Rianne Lachmeijer 28 mei 2021, 14:14

Moody’s waarschuwt: kredietrisico van oliebedrijven neemt toe door recente klimaatacties

Kredietbeoordelaar Moody’s waarschuwt dat de kredietwaardigheid van oliebedrijven gevaar loopt door de recente klimaatacties. Moody’s doelt onder andere op de klimaatrechtszaak tegen Shell en de discussie over bestuursleden tijdens de aandeelhoudersvergadering bij ExxonMobil. De vraag is of oliemaatschappijen sneller naar duurzame energie gaan overstappen nu de druk uit de financiële wereld toeneemt.

Adobestock moodys waarschuwt voor kredietrisico oliebedrijven Oliebedrijven worden steeds vaker aangesproken op hun klimaataanpak, Moody's waarschuwt voor kredietrisico's | Afbeelding: Adobe Stock

"Deze acties vertegenwoordigen een substantiële verschuiving in het landschap voor oliemaatschappijen, die eerder de overhand hadden in rechtbanken, en die grotendeels belangrijke aandeelhoudersstemmen op hun hand hadden over klimaat-gerelateerde zaken", zegt Moody’s tegen Reuters. Vooral het verlies van bestuursleden van Exxon aan een activistisch hedgefonds ziet Moody’s als een belangrijke ontwikkeling. De kredietbeoordelaar verwacht dat het vaker voor zou kunnen komen bij bestuursverkiezingen.

Kredietwaardigheid in het geding

Doordat investeerders strenger (moeten) monitoren op klimaat, verwacht Moody’s dat het lastiger wordt voor oliebedrijven om aan geld te komen. Daarnaast wegen financiële instellingen kredietwaardigheid mee in hun beslissing om een lening te geven aan een bedrijf, omdat ze zeker willen weten dat ze dat uitgeleende geld ook terugkrijgen. Als bedrijven het risico lopen om rechtszaken te verliezen (zoals Shell) of zich niet snel genoeg aanpassen aan een groene energietoekomst ontstaan er financiële risico’s voor de partijen die in die bedrijven investeren.

Moody’s beoordeelt bedrijven, steden en zelfs landen op hun kredietwaardigheid. Daarnaast geeft de kredietbeoordelaar een oordeel over groene obligaties. Hoe dat werkt? Lees het in dit interview met Yasmina Serghini, corporate managing director ESG bij Moody’s.

Olie- en gasbedrijven vaker aangesproken op klimaataanpak

Olie- en gasbedrijven worden steeds vaker aangesproken op hun klimaataanpak: in rechtszaken en op aandeelhoudersvergaderingen. Zo stemde een ruime meerderheid van de Chevron-aandeelhouders voor een klimaatresolutie van de activistische beleggersgroep Follow This, die het Amerikaanse bedrijf oproept concrete klimaatdoelen te stellen om de CO2-uitstoot te verminderen. Soortgelijke voorstellen bij BP en Shell werden niet aangenomen, maar konden op een verrassend grote steun rekenen. Bij het Amerikaanse ConocoPhillips, waar Follow This voor het eerst een motie indiende, stemde direct 58 procent van de aandeelhouders voor.

Het einde van de leider en zijn rookgordijnen

Sywert van Lienden zou de zorghelden gaan helpen, was de boodschap die hij aan talkshowtafels breed uit mocht meten. Hij ging miljoenen mondkapjes uit China halen, schakelde zijn brede netwerk in en zou als moeder Teresa de geschiedenisboeken ingaan. Een actie die openhartig en sympathiek begint, maar voorlopig eindigt op de vuilnisbelt van schimmige verhalen. Heeft hij zich handig willen verrijken na een miljoenendeal met VWS? Van de man die normaal niet van het scherm te slaan is geen spoor. Hij verschuilt zich achter 'juridische haken en ogen' en 'geheimhoudingsclausules.'Het is de tactiek van het rookgordijn, die je in de goede oude tijd vaak hoorde. Als je op feestjes wilde aantonen dat je een bloeiend bedrijf leidde, kon je het best laten zien hoe handig je was door over bankrekeningen in Luxemburg en Zwitserland te beginnen. Of over het rookgordijn aan vennootschappen dat je optrok op Malta en Caraïbische belastingparadijzen als St. Kitts en Nevis. Leiders van beurgenoteerde ondernemingen stuurden jarenlang naïeve journalisten het bos in door op elke kritische vraag samenzweerderig te antwoorden: 'U begrijpt dat we daar als beursgenoteerd bedrijf geen uitspraak over kunnen doen.' Die tactiek leidde tot dezelfde ondoorzichtige onaantastbaarheid waarin het Kremlin en het Vaticaan zich hullen.Een man met lef en een vrouw met een strategieHet goede nieuws is dat het rookgordijn onder invloed van een tijdgeest die meer openheid verlangt aan het slijten is. Maar er zijn nog stappen nodig. Bloomberg schreef over de 32-jarige Olfa Hamdi, een Tunesisch-Amerikaanse met potentie die een succesvol ingenieurs- en adviesbureau in San Francisco leidde. Transportminister Moez Chakchouk belde haar met het verzoek het noodlijdende staatsluchtvaartbedrijf Tunisair te saneren. Een man met lef die een vrouw met lef en een strategie een kans geeft. Zo leek het althans, maar in werkelijkheid was het de halve waarheid. Het verhaal van de vrouw is juist, dat van de man niet, las ik in NRC Handelsblad. Toen Hamdi de minister sprak trof ze een bange man die schrok van haar directe leiderschapsstijl en hervormingsplannen.Tunis moet een belangrijk draaipunt voor het luchtverkeer in Noord-Afrika worden en dankzij Tunisair een welvarend land. Maar Tunisair overleeft de coronacrisis niet, weet Hamdi. Excuses als politieke instabiliteit en concurrentie van lowbudget-maatschappijen dienen als rookgordijn, ziet ze. Wat ze aantrof was een sterk verouderde onderneming, met achterstallige juridische dossiers, veel gevallen van corruptie en belangenverstrengeling en een bedrijf dat door strategische blunders miljarden was misgelopen. De transportminister weet het ook, maar durft zijn hoofd niet op het hakblok te leggen. In plaats daarvan kiest hij in conflicten nooit haar kant, laat de zaak op zijn beloop en stuurt haar na zes weken weer weg. Als Tunisair straks failliet is, Tunesië zijn kredietwaardigheid verliest en investeerders hun vertrouwen verliezen kan het hele land bankroet gaan. En kan dit verhaal  dienen als keerpunt in de geschiedenis van rookgordijnen.