Nancy Kabalt 20 september 2024, 12:00

China slaapt niet, dus wij moeten wakker worden

Terwijl China al jaren in hoog tempo innoveert en verduurzaamt, raakt Europa achterop. Wij lijken niet in staat te zijn snel te veranderen. China investeert in moderne technologie, wij in het overeind houden van onze varkensboeren. Tijd voor ons om wakker te worden, betoogt Nancy Kabalt.

Nancy Kabalt columnist Change Inc China, de ‘groene reus’ in wording, is namelijk veel meer bezig met duurzaamheid dan we denken, schrijft columnist Nancy Kabalt..

Als het over China gaat, zijn we vaak geneigd onszelf in Nederland tot een soort Calimero te reduceren. Wat hebben onze zonnepanelen, klimaatdoelen en gescheiden afvalstromen voor zin, hoor ik ze dan zeggen, als in China de fossiele industrie op volle toeren draait? China stoot in vier dagen meer CO2 uit dan Nederland in een heel jaar! Maar in dit doemdenken ligt een groot misverstand. China, de ‘groene reus’ in wording, is namelijk veel meer bezig met duurzaamheid dan we denken.

Oneerlijke staatssteun

Een eerste misverstand om uit de weg te ruimen is dat China het als enige wereldmacht oneerlijk speelt. Neem elektrische auto’s. Het land is al vele jaren bezig met het aanwakkeren van deze industrie. Met technologische ontwikkeling, betaalbaarheid en door wereldwijd hun toegang tot cruciale grondstoffen veilig te stellen. In Europa zijn we geneigd dat te zien als marktverstorende staatssteun.

Maar in Europa beïnvloeden we de wereldmarkt van bepaalde producten net zo goed. Als antwoord beschuldigt China Europa namelijk van ongeoorloofde staatssteun aan varkensboeren die hun vlees ‘dumpen’ in China, waardoor lokale varkensboeren het lastig hebben. Waar China kiest om moderne technologie te subsidiëren, kiest Europa ervoor geld te pompen in een onhoudbaar landbouwsysteem.

China ligt voor op schema met milieudoelen

Met al die investeringen, 266 miljard dollar (1) in hernieuwbare energie in 2022, waarmee het alle andere landen ver achter zich liet, streeft het land naar een koolstofneutrale economie in 2060. Geen loze belofte, want in het huidige tempo kan dat doel zelfs ruim voor die deadline gehaald worden.

China heeft nu al meer dan de helft van ‘s werelds zonne-energiecapaciteit en is de grootste producent en exporteur van zonnepanelen (2). En in 2022 werden er meer dan 6,8 miljoen elektrische auto’s verkocht in China, bijna 60 procent van de wereldwijde verkoop (3). Dit betekent dat China niet alleen qua productie, maar ook in adoptie van duurzame technologieën voorop loopt.

Minder vliegtuigen, meer groen

We zijn er nog niet, want China is ook koploper in innovatie op het gebied van groene technologie. Ze hebben ‘s werelds grootste netwerk van hogesnelheidstreinen, wat het gebruik van vervuilende binnenlandse vluchten drastisch heeft verminderd. Dit heeft niet alleen voordelen voor het milieu, maar ook voor de economie en de leefbaarheid in steden. En laten we hun megaprojecten niet vergeten, zoals het Groene Muur-project, waarbij China meer dan 66 miljard bomen plant om woestijnvorming tegen te gaan.

China’s massale investeringen in onderzoek en ontwikkeling zijn ook niet te negeren. Het land is een van de grootste patenthouders op het gebied van groene technologie en leidt de wereld in de ontwikkeling van waterstofenergie en koolstofafvangtechnologieën.

Superioriteitsgevoel op de schop

Natuurlijk, China heeft nog steeds enorme uitdagingen als het gaat om vervuiling en CO2-uitstoot. China bouwt er 674 kolencentrales bij. Dit is een uitbreiding op de meer dan 3000 kolencentrales die het land al rijk is. Deze kolencentrales zorgen samen voor 55 procent van de totale energievoorziening. Maar let op, dit is een daling ten opzichte van 2010. Toen was steenkool nog goed voor 70 procent van de energieproductie. Ze maken dus een zichtbare transitie door. Dit betekent dus dat wij ons in Europa niet comfortabel kunnen wentelen in het idee dat onze inspanningen en ambities wel genoeg zijn. China verandert op een schaal die wij ons nauwelijks kunnen voorstellen.

Wat betekent dat voor ons? Het is tijd om onze misplaatste superioriteit los te laten. In plaats van neer te kijken op China als de vervuiler, moeten we erkennen dat zij juist de groene innovator van de toekomst kunnen zijn. We kunnen leren van hun vastberadenheid en schaal van aanpak. Het is zonde om ons blind te staren op wat wij denken dat andere landen níet doen.

China bewijst dat duurzaamheid op schaal mogelijk is. De vraag is nu: durven wij in Europa, en in ons kleine kikkerlandje, groter te denken? Het is tijd om wakker te worden en onze eigen rol in de wereld serieus te nemen.

Lees ook:

Nancy Kabalt heeft ruim twintig jaar ervaring in de energiesector en was onder andere algemeen directeur van netbeheerder Stedin. Inmiddels is ze als toezichthouder betrokken bij diverse energiebedrijven, zoals FastNed en Sympower. Ze is ook oprichter van consultancy- en interimbedrijf Windkracht5.

Opmerkelijk: 2 miljard mensen kregen deze zomer minstens 30 dagen te maken met risicovolle hitte

Die conclusie trekt het Amerikaanse onderzoekscentrum Climate Central. De organisatie gebruikt wetenschap, data en technologie om de impact van klimaatverandering concreet te maken. Hitterecord Waar de zomer van 2023 de boeken in ging als de warmste zomer ooit, heeft die van 2024 het hitterecord al overgenomen. Wereldwijd was het de heetste zomer ooit gemeten, zegt het klimaatbureau van de Europese Unie Copernicus. Van Griekenland tot India Volgens de analyse van Climate Central beleefden 72 landen, waar meer dan 2,3 miljard mensen wonen, hun warmste periode van juni tot augustus sinds ten minste 1970. Zo werden in Griekenland, Cyprus en Turkije afgelopen juni temperaturen gemeten tot meer dan 45 graden. Door het extreem warme weer werd in de Griekse hoofdstad Athene de toeristische trekpleister Akropolis gesloten tussen 12 en 17 uur. Ook basisscholen sloten hun deuren. Landen in Zuid- en Zuidoost-Azië kregen ook te maken met extreme hittegolven. In Thailand, Myanmar en India werd 45 graden gemeten. In de Filipijnse hoofdstad Manilla bereikte de gevoelstemperatuur ook die hoogte. Extra dagen met riskante hitte De studie concludeert ook dat er door de opwarming van de aarde zeventien dagen met ‘risicovolle hitte’ zijn bijgekomen. Dat zijn dagen waarop de temperatuur hoger ligt dan 90 procent van de opgemeten temperaturen in een bepaalde regio tussen 1991 en 2020. Vanaf die drempel neemt het risico op gezondheidsproblemen zoals hitteslag, zware uitputting, krampen, een hartaanval of beroerte toe. Meer dan 2 miljard mensen, dat is 25 procent van de wereldbevolking, hebben afgelopen zomer 30 of meer dagen van risicovolle hitte meegemaakt. Het gaat om bewoners van het Caribisch gebied, de eilandengroep Micronesië, West-Azië, Noord-Afrika, Zuid-Europa, en Centraal- en Noord-Amerika. Op 13 augustus kende de wereld een ongeziene hittepiek en daardoor ervaarden 4,1 miljard mensen, of de helft van de wereldbevolking, zo’n uitzonderlijke hitte. Steden Hitte is vooral in steden een probleem. Daar kan de temperatuur aanzienlijk hoger zijn dan in landelijke gebieden, omdat materialen als asfalt en beton hitte vasthouden. Dat benadrukken de onderzoekers van Climate Central ook. Op het noordelijk halfrond, waar Europa ligt, kregen 180 steden in de zomermaanden te maken met minstens één gevaarlijke hittegolf. De intensiteit en duur van de hittegolven zijn het gevolg van de door de mens veroorzaakte klimaatverandering. Afkoelen Er zijn verschillende manieren om warme steden af te koelen. Daarbij wordt vaak gewezen naar het aanleggen van meer groen, zoals bomen, gras en struiken. Groen werkt verkoelend omdat er meer schaduw wordt gecreëerd. Via de bladeren wordt water verdampt, wat ook voor verkoeling zorgt. Amerikaanse onderzoekers zijn van mening dat het wit verven van daken steden kan verkoelen. Zij ontwikkelden een speciaal soort ultrawitte verf die bijna 100 procent van het zonlicht reflecteert. De verf reflecteert niet alleen zichtbaar licht (en voorkomt op die manier dat energie wordt omgezet in warmte) maar ook de warmtestraling van de zon; het infrarode deel van zonlicht. Dit licht is niet waarneembaar met de ogen, maar wel te voelen op de huid. De onderzoekers hopen dat deze verf een alternatief kan bieden voor het groeiende gebruik van airconditioners. Wetenschappers uit China gaan aan de slag met een ander soort verf. Deze verf verandert van kleur als het warmer wordt. Dat heeft niet alleen een esthetisch doel. Het nadeel van ‘gewone’ ultrawitte verf is namelijk dat deze ook zonlicht weerkaatst in de winter, waardoor de kachel juist harder aan moet. De ‘kameleoncoating’ begint donkergrijs, maar wordt steeds witter naarmate de temperatuur oploopt. De onderzoekers schatten dat hun verf jaarlijks 20 procent verwarmings- en koelingsenergie bespaart. Ook opmerkelijk: Opmerkelijk: Nederlands autootje trekt zich niets aan van zero-emissiezonesOpmerkelijk: hogere energieopbrengst door team van pratende windmolensOpmerkelijk: kernfusie met mayonaise