Ewald Smits 29 februari 2024, 10:29

5 duurzaamheidsdenkers die elke leider zou moeten kennen

Al Gore kennen we allemaal, maar welke internationale leiders en denkers zijn nog meer beslissend (geweest) op weg naar een duurzamere wereld? We noemen er vijf.

Schermafbeelding 2024 02 29 154743 Vlnr: Michael Braungart, Yvon Chouinard, Naomi Klein, Gunter Pauli en Paul Hawken. | Credits: Getty Images

#1 Paul Hawken

Paul Hawken is een Amerikaanse auteur, milieuactivist en ondernemer. Hij is een pionier in de duurzame beweging en wordt erkend als een van de meest vooraanstaande stemmen in de duurzame beweging. Hawken schreef boeken over de relatie tussen mens en natuur, waaronder The Ecology of Commerce en Drawdown: The Most Comprehensive Plan Ever Proposed to Reverse Global Warming.

Hawken mag een visionaire leider genoemd worden die een belangrijke rol speelt in de transitie naar een duurzamere toekomst. Hij inspireert mensen om de kracht van de natuur te omarmen en samen te werken om een betere wereld te creëren. Beroemd is zijn uitspraak: ‘We hebben geen tekort aan oplossingen, we hebben een tekort aan leiderschap.’

Zijn visie is gebaseerd op de overtuiging dat de mensheid in staat is om de planeet te herstellen en een duurzame toekomst te creëren. Vanuit de gedachte: ‘De toekomst is niet iets dat we erven, het is iets dat we creëren.’ Hij benadrukt de kracht van de natuur en de noodzaak om samen te werken om de uitdagingen van klimaatverandering en ecologische achteruitgang aan te pakken.

Wapenfeiten:

  • Oprichter van Project Drawdown, een organisatie die honderd oplossingen voor klimaatverandering onderzoekt en promoot.
  • Medeoprichter van E.O. Wilson Biodiversity Foundation, die zich inzet voor het behoud van biodiversiteit.
  • Adviseur van overheden en bedrijven over duurzame ontwikkeling.

#2 Naomi Klein

Een Canadese journalist en auteur, bekend om haar werk over klimaatverandering en de relatie tussen economie en milieu. Klein is een krachtige stem die de onrechtvaardige structuren van onze wereld blootlegt en pleit voor een duurzamere en rechtvaardigere toekomst. Ze inspireert mensen om kritisch na te denken over de impact van hun keuzes en zich te engageren voor een betere wereld.

Ze is bekend om haar kritische analyses van de globalisering, kapitalisme en de impact van deze systemen op het milieu en de samenleving. Beroemd is haar uitspraak: ‘De vrije markt is geen natuurverschijnsel, maar een politieke constructie.’

Klein belicht de onrechtvaardige gevolgen van het neoliberale denken en de verwoestende impact van multinationals op mens en milieu. Ze bepleit een rechtvaardigere en duurzamere wereldorde, met aandacht voor sociale en ecologische waarden.

Kleins werk heeft wereldwijd een significante impact gehad in het debat over globalisering, economie en klimaatverandering. Ze inspireerde talloze activisten en beleidsmakers om na te denken over alternatieven voor het huidige economische model. ‘Klimaatverandering is niet alleen een ecologische crisis, maar ook een sociale en economische crisis.’

Wapenfeiten:

  • Auteur van bestsellers die de impact van neoliberalisme, rampenkapitalisme en klimaatverandering belichten.
  • Oprichtster van The Leap, een platform dat pleit voor een Green New Deal, een grootschalig investeringsplan in groene economie en sociale rechtvaardigheid.
  • Activiste in diverse sociale en ecologische bewegingen, met focus op antiglobalisering, klimaatactivisme en de strijd voor vrouwenrechten.

#3 Michael Braungart

Duitse chemicus en ontwerper. Pionier van cradle to cradle-ontwerp, een concept dat gericht is op het ontwerpen van producten die volledig recyclebaar en herbruikbaar zijn. Auteur van het boek Cradle to Cradle: Remaking the Way We Make Things.

Braungart is een visionaire denker die de grenzen van de chemie en het ontwerp verlegt. Hij inspireert mensen om na te denken over de impact van hun keuzes en zich te engageren voor een duurzamere toekomst. Hij bepleit een wereld waar producten ontworpen worden met respect voor mens en milieu, zonder afval te produceren. Hij gelooft in het nabootsen van natuurlijke kringlopen, waar materialen hergebruikt en gerecycled worden zonder kwaliteitsverlies. Beroemd is zijn uitspraak: ‘Afval is een ontwerpfout.’

Braungarts werk heeft wereldwijd een significante impact gehad op de ontwikkeling van duurzame producten en processen. Het cradle to cradle-principe wordt toegepast door talloze bedrijven in diverse sectoren, van meubels tot bouwmaterialen. ‘We moeten niet minder consumeren, maar beter ontwerpen.’

Wapenfeiten:

  • Ontwikkelaar van het cradle to cradle-principe, samen met architect William McDonough.
  • Medeoprichter van McDonough Braungart Design Chemistry (MBDC), een consultancybureau dat bedrijven helpt om duurzame producten te ontwerpen.
  • Adviseur van overheden en bedrijven over duurzame ontwikkeling.

#4 Gunter Pauli

Belgische econoom, ondernemer en auteur. Oprichter van de Zero Emissions Research and Development Initiative (ZERI), een denktank die duurzame oplossingen ontwikkelt voor diverse sectoren. Auteur van het boek Blauwe economie: 200 projecten geïmplementeerd, 4 miljard euro geïnvesteerd, 3 miljoen banen gecreëerd.

Pauli is een visionaire pionier die de weg wijst naar een duurzamere toekomst. Hij inspireert mensen om na te denken over de impact van hun keuzes en zich te engageren voor een circulaire economie. Hij is een fervent voorstander van duurzame innovatie en de Blue Economy, een economisch model dat gericht is op het creëren van welvaart door te werken met de natuur. ‘De natuur is onze beste leraar.’

Pauli gelooft dat de traditionele economie, gebaseerd op lineaire productie en consumptie, niet langer houdbaar is. Hij pleit voor een circulaire economie waar materialen hergebruikt en gerecycled worden, en waar afval niet langer bestaat.

Wapenfeiten:

  • Adviseur van overheden en bedrijven over duurzame ontwikkeling.
  • Ontwikkelaar van het concept Blue Economy, dat 10 jaar, 100 innovaties en 100 miljoen banen beoogt te creëren.

#5 Yvon Chouinard

Amerikaanse zakenman, milieuactivist en auteur. Hij is de oprichter van Patagonia, een outdoorkledingbedrijf dat zich inzet voor duurzaamheid. Chouinard is een fervent voorstander van het behoud van wilde plekken en het verminderen van onze ecologische voetafdruk. ‘Het is niet goed genoeg om geen schade toe te brengen. We moeten actief bijdragen aan het verbeteren van de gezondheid van de planeet.’

Chouinard gelooft dat bedrijven een verantwoordelijkheid hebben om hun impact op het milieu te minimaliseren. Hij is een pionier in het gebruik van duurzame materialen en praktijken in de kledingindustrie.

Zijn werk heeft een significante impact gehad op de outdoor-industrie en de milieubeweging. Patagonia is een leidend voorbeeld van een duurzaam bedrijf en Chouinards activisme heeft geholpen om de bewustwording van milieukwesties te vergroten.

Chouinard wordt een visionaire leider genoemd die de kracht van business combineert met activisme om de planeet te beschermen. Hij inspireert mensen om na te denken over de impact van hun keuzes en zich te engageren voor een duurzamere toekomst.

Wapenfeiten:

  • Oprichter van Chouinard Equipment, een fabrikant van klimmateriaal.
  • Oprichter van Patagonia, een outdoorkledingbedrijf met een focus op duurzaamheid.
  • Auteur van boeken over klimmen en het milieu, zoals Let My People Go Surfing.
  • Activist voor milieubescherming, met focus op de bescherming van wilde rivieren en oceanen.

Lees ook:

In 2023 zijn de stikstof- en fosfaatdoelen voor mest gehaald, nu nog voor 2025

In Nederland leven miljoenen koeien, kippen en varkens. Al deze dieren produceren ontzettend veel mest: jaarlijks zo’n 75 miljard kilo. Deze mest bevat veel mineralen zoals fosfaat, stikstof en kalium. De uitscheiding van stikstof in dierlijke mest bedroeg 471 miljoen kilogram in 2023, becijfert het CBS. Dat is 19 miljoen kilogram onder het stikstofplafond van dat jaar. Daarmee blijft de stikstofuitscheiding 4 procent onder het voor 2023 geldende stikstofplafond. In 2025 wordt het stikstofplafond aangescherpt tot 440 miljoen kilogram stikstof. Blijft de uitstoot van stikstof hetzelfde, wordt het doel voor volgend jaar dus niet behaald. Fosfaat De fosfaatuitscheiding bedroeg in 2023 146 miljoen kilogram. Dat is 5 miljoen kilogram onder het huidige fosfaatplafond. Dat plafond wordt binnenkort verlaagd: in 2025 mag er 125 miljoen kilogram fosfaat in de mest van dieren belanden. Willen we daaraan voldoen, moet er dus nog wat gebeuren. Verlagen Eén manier om het aandeel mineralen in mest naar beneden te brengen, is het aanpassen van het veevoer. Minder eiwit helpt, zegt Jan Dijkstra, universitair hoofddocent Dierwetenschappen aan de Wageningen Universiteit en Research (WUR). “Voer je minder eiwit, dan zit er in principe minder stikstof in de mest, urine of melk van de koe. En dat is precies het knelpunt. Want de boer wil niet minder melk, en de consument wil geen melk van mindere kwaliteit. Daarom krijgen veel koeien in de praktijk een beetje meer eiwit dan ze eigenlijk nodig hebben. Ik schat in dat we in Nederland zo’n 10 procent minder eiwit kunnen voeren, zonder dat dat nadelig effect heeft op de melk(productie). En dat scheelt behoorlijk wat stikstofverliezen, vooral in de vorm van ammoniak.” Andere mogelijkheden zijn het verkleinen van de veestapel en het verdunnen van de mest voordat het wordt uitgereden op het land. Eind 2022 werd al bekend dat Nederlandse boeren de komende jaren stapsgewijs steeds minder mest over hun akkers mogen uitrijden. Innovatieve oplossingen Technische innovaties kunnen het overtollige mest een nieuwe toepassing geven. Zo ontwikkelde het Nederlandse Methaplanet een gepatenteerde technologie waarmee het onder andere van stro en mest pellets kan maken met een hoge energiedichtheid. “In de huidige situatie wordt stromest (een combinatie van mest en stro, red.) in Nederland eigenlijk niet in een vergister gebruikt. Stromest is moeilijk toegankelijk voor de bacteriën in een vergister en heeft daardoor een lange doorlooptijd nodig. Wij kunnen de stromest voorbewerken tot makkelijk vergistbare energiekorrels. Deze energiekorrels leveren per gewicht vijf keer meer energie dan het oorspronkelijke product. Bovendien vergisten de korrels drie keer sneller dan gewoon stromest”, zei oprichter Xander Sandell eerder. De start-up Alloptimal uit Berkel en Rodenrijs brengt een mestverwerkingssysteem op de markt waarmee veehouders hun CO2- en stikstofuitstoot kunnen verminderen. De Bioblox-installatie is een combinatie van een mestvergister en een luchtwasser die boeren op hun erf kunnen laten bouwen. Uit allerlei berekeningen blijkt dat boeren hiermee niet alleen hun milieu-voetafdruk kunnen verlagen, maar ook winst kunnen maken. "Het is geld verdienen met je mest en tegelijkertijd een probleem oplossen", aldus technische directeur Jan Driegen van Alloptimal in een eerder interview met Change Inc. Waarom is het belangrijk? Het verlagen van de uitstoot van stikstof en fosfaat is hard nodig, omdat het een negatief effect heeft op het milieu. Al tientallen jaren komt er in Nederland teveel stikstof en ammoniak in de lucht en natuur terecht. Naast de landbouw dragen ook de industrie, bouw en het verkeer daar aan bij. De stikstofuitstoot moet drastisch omlaag, oordeelde de Raad van State in 2019. Door die uitspraak zijn veel vergunningen ongeldig verklaard, wat ervoor zorgde dat we in een stikstofcrisis terechtkwamen. Lees ook: Vollenbroek waarschuwt: door BBB-beleid 100 miljard schade en land tien jaar op slotMest zonder ammoniak: is dit de oplossing voor de stikstofcrisis?Deze ongebakken baksteen van koeienmest is sterker, goedkoper én duurzamer‘Mest is een heel waardevol product, dat moet je koesteren’