hydraulisch systeem dat de kraan langs de mast omhoog duwt. De KoalaLifter komt in verschillende uitvoeringen. Op het filmpje hieronder is de KL-N30 aan het werk. Deze kraan kan een relatief bescheiden gewicht van 30 ton liften. Snel is de stalen koala wel: hij klimt in zo’n 45 minuten 100 meter omhoog.
KoalaLifter werkt aan uitvoeringen die meer heavy duty zijn. Waar dan ook productnamen bijhoren die ontzag afdwingen: de King Dingaling KL-Gorilla kan maar liefst 150 ton tillen. De commerciële uitrol van de Koala-lijn wordt verwacht vanaf 2026.
Lagerwey
Ook in Nederland wordt er aan klimmende kranen gewerkt. Het Nederlandse turbinebouwbedrijf Lagerwey was zelfs de eerste die eentje op de markt bracht. De Lagerway LCC140 Climbing Crane is in eerste instantie bedoeld voor op land. Dit gevaarte moet met maar liefst elf vrachtwagens worden aangevoerd, en wordt door een kleiner hulpkraantje op zijn plek gebracht.
Het eveneens Nederlandse Enercon heeft in 2021 met een prototype van de LCC140 één van hun windturbines in elkaar gezet:
WindSpider
Nog een naam die verwijst naar een dier dat goed kan klimmen: de WindSpider. Deze Noorse vinding ziet er misschien iets minder futuristisch uit dan de concurrenten, maar is volgens de fabrikant Leirvik minstens zo effectief – zeker als het op de kosten aankomt. Gelijktijdig met de bouw van de windturbine wordt een lichtgewicht aluminium steiger om de toren heen gebouwd. Bovenop de steiger staat een kraan die de prefab-segmenten van de toren één voor één op elkaar stapelt. Als de toren staat, worden de turbine en rotorbladen met dezelfde kraan omhoog getild.
De WindSpider is volgens de fabrikant geschikt voor windturbines tot zo’n 200 meter hoogte. Doordat er simpelweg een frame rondom de toren wordt gebouwd, kan hij bij vrijwel alle types windturbines worden toegepast. Geclaimd wordt dat de kosten voor de bouw van windturbines met 50 procent gereduceerd kunnen worden. Als dat zo is, gaan we de WindSpider ongetwijfeld terugzien bij de bouw van windparken op volle zee.
De WindSpider aan het werk. | Credit: WindSpider
