Kaz Schonebeek 21 juni 2023, 16:30

Wordt Groningen het epicentrum van grootschalige batterijen?

Netbeheerder Tennet verwacht dat Groningen, Flevoland en Noord-Brabant koplopers zullen worden op het gebied van grootschalige batterij-opslag. In 2030 zal landelijk waarschijnlijk 9 gigawatt aan grootschalige batterijen nodig zijn.

Adobe Stock 459340696 In 2030 zal er 9 gigawatt aan batterij-opslag nodig zijn, verwacht netbeheerder Tennet. | Credits: Adobe Stock

Tennet heeft een position paper gepubliceerd waarin het uiteenzet hoe het tegen grootschalige energieopslag in batterijen aankijkt. De netbeheerder verwacht in 2030 9 gigawatt aan batterijvermogen nodig te hebben. Volgens Tennet is er vooral in de provincies Groningen, Flevoland en Noord-Brabant behoefte aan grootschalige batterijopslag. Het rapport focust zich op batterijen met een vermogen groter dan 70 megawatt.

Het toegenomen aandeel groene stroom in de elektriciteitsmix maakt dat de behoefte aan batterij-opslag groeit. Ongeveer een derde van de elektriciteit in Nederland is afkomstig van wind en zon. Het steeds wisselende aanbod van die stroom zorgt voor pieken en dalen in de elektriciteitsopwek. Batterijen kunnen helpen deze pieken en dalen glad te strijken. Ook kunnen batterijen helpen het elektriciteitsnetwerk stabiel te houden en netcongestie tegengaan.

Waar zijn batterijen zinvol?

Tennet geeft aan welke locaties het meest geschikt zijn voor het plaatsen van batterijen. Idealiter liggen batterijen dicht bij zonne- en windparken zodat overschotten ter plekke kunnen worden opgeslagen. Ook een locatie in de buurt van bestaande hoogspanningsstations heeft de voorkeur met het oog op aansluitkosten en de lengte van kabels. Batterijen worden het best niet direct op of onder hoogspanningskabels geplaatst, en ook niet op plekken waar de netbeheerder zelf plannen mee heeft.

Groningen, Flevoland en Noord-Brabant

De grootste vraag naar opslag voorziet Tennet in de provincie Groningen. De netbeheerder mikt op minstens 2 gigawatt aan batterijen. De provincie wekt relatief veel groene stroom op en kabels van grote offshore windparken komen er aan land, terwijl de elektriciteitsvraag daar geen gelijke pas mee loopt.

Op het terrein van de failliete aluminiumsmelter Aldel in Delfzijl wordt al gebouwd aan één van de grootste batterijen van Europa. De exploitant, Giga Storage, wil ten minstens 1 gigawatt aan batterijvermogen installeren, en in 2030 mogelijk 3 gigawatt operationeel hebben. Daarmee zou de verwachte vraag aan batterijvermogen in de provincie al gerealiseerd zijn.

Tennet verwacht dat er in Flevoland en Noord-Brabant ruimte is voor tussen de 1 en 2 gigawatt aan batterijen. Flevoland is de provincie waar per hoofd van de bevolking de meeste groene stroom wordt opgewekt. Noord-Brabant is koploper zonnepanelen plaatsen: de grootste toename van het aantal zonnepanelen was de afgelopen jaren in die provincie te zien.

In de Randstad is de vraag naar energieopslag in batterijen het laagst. In Noord- en Zuid-Holland en Utrecht verwacht Tennet minder dan 200 megawatt vermogen nodig te hebben.

Lees meer:

TU Delft opent 'proeftuin' voor biobased bouwen: 'Dé plek om bouwproducten en circulaire innovaties te testen'

De bouwsector staat voor de grote opgave om veel woningen te bouwen en te renoveren. Om tegelijkertijd de klimaatdoelstellingen (CO2-neutraal en een circulaire economie in 2050) te halen, zal steeds meer van biobased bouwmaterialen gebruik moeten worden gemaakt. "Natuurlijke grondstoffen zoals hennep, bamboe, mycelium of zeewier zijn een belangrijke schakel: ze zijn hernieuwbaar, slaan CO2 op en kunnen ecologisch verantwoord geteeld, geoogst, gebruikt en hergebruikt worden", aldus TU Delft. "Toch worden bouwproducten van biobased materialen nog te weinig op grote schaal gebruikt."Proeftuin Daar moet de proeftuin die werd geopend op de campus van de TU Delft verandering in gaan brengen. Deze Biobased Boulevard werd geopend als onderdeel van fieldlab The Green Village en is verder een initiatief van bouwadviesbureau iCircl en de provincie Zuid-Holland. "Onze regelluwe fieldlab is dé praktijkplek voor ondernemers, bouwbedrijven, opdrachtgevers, onderzoekers en overheden om biobased bouwproducten en andere circulaire innovaties te testen, door te ontwikkelen en te demonstreren", zegt Marjan Kreijns, directeur van The Green Village. "Hier brengen we alle partijen samen om kennis op te doen, uit te wisselen en samen te werken. Dat is een essentiële stap in de opschaling om daarmee biobased materialen in de bouw op grote schaal toe te gaan passen." Bij de proeftuin is direct een start gemaakt met drie innovaties. Het gaat om nieuw, flexibel en remontabel systeem voor binnenwanden, gemaakt van zeewier, van BlueBlocks & CircuWall. Verder wordt Fairm Foam gedemonstreerd: deurvulling van bio-composiet die volledig natuurlijk en composteerbaar is. En een wollen belhokje, gemaakt door het Hollands Wol Collectief. "Schapenwol wordt in Nederland als afval gezien, waarvoor betaald moet worden om het af te voeren. Wol heeft echter uitstekende akoestische kenmerken. Dat maakt het geschikt als isolatiemateriaal in belhokjes en vergaderruimtes."Lees ook:Kantine van campus TU Delft wordt vega: 'Dit past in ons klimaatactieplan'Studententeam bouwt vliegtuig op vloeibare waterstofVan hyperloop tot vliegende waterstofboot: dit doen de dreamteams van de TU Delft