Roy op het Veld
Roy op het Veld
09 juli 2021, 14:27

“Switch naar duurzaam beleggen levert Zwitserleven een hoger maatschappelijk én financieel rendement”

Pensioenverzekeraar Zwitserleven belegt de pensioenpremies van 800.000 mensen. Een steeds groter deel van die pot geld wordt belegd in bedrijven, die de Sustainable Development Goals van de Verenigde Naties hanteren om duurzamer te worden. “Wij willen onze duurzaamheidsambities inhoud geven. Mensen moeten ons in 2030 kunnen afrekenen op onze doelstellingen.”

Adobestock zonnepanelen palmbomen vakantiegevoel 2 Bij Zwitserleven denkt men al gauw aan witte stranden en palmbomen, maar zonnepanelen horen nu ook bij dat plaatje. | Afbeelding: Adobe Stock.

Hagelwitte stranden, een zorgeloos bestaan na een leven hard werken. Wie kent ‘het Zwitserleven gevoel’ niet? Reclamecommercials met onder andere Huub Stapel en Chris Zegers hebben van het Zwitserleven gevoel een slogan gemaakt, die iedere Nederlander associeert met het goede leven.  

Duurzame beleggingsfondsen 

“Wij geloven in een duurzame wereld, voor nu en de toekomst”, zegt algemeen directeur Hans Visser van Zwitserleven, dat via verzekeringsconcern Vivat onderdeel is van de Europese levensverzekeraar Athora. “Voor komende generaties moet er ook nog een wereld bestaan die er toe doet. Onze missie is om het inkomen van klanten zeker te stellen, maar ook om een wereld te creëren die de moeite waard is om dat inkomen in uit te geven.”  

Zwitserleven is vooral actief als pensioenverzekeraar. Dat wil zeggen dat klanten, al dan niet via hun werkgever, maandelijks premie inleggen die door Zwitserleven wordt geïnvesteerd, en waarvan later een pensioen wordt uitgekeerd. Al die premies – Zwitserleven heeft 800.000 pensioenklanten – moeten belegd worden. Afhankelijk van de pensioenregeling, kunnen deelnemers zelf bepalen waar hun geld in wordt belegd. “We beleggen het geld zo duurzaam mogelijk. Klanten die zelf kiezen, bieden we zoveel mogelijk duurzame beleggingsfondsen aan”, zegt Visser.

Steeds meer mensen zijn zich bewust van de impact van hun pensioenfonds. Zo protesteerden studenten en universiteitsmedewerkers voor een groener ABP. Heeft protesteren zin?

Ontbossing tegengaan  

De Zwitserleven-directeur somt de duurzame ambities moeiteloos op: “We sluiten aan bij het Klimaatakkoord van Parijs. Het is onze ambitie dat de bedrijven waarin we beleggen, in 2030 30 procent minder CO2 uitstoten dan in 2010. En we willen dat onze investeringen waterneutraal zijn in 2030. Dat wil zeggen dat er geen water onttrokken wordt aan gebieden, die kampen met waterschaarste. We beleggen alleen in bedrijven die daar transparant over zijn. Tot slot streven we ernaar om geen ontbossing meer te hebben in 2030. Wij willen onze duurzaamheidsambities inhoud geven. Dit zijn doelstellingen waar mensen ons op kunnen afrekenen.” 

Wat het tegengaan van ontbossing betreft, belegt Zwitserleven bijvoorbeeld in een bosbouwbedrijf in Scandinavië dat voorloper is in duurzaam bosbeheer. Een groot deel van haar bossen heeft het FSC-keurmerk. Zwitserleven steunt daarnaast ‘engagement programma’s’ om bedrijven in beweging te krijgen. “Satellieten volgen de ontbossing en registreren welke bedrijven daarbij betrokken zijn. Die confronteren we daarmee. We beleggen het geld van onze pensioenklanten alleen in bedrijven, die aan gecertificeerde houtkap doen.” 

Zwitserleven besloot onlangs ook om zelf bomen te planten. Een bijzonderheid in de pensioenwereld is dat hele kleine pensioenen (van minder dan twee euro per jaar) niet meer uitgekeerd hoeven te worden, omdat de uitkering niet in verhouding staat tot de administratieve lasten. “Om te voorkomen dat wij in grotere auto’s gaan rijden, hebben we besloten van dat geld twee bossen aan te leggen. We gaan tweeduizend bomen planten”, vertelt Visser. 

Ook de eigen bedrijfsvoering is groen. “Toen ons kantoor net was gebouwd, was het één van de duurzaamste gebouwen ter wereld, mede door de warmteopslag in de ondergrond.” De vloot aan leaseauto’s wordt geëlektrificeerd, en ook de inkoop van producten en diensten is “volledig gestoeld op duurzaamheidsprincipes”. 

Lees ook: Pensioenen van Zwitserleven zijn duurzamer dan ooit

Wereldaandelenfonds verduurzaamt

Maar centraal in de duurzaamheidsstrategie staat het beleggingsbeleid van Zwitserleven, omdat daarmee de meeste impact kan worden gerealiseerd. “We hebben tijdens de coronacrisis ons wereldaandelenfonds, het grootste fonds dat we hebben, volledig verduurzaamd. Van 20 tot 25 procent van de bedrijven hebben we de aandelen verkocht. Dat geld hebben we vervolgens in duurzame bedrijven geïnvesteerd. Die switch pakt heel goed uit. Het rendement is vooruit geschoten. We doen het beter dan de benchmark. Het maatschappelijk rendement draagt bij aan het financieel rendement.”  

Als alle beleggingsfondsen van Zwitserleven in ogenschouw worden genomen, dan zegt Visser dat 95 procent van het vermogen duurzaam wordt belegd. Ongeveer 20 procent van het geld is in zogenaamde ‘impact aandelen’ belegd. Dat wil zeggen in aandelen, die niet alleen niet vervuilend zijn, maar actief werken aan de CO2-reductie of het bevorderen van circulaire ketens, volgens de richtlijnen van de Sustainable Development Goals. “Die 20 procent doet het 11 procent beter dan de benchmark. Dat is echt genieten, zeker als je daarbij meteen bijdraagt aan een betere wereld.” 

'Ik hoop dat mensen investeringen in innovatie en duurzaamheid niet blijven uitstellen'

De coronacrisis heeft Zwitserleven dus niet getroffen. Het duurzame beleggingsbeleid heeft zelfs een impuls gekregen. “Goed voorbeeld doet goed volgen”, hoopt Visser. “Met corona kan ik me voorstellen dat sommige bedrijven in de overlevingsmodus zitten, en even andere prioriteiten hebben. Maar ik hoop dat mensen investeringen in innovatie en duurzaamheid niet blijven uitstellen, want daarmee hol je je eigen toekomstkansen uit.” 

“Bedrijven moeten daarin ook de samenwerking zoeken, want de transitie naar een duurzame economie maak je niet alleen. Ik zie de BV Nederland als een sportteam, met een gezamenlijk doel, namelijk klimaatneutraal en circulair zijn in 2050. Het kan best zijn dat de linkshalf even een mindere dag heeft, maar dan kan het team toch goed functioneren.”

Dit interview verscheen oorspronkelijk in december 2020.

Leer kweken uit koeiencellen: Qorium haalt 2,6 miljoen op om kweekleer op te schalen

Jaarlijks komt er zo’n twee miljard vierkante meter aan leer op de markt. Om dat te produceren heb je heel veel koeien nodig. Die koeien nemen niet alleen veel land in gebruik, ze hebben ook water en voedsel nodig en stoten bovendien veel methaan uit, een groot probleem in de veehouderij. Daarnaast zijn er veel chemicaliën nodig om van de koeienhuiden leer te maken.De productie van leer is dus geen schone industrie. Dat móet ander kunnen, dachten de drie oprichters van Qorium. Rutger Ploem en Stef Kranendijk stapten naar Mark Post, oprichter van kweekvleesfabrikant Mosa Meat. “Na het lezen van zijn persbericht over de eerste kweekhamburger dachten we: als Mark spieren en vet kan kweken, kan hij vast ook collageen kweken”, zegt Kranendijk. “Bij vlees gaat het om de textuur en smaak, dus we hoopten dat het kweken van collageen makkelijker zou zijn”. De drie oprichters hebben een proof of concept gemaakt waarbij ze een stuk leer kweekten ter grootte van een twee euromunt. “Nu ligt de grootste uitdaging bij het opschalen, want uiteindelijk willen we een echt duurzame versie van leer op de markt brengen.”Een paar cellen zorgen voor honderdduizend vierkante meter leerVoor het kweken van leer heb je slechts een paar cellen van een echte koeienhuid nodig. “Van die paar cellen kunnen we wel honderdduizend vierkante meter leer kweken”, legt Kranendijk uit. Per kilo is er voor kweekleer 99 procent minder water nodig, 66 procent minder energie en 36 procent minder chemicaliën. “En bovenal: er komt geen methaan vrij bij het kweken van leer.” Het kweken van een stuk leer kost zo’n drie tot vier weken en er is weinig ruimte voor nodig. De techniek om leer op verschillende diktes te kweken is er. “We hebben binnenkort engineers nodig waarmee we op grotere schaal onze techniek kunnen toepassen.”Qorium kan op veel belangstelling rekenen van potentiële afnemers – van modemerken tot autofabrikanten. “We krijgen veel positieve geluiden van modemerken zoals Hermes, Louis Vuitton, Nike en Ecco. Maar ook meerdere spelers in de auto-industrie zoals Audi tonen belangstelling. Het zou ons niet verbazen als ook Elon Musk zijn handen zal willen leggen op dit echt duurzame kweekleer voor Tesla. Voor bedrijven die wél leer willen gebruiken voor hun producten maar ook duurzaamheid belangrijk vinden is dit een ideale optie.”Leer van paddenstoelenDoordat de leerindustrie zo vervuilend is komen er steeds meer alternatieven voor leer. Zo ontwikkelden wetenschappers van het Finse VTT plantaardig leer van paddenstoelen. Ze gebruiken mycelium – het netwerk van schimmeldraden voor het groeien van leer. De wetenschappers onthulden het proces voor het eerst in 2019 maar bleven haken bij het opschalen van de techniek. De schimmeldraden groeien namelijk alleen op een vlakke ondergrond. Nu hebben de onderzoekers een nieuwe techniek bedacht met vloeibare fermentatie, waardoor ze veel meer schimmeldraden kunnen laten groeien. Hiermee kunnen ze plantaardig kweekleer op grote schaal produceren voor schoenen, accessoires en kleding.Wat is het verschil tussen kweekleer en paddenstoelenleer?“Ons kweekleer heeft dezelfde sterkte en flexibiliteit als echt leer, want dat is het”, legt Kranendijk uit. Hij juicht plantaardige alternatieven voor leer toe, maar merkt op dat ze niet dezelfde eigenschappen hebben als echt leer. “Plantaardig leer is vaak niet zo sterk en flexibel als traditioneel leer.” Dat hoeft volgens hem geen probleem te zijn. “Modemerk Hermes heeft een tas gemaakt van plantaardig leer en het ziet er fantastisch uit. Maar het is opvallend dat de hendel gemaakt is van echt kalfsleer. Dat geeft aan dat plantaardig leer niet dezelfde sterkte en flexibiliteit heeft als echt leer, iets wat Qorium wel verschaft.”Voor alle bedrijven die echt leer willen gebruiken zonder de enorme negatieve impact op het milieu, kan Qorium een uitkomst bieden. Over twee jaar willen ze beginnen met de bouw van een fabriek om op grotere schaal leer te kweken.Meer weten over duurzame ontwikkelingen? Schrijf je in voor onze nieuwsbrief.