Greenpeace
“Deze rijksbegroting is luchtfietserij van de bovenste plank”, concludeert Andy Palmen, directeur van Greenpeace. “We zitten midden in een klimaat- en natuurcrisis. Zelfs de slappe doelen om stikstof en CO2 terug te dringen worden niet gehaald, nu dit kabinet met een dikke stift maatregelen aan het schrappen is. Er wordt overal bezuinigd, maar voor kerncentrales die niet helpen tegen de klimaatcrisis, en bovendien afleiden van echte oplossingen, wordt een absurd bedrag van 14 miljard euro uitgetrokken.”
Greenpeace verwacht dat ook de boer uiteindelijk de dupe is van de ‘struisvogelpolitiek’ van kabinet Schoof. “Er wordt geen geloofwaardig alternatief geboden voor het door dit kabinet geschrapte natuurbeleid. Samen met het afschaffen van het transitiefonds voor de landbouw zet het kabinet Schoof de deur open voor een koude sanering – waarbij bedrijven moeten stoppen zonder rechtvaardige compensatie – en nóg meer schaalvergroting.”
MVO Nederland
Geen groene groei, maar grijze stilstand. Dat is de analyse van MVO Nederland op de Rijksbegroting van 2025. De organisatie noemt de plannen voor groene energie tegenstrijdig. Enerzijds stimuleert het kabinet verduurzaming, anderzijds houdt het fossiel in stand. Op biodiversiteit en echte prijzen ontbreken plannen zelfs volledig. En op circulaire economie vindt het kabinet het goed om plannen te hebben, maar maakt het die pas later, aldus de persverklaring.
“Het speelveld voor duurzaam ondernemen wordt door deze Rijksbegroting alleen maar oneerlijker. Ondernemers die hun verantwoordelijkheid pakken en oog hebben voor meer dan financiële waarde zijn met deze plannen totaal niet geholpen”, zegt Ankie van Wersch, directeur-bestuurder van MVO-Nederland.
Deltalinqs
De ondernemersorganisatie voor de Rotterdamse haven en industrie Deltalinqs ziet geen grote verrassingen in het regeerakkoord, maar hoopt wel dat de plannen snel concreet worden. “We moeten nu van droom naar daad, want de Europese concurrentiekracht holt achteruit en we jagen de broodnodige investeringen in verduurzaming in de industrie weg, waar we ze juist moeten aantrekken,” zegt Victor van der Chijs, voorzitter van Deltalinqs.
Zo ziet Deltalinqs dat er nog geen oplossing is voor de hoge nettarieven, terwijl de kosten in buurlanden veel lager liggen. Ook maakt de ondernemersorganisatie zich zorgen over de plannen rond arbeidsmigratie. Volgens Deltalinqs blijven experts en technici van buiten Nederland nodig. De nieuwe aangekondigde aanpak van arbeidsmigratie mag er volgens Deltalinqs niet toe leiden dat ze hen geen werk meer kunnen bieden in de haven, terwijl er in Nederland nauwelijks nog technici of specialisten te vinden zijn.
NVDE
De Nederlandse Vereniging voor Duurzame Energie (NVDE) waarschuwt vooral dat er door aarzelend beleid geen jaren verloren mogen gaan. “De busjes van de isolatiebedrijven blijven nu op de parkeerplaats staan, en de installatie van zonnepanelen en warmtepompen is gehalveerd door onzekerheid over het beleid. Bedrijven en burgers hebben een betrouwbare overheid nodig om sneller te werken aan energiebesparing, opwek van schone energie en nieuwe productiemethoden,” zegt Olof van der Gaag, voorzitter NVDE.
Ook hopen ze bij de NVDE dat er snel duidelijkheid komt over de Delta Rhine Corridor. Deze infrastructuur voor waterstof, CO2, elektriciteit en ammoniak tussen Rotterdam en Limburg moet ervoor zorgen dat bedrijven in de regio kunnen verduurzamen. “Beschouw de versnelling van deze Delta Rhine Corridor als een lakmoesproef. Heb de durf om de mogelijkheden te benutten die Europa nu al biedt om sneller op te schieten met zulke infra. Geef (staats)bedrijven die eraan werken de ruimte om wat risico te nemen.”
Transitiecoalitie Voedsel
“Halfbakken. Zo kun je het kabinetsbeleid op het gebied van landbouw, natuur en voedsel het beste typeren”, zegt Willem Lageweg, directeur Transitiecoalitie Voedsel, een groep van tweehonderd transitiedenkers, die pleiten voor een nieuw voedsel- en landbouwsysteem.
De coalitie somt op: er wordt niet voluit gekozen voor een gebiedsgerichte aanpak. Ook ontbreekt het aan financiële en fiscale prikkels om landbouw binnen de planetaire grenzen te brengen. Verder wordt het consumenten niet gemakkelijk gemaakt om te kiezen voor duurzaam geproduceerd voedsel en zijn er geen plannen om de consumptie van plantaardige eiwitten te stimuleren en die van dierlijke eiwitten te ontmoedigen. Lageweg: “Kortom, gezien vanuit het hele systeem en de enorme opgaven waar we voor staan, is het aangekondigde kabinetsbeleid zwaar onvoldoende.”
