Erik Verheggen 05 augustus 2015, 12:04

De maand van deelvakanties en disruptieve financiering

Dit is het opvallendste nieuws over innovatie en duurzaam ondernemen van de afgelopen maand, geselecteerd door Hoofdredacteur Erik Verheggen van DuurzaamBedrijfsleven.

Textiel28229

Het is vakantietijd en dus komkommertijd. Burelen zijn half leeg en projecten staan noodgedwongen op sluimerstand. Maar als de kat van huis is dansen de muizen op tafel. Komkommertijd is ook het moment waarop ambitieuze nieuwkomers vastgeroeste modellen en gewoontes om kunnen gooien.

Achter de oren krabben

Deze maand werd duidelijk dat in de financiële sector de traditionele verzekeraars en grootbanken zich daarover in toenemende mate achter de oren moeten krabben. Innovatieve financiële dienstverleners, de zogenoemde fintech-bedrijven, bevechten hun plek. Dat zou wel eens disruptief uit kunnen pakken, melden het World Economic Forum en adviesbureau Deloitte.

Door de intrede van big data en gepersonaliseerde producten, oefenen start-ups druk uit op de generieke aanpak van grote financiële instellingen. Op het gebied van betalingssystemen, sparen en lenen, kapitaalverschaffing en verzekeringen staan daardoor veranderingen op til, schrijft DuurzaamBedrijfsleven-redacteur Dimitri Reijerman.

Deeleconomie

Maar het zijn niet alleen technologische innovaties die ten grondslag liggen aan het potentiele succes van fintech-startups. De opkomst van nieuwe economische modellen als de deeleconomie draagt bij aan een veranderende distributie van financiële risico's. Verzekeraars zullen met die veranderingen moeten meebewegen.

Nederlanders gaan dit jaar bijvoorbeeld meer dan ooit op vakantie met een deelauto, meldt autodeelplatform Snappcar. Er zijn deze zomer al twee keer zoveel auto’s gedeeld als vorig jaar tijdens de hele vakantieperiode. Vooral de Renault Espace is populair.

Maar wie draait op voor schade als je met de Espace van iemand anders in de Provence een muurtje schampt? Daarvoor heeft Snappcar speciale afspraken gemaakt met Centraal Beheer Achmea. Dezelfde verzekeraar werkt ook met uitleenplatform Peerby aan extra zekerheden.

Ook autodeelbedrijf ParkflyRent, dat in juli een investering van Investeringsmaatschappij Dasym binnenhaalde, biedt speciale verzekeringen en screening van gebruikers aan.

Monopolisten

Op den duur zou meer dan een kwart van alle huishoudens willen deelnemen aan de deeleconomie, meldt ING. In 2014 hebben 550.000 huishoudens iets tegen betaling geleend of uitgeleend in Nederland. De omvang van de deeleconomie is met ongeveer € 50 mln relatief klein, maar veroorzaakt wel prijsdalingen in sectoren als auto- en huizenverhuur.

De opbrengsten uit de deeleconomie komen volgens ING grotendeels terecht bij een kleine groep aanbieders. Partijen als Uber en AirBnB zijn door hun schaalgrootte bijna monopolisten geworden in de taxi en huizendeelmarkt. 10 procent van de aanbieders ontvangt zo’n 80 procent van de omzet.

€ 42 mln voor MKB

Dat de geldstromen zich verleggen naar onconventionele paden, blijkt ook uit de opkomst van crowdfunding als financieringsmethode. Volgens adviesbureau Douw&Koren is er in de eerste helft van dit jaar bijna € 50 mln aan kapitaal opgehaald via crowdfundingplatformen. Dat is twee keer zoveel als een jaar eerder.

Nieuwsuur meldt deze week dat in de eerste zes maanden van 2015 MKB-ondernemers € 42 mln van dat crowdfundingkapitaal wisten aan te trekken. Afvalinzamelsysteem Afval Loont financierde zo bijvoorbeeld zijn vestigingen in de regio Rotterdam.

Start-up ZonnepanelenDelen is samen met energiebedrijf GreenChoice een campagne gestart voor zonnepanelen op het dak van een groothandelshowroom in Den Haag. De Nederlandse start-up Bundles is een campagne gestart om 300 leasewasmachines bij elkaar te crowdfunden. En een campagne voor innovaties in de zorg heeft binnen zes weken € 193.000 opgehaald.

Het zijn bedragen waar veel Nederlandse banken hun neus voor ophalen, zegt hoogleraar ondernemerschap en innovatie Erik Stam tegen Nieuwsuur. Nederlandse banken zijn volgens hem kampioen in het wegsturen van MKB’ers. “Veel ondernemers proberen het niet eens meer en gaan direct op zoek naar een alternatieve financieringsvorm.”

Uber

Start-ups spiegelen zich graag aan de grootheden van de disrupterende economie. De Uber voor koffers, de Uber van afvaldiensten en de Uber voor kleermakers. Allemaal hopen ze ooit een investering aan te kondigen zoals het taxibedrijf dat zelf deze maand deed. 500.000 zelfrijdende Tesla’s zou Uber willen kopen. Tenminste, als Tesla ze zou bouwen.

Foto Zuidas: Massimo Catarinella, Creatice Commons (Cropped by DuurzaamBedrijfsleven) | Foto taxi: craig Cloutier, Creative Commons (Cropped by DuurzaamBedrijfsleven) | Foto kampeerbus: Snappcar

JCDecaux: ‘Nederland is een proeftuin voor innovatie’

800 objecten beheert JCDecaux in Utrecht. De bushokjes, abri’s, billboards en infopanelen (mupi’s) staan op drukke plekken en knooppunten in de stad. Het Franse bedrijf is wereldwijd marktleider in stadsmeubilair.De exploitatie van reclame op die objecten is al lang niet meer de enige activiteit van JCDecaux, vertelt Strategic Development Manager Joris Duindam van JCDecaux Nederland. “Daar zijn allerlei diensten bijgekomen. We zoeken continu naar nieuwe exploitatievormen voor objecten in de stad.”LeefbaarheidIn Utrecht werkt het bedrijf samen met ingenieursbureau Grontmij aan een project dat de leefbaarheid in de stad moet verbeteren. Utrecht worstelt met de grote drukte in de stad. Vooral de grote stroom fietsers rondom het Centraal Station en in het centrum levert problemen en ergernis op.Grontmij heeft JCDecaux daarom benaderd om de stroom fietsers beter in kaart te brengen. Met camera’s, wifi en bluetoothantennes op de abri’s en mupi’s, meet JCDecaux het aantal fietsers dat gedurende de dag op verschillende plekken in de stad passeert.Doel is dat de stad Utrecht met de verzamelde data de infrastructuur kan verbeteren, om zo fietsen aantrekkelijker te maken. Het aantal autobewegingen kan dan dalen. De bushokjes van JCDecaux leveren zo tegelijkertijd een bijdrage aan de leefbaarheid in Utrecht en aan het milieu.OntzorgenHet project moet in het najaar starten. Dat de gemeente en Grontmij voor de metingen bij JCDecaux uitkwamen, is volgens Duindam geen toeval.“Onze objecten staan immers al langs de hoofdaders van het fietsverkeer”, zegt hij. “Als gemeentes zelf met oplossingen moeten komen en meetinstallaties moeten plaatsen, kost dat hen veel extra geld. Wij kunnen hen ontzorgen en verschillende functies integreren in één object”.JCDecaux kan de producten en diensten aanbieden in ruil voor de exploitatie van de abri’s en mupi’s. Het zijn volgens Duindam projecten die daardoor gemakkelijk te realiseren zijn.RealtimeHet eerste doel van het project is om informatie te verzamelen die inzicht geeft in de verkeersstromen in Utrecht.“In de toekomst moet dat realtime gebeuren”, zegt Duindam. “Dan kunnen we laten zien waar het op dat moment druk is en actief fietsenstromen gaan sturen. We kunnen onze digitale informatieborden gebruiken om mensen te informeren. Bijvoorbeeld over waar het druk is op hun route of welke fietsenstalling ze het beste kunnen kiezen.”"We zoeken continu naar nieuwe exploitatievormen voor objecten in de stad"JCDecaux werkt al langer aan ‘slimme’ abri’s en mupi’s. “Binnen JCDecaux is Nederland een proeftuin voor innovatie”, vertelt Duindam. Zo kreeg het bedrijf in juni een vakprijs voor de innovatieve Small Cell 4G zenders die JCDecaux op objecten in Amsterdam heeft geplaatst.Duindam wijst erop dat fietsers zich geen zorgen hoeven te maken over de verzamelde data. “Daar gebeurt commercieel niets mee”, zegt hij. “Grontmij ontwikkelt de database met metingen en stelt die alleen ter beschikking aan de gemeente.”AmsterdamJCDecaux is ook in gesprek met andere steden. “Na de proef in Utrecht volgt mogelijk een uitrol in Amsterdam”, zegt Duindam. “Gemeenten zijn erg geïnteresseerd in de oplossingen die wij kunnen bieden om de leefbaarheid te verbeteren.”Foto hoofdafbeelding: Bas Leenders, Creative Commons (Cropped by DuurzaamBedrijfsleven) | Foto fietsenstalling: Alper Çuğun, Creative Commons (Cropped by DuurzaamBedrijfsleven)