Marc Seijlhouwer 11 mei 2020, 16:50

Zijn kolencentrales verleden tijd? Kolengebruik in Nederland bereikt dieptepunt

In 2019 was de vraag naar steenkool in Nederland historisch laag; sinds 1985 gebruikten we als land niet zo weinig steenkool. Ook elders in de wereld nam de populariteit van steenkool af. De lage prijs van gas speelde een belangrijke rol in de daling.

Kolencentrale rookpluim rood wit toren

Dat blijkt uit nieuwe cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek die vandaag verschenen. In 2019 verbruikte Nederland 266 petajoule aan energie uit steenkool; 22 procent minder dan in 2018. Gas was goed voor een veel groter deel: 1.300 petajoule. Ook de 'overige bronnen' (waarvan het grootste deel hernieuwbare bronnen zoals zon, wind en biomassa is) zijn nu goed voor een groter deel van de energie dan kolen.

Geen gesloten kolencentrales

Dit ondanks het feit dat er in 2014 en 2015 nog nieuwe kolencentrales werden geopend. Deze centrales staan vaker stil en leveren minder dan de vele gascentrales die Nederland rijk is. Wel is het aardgas dat we gebruiken vaker geïmporteerd; vooral het aandeel Amerikaans vloeibaar gas (LNG) neemt toe. Dat komt doordat Nederland geleidelijk de gaskraan van Groningen dichtdraait.

Lees ook: Kolen kosten in Europa meer dan duurzame energie

De lage prijs van gas is de belangrijkste oorzaak van het lage kolenverbruik. Cor Pierik, onderzoeker bij het CBS: "Er zijn in 2019 geen extra kolencentrales gesloten, dus de daling ten opzichte van het jaar ervoor komt bijna helemaal doordat we meer gas gebruikten."

In het VK géén kolen

Dat kolen wereldwijd minder populair worden als brandstof was al langer bekend, maar nu blijkt dat ook voor Nederland te gelden. Ook in het Verenigd Konkinkrijk zijn kolen uit: afgelopen maand, mede door de coronacrisis, werden er daar zelfs géén kolen verstookt.

Of de vraag naar kolen de komende maanden af blijft nemen, durft het CBS niet te zeggen. "De energiemarkt is heel complex", vertelt Pierik. "De voorspellingen van drie maanden terug kloppen nu niet meer. Door de coronacrisis komt er waarschijnlijk minder vraag naar energie, maar wat dat met de balans tussen kolen, gas en hernieuwbare energie doet is moeilijk te zeggen." Wel weet Pierik hoeveel hernieuwbare energie er de komende jaren bijkomt: er zijn gigantische windparken op zee gepland en de hoeveelheid zonne-energie neemt ook gestaag toe.

Lees ook: Investeerder strenger voor bedrijven die kolen gebruiken

Bron: CBS | Beeld: Adobe Stock

App geeft mensen een werkplek in lege hotelzalen

De app komt van de startup MEOW, die weer bedacht is door ontwerpbureau DDock. Het bureau had in november al het idee om hotels meer in te zetten voor werkenden. "Ik vind het mengen van doelen van vastgoed heel fascinerend. We hebben het voor corona zo ingericht dat we gemiddeld maar acht uur per dag in elk gebouw doorbrengen. Als je werk, recreatie en slaap in één gebouw kan samenbrengen, heb je in theorie drie keer minder vastgoed nodig," vertelt Thomas van Leeuwen, oprichter van MEOW.Dubbel gebruik van gebouwenDat is niet alleen fijn voor vastgoedondernemers, die daardoor meer huur zouden kunnen vragen, maar ook voor het milieu. Hoe meer je één gebouw gebruikt, hoe minder onderhoud en nieuwbouw er immers nodig is. Door de coronacrisis besloten Van Leeuwen en zijn collega's om hun idee versneld uit te werken,1 juni verschijnt de app die ze de afgelopen maanden bouwen.Lees ook: De 'Tesla onder de hotels' staat in AmsterdamDeze app werkt net als Uber of Airbnb: iemand voert zijn locatie in en krijgt direct te zien in welk hotel hij of zij kan werken. Voor 15 euro per dag krijgt de werkende de hele dag een plek inclusief gratis kopje koffie en wifi. "Ik merkte bij het onderzoek dat de kracht van gastvrijheid, van je welkom voelen op een plek, heel belangrijk is. De hotels waar wij mee werken bieden dat."Sportschool en zwembadMEOW richt zich op dezelfde mensen die nu gebruik maken van deelwerkplekken. De kosten van 15 euro per dag zijn ook vergelijkbaar. "Het hotel houdt daar wat geld aan over, maar ze hopen vooral op extra naamsbekendheid voor mensen uit de buurt. Die blijven dan ook hangen voor lunch, diner, of een borrel." Op termijn wil Van Leeuwen de app ook verder uitbouwen, zodat hij niet alleen voor werkplek gebruikt kan worden. "Het hotel wordt misschien wel een soort gemeenplaats waar mensen uit de buurt alles kunnen doen. Zwemmen, fitnessen en dineren kan dan allemaal op één plek."Hotels hebben het zwaar tijdens de coronacrisis. Het duurzame Hotel Jakarta in Amsterdam heeft nu bijvoorbeeld een bezetting van 6 procent, tegenover 85 procent vóór de crisis. Sommige hotels proberen nu al hotelkamers te verhuren aan werkenden. Van Leeuwen ziet dat niet zitten. "Wie wil er 50 euro per dag betalen voor een werkplek? En qua kosten voor het hotel werkt dat ook niet, want de kamer moet na de werkdag schoongemaakt worden." Door mensen in de restaurants, vergaderzalen en andere leegstaande, publieke ruimtes onder te brengen, kan het hotel zonder veel extra kosten wel wat meer verdienen.Lees ook: Amsterdam komt met eigen klimaatakkoordBron: DDock | Beeld: Adobe Stock