Rianne Lachmeijer 15 oktober 2018, 13:27

DNB presenteert vier disruptieve energietransitie scenario’s

De Nederlandse Bank (DNB) presenteert de belangrijkste risico’s voor de financiële stabiliteit van Nederlandse financiële instellingen. Daarbij besteedt de toezichthouder specifiek aandacht aan de risico’s van de energietransitie in een gerichte stresstest.

Shutterstock 398323558 dnb

Bijna 200 landen hebben het Klimaatakkoord van Parijs ondertekend. Daarmee onderschrijven zij het doel om de opwarming van de aarde tot maximaal 2 graden te beperken. Om dit voor elkaar te krijgen is een substantiële daling van broeikasgassen noodzakelijk. Hieraan kan een transitie naar een koolstofarme economie met een ander energiesysteem een grote bijdrage leveren. Deze verandering heeft impact op de investeringen van financiële instellingen.

Bekijk onderstaande infographic voor de belangrijkste ontwikkelingen rondom het Klimaatakkoord tot begin dit jaar.

De energietransitie

De transitie van een economie die voornamelijk draait op fossiele energie naar een samenleving die draait op hernieuwbare energie gaat gepaard met grote veranderingen. Volgens De Nederlandse Bank (DNB) gaat het om een langetermijnproces waarbij risico’s op de korte termijn kunnen ontstaan. Dit heeft niet alleen effect op bedrijven, maar ook op de financiële instellingen die deze bedrijven financieren. DNB zet vier disruptieve energietransitie scenario’s op een rij in een stresstest.

Download de stresstest

1. Energietransitie scenario 1: Abrupte beleidswijzigingen

DNB stelt dat er vier scenario’s zijn waarop de energietransitie op de korte termijn impact heeft op de financiële stabiliteit van Nederlandse financiële instellingen, zoals banken en pensioenfondsen. Ten eerste gaat het om beleidsbeslissingen van overheden. Zo kunnen overheden ervoor kiezen om CO2-belasting in te voeren of CO2-beperkingen door te voeren. Dit kan leiden tot flinke prijsstijgingen voor bedrijven die veel CO2 uitstoten. Vooral wanneer beleid onverwachts wordt geïmplementeerd.

Lees ook: Waarom Shell en nog 5 oliereuzen meer willen betalen voor CO2

 2. Energietransitie scenario 2: Impactvolle technologische innovaties

Ten tweede gaat het om abrupte technologische innovaties die snelle CO2-reductie mogelijk maken. De Task Force on Climate-related Financial Disclosures stelde eerder dat dit soort innovaties kunnen leiden tot grootschalige aanpassing van huidige systemen, met economische gevolgen.

Lees ook: Jeroen Loots, ASN Bank: 'Risico’s klimaatverandering nog steeds onderschat'

3. Energietransitie scenario 3: Veranderende verwachtingen

Ten derde kunnen consumenten, bedrijven of investeerders plots hun verwachtingen bijstellen wat betreft toekomstig beleid, technologische innovaties of andere relevante factoren. Een dusdanige verandering van houding kan veel invloed hebben op de prijzen van investeringen.

Lees ook: ‘Investeerders moeten zich per direct voorbereiden op de fysieke risico’s van klimaatverandering’

4. Energietransitie scenario 4: Een combinatie van scenario’s

Wanneer zowel sprake is van onverwachte technologische innovatie waardoor het aandeel hernieuwbare energie in de totale energiemix verdubbelt en tegelijkertijd de CO2-prijs stijgt door beleidswijzigingen spreekt DNB van een ‘double shock’ scenario. Dit scenario kan plaatsvinden wanneer beleidswijzigingen en technologische innovatie elkaar versterken. Zo kan beleid dat traditionele energiesystemen duurder maakt investeringen in nieuwe technologie versterken.

Lees verder: Financiële instellingen lanceren methodiek om CO2-impact te meten

Bron: DNB | Hoofdafbeelding: Shutterstock | Grafiek: DNB

Waterstof in plaats van aardgas voor Rotterdamse huizen

In het project worden twee waterstofketels geïnstalleerd in het ketelhuis van het appartementencomplex. De ketels zorgen voor de verwarming van het complex.Het experiment is een vervolg op een bestaand Power2Gas project wat al in Rozenburg loopt. Daarbij wordt synthetisch aardgas geproduceerd voor de verwarming van het appartementencomplex. In het nieuwe project wordt de waterstof lokaal geproduceerd en via een apart gasnet naar het woningcomplex aangevoerd. Naast Stedin zijn verwarmingsbedrijven Bekaert Heating, Remeha, onderzoeksbureau DNV GL de gemeente Rotterdam en woningstichting Ressort Wonen betrokken bij het experiment.Het gebruik van waterstof om huizen te verwarmen wordt al langer gezien als kansrijk, maar moet wel onderzocht worden. Stedin is de eerste netbeheerder die in Nederland elektriciteit omzet in waterstof. De stroom die daarvoor gebruikt wordt, is groene stroom.Waterstof als alternatiefHet project kan een bijdrage leveren aan de klimaatdoelstellingen, omdat bij de verbranding van waterstof geen CO2 vrijkomt. Bij de verbranding van aardgas gebeurt dit wel. Daarnaast kan de toepassing van waterstof een alternatief zijn voor het gebruik van aardgas.Om het waterstof te transporteren, kan het bestaande gasnet gebruikt worden. Eén van de voorwaarden is dan wel dat het gas efficiënt over Nederland verspreid kan worden. Volgens Netbeheer Nederland is dat mogelijk, maar moet er nog wel ervaring opgedaan worden. Stedin gaat dat nu in Rozenburg doen.Lees ook: Duurzame waterstof over 10 jaar ruimschoots beschikbaarMeer proevenDe energiemaatschappij doet al langer proeven met power-to-gas. Al in 2007 werd een proef gedaan op Ameland waarbij duurzame elektriciteit werd omgezet in waterstof; dat werd toegevoegd aan het fossiele aardgas. Omdat dat toevoegen niet onbeperkt kan, werd in Rozenburg het bestaande Power-to-Gas experiment opgezet.Eerder sprak energieondernemer en deeltijd-Professor Future Energy Systems aan de TU Delft Ad van Wijk over de kansen voor de waterstofeconomie in onderstaande podcast.Meer podcasts? Ga naar onze podcastpagina.Bron: Stedin. Foto: Adobe Stock