Wat gaan jullie precies doen?
“We moeten natuurlijk nog aan de slag gaan. Dus we moeten nog met zijn drieën gaan zitten, de toe te passen methodes selecteren et cetera. De agenda is breed: de sustainable development goals, maar we beginnen met het klimaat. Dat is onze focus, omdat dat natuurlijk het meest urgent is. Daarbij kijken we naar de science based targets en de transitiepaden om onder de 1,5 graad opwarming te blijven. Aan de hand daarvan willen wij adviseren over de beleggingsportefeuille.”
Wat betekent duurzaam beleggen of verantwoord beleggen eigenlijk?
“Dat kun je heel ingewikkeld maken, maar je kunt ook gewoon zeggen: beleggen met het oog op de toekomst. Je moet dus zowel naar financieel rendement als impact kijken. Wij gebruiken de duurzame ontwikkelingsdoelen als anker. Die SDG-agenda gebruikt ABP zelf ook. Dan kun je denken aan thema’s als grondstoffengebruik, biodiversiteit en mensenrechten, maar we beginnen dus met klimaat.”
Waarom is een wetenschappelijke expertgroep nodig om ABP te adviseren over maatschappelijk verantwoord beleggen?
“Nou, nodig… Er zijn natuurlijk allerlei geluiden uit de wetenschappelijke sector, denk aan collega-academici en studenten die zich uitspreken over ABP. En de VSNU (red. de Vereniging van Universiteiten) dacht erover hoe we deze geluiden kunnen consolideren in een positieve, constructieve bijdrage. Toen besloten zij om te kijken naar de expertise binnen de universiteiten en op basis daarvan hebben ze deze groep samengesteld. Zodat we onze kennis kunnen inzetten om ABP te helpen.”
Waarom kan ABP het zelf niet?
“Natuurlijk kan ABP dit zelf, maar wij kunnen onze expertise inzetten om het tempo verder op te voeren. En ABP reageerde ook gelijk positief. Zij omarmen de commissie en zijn blij dat we meedenken. Wij gaan natuurlijk niet over de beslissingen, want wij zitten niet in het bestuur van ABP. Doordat zij er positief tegenover staan dat de adviescommissie er komt, heb je een vruchtbare bodem voor interactie en dat komt de kwaliteit van de adviezen ten goede."
"Ik ben ook heel tevreden over hoe de VSNU ons team heeft samengesteld. Ik houd me bezig met duurzaam beleggen. Roel Beetsma van de Universiteit van Amsterdam is een uitstekende econoom met pensioenkennis en Heleen de Coninck van de Technische Universiteit Eindhoven schrijft mee aan de IPCC-rapporten over klimaat. Meer kennis kunnen we niet hebben: er is echt moeite gedaan om binnen de academische gemeenschap top-expertises te combineren. In de wetenschap werken we vaak in onze eigen discipline daarom is het heel mooi dat beleggings-, economische en klimaatexpertise nu worden gebundeld. Dat is heel belangrijk als we vooruitgang willen boeken op deze dossiers. Dat is voor ons ook inspirerend. We kunnen van elkaar leren en zo de laatste inzichten meenemen. Dat is natuurlijk ook voor ABP nuttig.”
Gaan jullie ABP adviseren om uit fossiele bedrijven als Shell te stappen? En wanneer komt het eerste advies?
“Daar kan ik niet op vooruitlopen. Als commissie gaan we met zijn drieën zitten en ons advies maken en dat gaan we op basis van wetenschappelijke inzichten doen. Dus wij moeten nog door dat proces heen. We gaan natuurlijk naar de transitie in de energiesector kijken, naast de andere sectoren. Dat is helder.”
Jullie gaan het advies (twee keer per jaar) vertrouwelijk delen, waarom niet publiekelijk?
“Op een gegeven moment gaan we wat dieper het beleggingsproces in, dan hebben we mogelijk te maken met vertrouwelijke informatie. Dat weten we nu nog niet. Ook de adviezen zijn specifiek waardoor ze beleggingsgevoelig kunnen zijn. Dus dat kun je niet zo op straat leggen, dan heb je geen functionele dialoog. We gaan ons advies ook toelichtten bij ABP. We willen het serieus aanpakken: niet alleen een stuk sturen, maar het ook echt bespreken."
"Dat de adviezen vertrouwelijk zijn en daarmee niet transparant, erkennen we. Daarom publiceren we jaarlijks een verslag. Dat is voor ons ook een stok achter de deur dat het niet vrijblijvend is wat wij doen. En dat wij ook verantwoording afleggen. We opereren onafhankelijk, maar ik vind het belangrijk dat collega-academici en studenten kunnen zien wat wij doen. Ondanks dat wij niemand vertegenwoordigen. Transparantie is belangrijk als je in zo'n commissie zit.”
Wanneer zijn jullie tevreden?
“Het achterliggende doel is natuurlijk om de duurzame ontwikkelingsdoelen te halen. Daar heb ik klimaat nu even uitgelicht als eerste speerpunt. Als deze adviescommissie helpt de energietransitie te versnellen, dan zijn wij zeer tevreden. En dat is ook precies wat ABP zelf wil. Die hebben ook doelstellingen in het beleggingsbeleid. Dus we staan voor hetzelfde doel. De kunst is elkaar te helpen met de versnelling aanbrengen.”
In plaats van een obstakel in de transitie naar een duurzame economie, kan de financiële sector juist een aanjaagrol spelen, zei Schoenmaker eerder. Met Willem Schramade schreef hij er een boek over. “Er is al veel meer bewijs dan men denkt.”
