Willemien Groot 27 maart 2014, 08:38

Datacentra weinig transparant over herkomst stroom

Nederlandse datacentra geven maar mondjesmaat vrij waar hun stroom vandaan komt. Dat blijkt uit een rapport van de ontwikkelingsorganisatie Hivos.

Hivos800

Het onderzoek van de ICT-projectafdeling van Hivos heeft ruim een jaar geduurd. De organisatie wilde weten welke typen energieproducten de Nederlandse datacentra gebruiken. Tot hun eigen verrassing stuitten de onderzoekers in eerste instantie op een muur van stilzwijgen. Informatie over de herkomst van hun stroom zou 'concurrentiegevoelig' zijn en niet geschikt voor publicatie.

Van de 23 grootste commerciële Nederlandse datacentra gaven vijf bedrijven helemaal geen inzicht in de gegevens en vijf slechts gedeeltelijk. Ondanks herhaald aandringen. Daardoor is het overzicht niet volledig, maar geeft het wel een goed beeld van de inspanningen om de CO2-uitstoot te verminderen, meent Hivos. De vragen van de ontwikkelingsorganisatie hadden een onverwacht positief neveneffect. De inventarisatie bleek bij een aantal bedrijven een duwtje in de rug om op te schuiven naar groenere vormen van stroomvoorziening.

 

Energietypen

 

Hivos definieert vier categorieën hernieuwbare energie. Variërend van hernieuwbare energie die in Nederland is opgewekt zonder subsidie, tot en met hernieuwbare energie opgewekt in het buitenland. Grijze stroom geldt als buitencategorie en is het minst wenselijke stroomtype.

Uit het overzicht blijkt dat twee bedrijven, Tele2 en Easynet, nog steeds grijze stroom gebruiken. Gezien de witte vlekken op de stroomkaart zijn dat er mogelijk meer. De sector gaat daarmee voorbij aan de eigen Routekaart ICT 2030. De Nederlandse datacentra hebben daarin doelstellingen geformuleerd over duurzame bedrijfsvoering en transparantie.

 

Business case

 

Positieve uitschieters zijn KPN, Evoswitch en Alticom. Zij voorzien hun datacenters van hernieuwbare energie die is opgewekt in Nederland. Het onderzoek beschouwt dit als het groenste energietype. “Die bedrijven laten zien dat er wel degelijk een business case is”, zegt Marieke Kragten, projectleider 100% Groene ICT bij Hivos. KPN haalt zijn stroom grotendeels uit het Prinses Amalia Windpark voor de kust van IJmuiden. “Het bedrijf is daarover heel transparant en adverteert met zijn duurzaamheidsinspanningen omdat klanten dat belangrijk vinden.”

De meeste onderzochte datacentra halen hun hernieuwbare energie uit het buitenland. Hoewel beter dan grijze stroom, is dat energietype niet duurzaam genoeg. Het gaat om stroom die is vergroend door de aankoop van Garanties van Oorsprong (GVO's), afkomstig van de grote Scandinavische waterkrachtcentrales. “Het aanbod van GVO's is veel groter dan de vraag. Daardoor genereert de aankoop ervan geen prikkel om meer duurzame energie op te wekken”, zegt Kragten. “Die constructie draagt niet bij aan een structurele verlaging van de CO2-uitstoot.”

 

Groei

 

Door de verwachte explosieve groei van het dataverkeer in Nederland neemt het energieverbruik de komende jaren verder toe. In 2012 lag het landelijk elektriciteitsverbruik van de Nederlandse datacentra rond de 1,6 terrawattuur per jaar. Dit zal stijgen tot 2,1 terrawattuur in 2015.

Hivos pleit ervoor dat datacentra zich inzetten voor 100 procent gebruik van hernieuwbare energie. “Op het gebied van energie-efficiency hebben bedrijven grote slagen gemaakt. Die investeringen verdienen zich snel terug”, zegt Marieke Kragten. “Maar gezien de toename van het stroomverbruik zullen ze meer moeten doen en investeren in hernieuwbare energie.” Daarnaast hoopt de organisatie dat het rapport bedrijven die nu niet in de verslaglegging voorkomen, ertoe aanzet zich in de toekomst transparanter op te stellen.

Foto: GEYSER Project (met toestemming gebruikt)

Eurocommissaris vreest tsunami van afval

Ondanks die tegenvallende resultaten staat Nederland nog in de top vijf van duurzame afvalverwerkers in Europa. Dit meldt het Europese statistiekbureau Eurostat. In 2012 produceerden Nederlanders zo'n 550 kilogram afval per persoon per jaar.Daarvan is iets minder dan een kwart gerecycled en 26 procent verwerkt tot compost. Het overige deel is grotendeels verbrand, een klein aandeel gestort of begraven. In 2011 werd 32 procent van al het huishoudelijke afval in Nederland nog gerecycled. Zo'n 28 procent is verwerkt tot compost. Tsunami Karl Falkenberg, directeur-generaal van de Europese Commissie voor Milieu, waarschuwde op een bijeenkomst van het Europese medianetwerk Euractiv voor de toenemende afvalstromen. "De manier waarop onze maatschappij produceert en consumeert is niet meer houdbaar. Een tsunami van afval komt ons tegemoet als de hele wereld op dezelfde manier als Europa gaat consumeren", zei Falkenberg. "We moeten ervoor zorgen dat afval in het centrum van onze circulaire economie komt te staan en niet meer een toevallig bijproduct van onze economie is.’ In mei 2014 verwacht de Commissie een rapport over afval als deel van de circulaire economie uit te brengen. Europa Gemiddeld genomen is in de Europese Unie in 2012 zo'n 42 procent van het afval duurzaam verwerkt. Nederland staat op de vierde plek van schoonste afvalverwerkers. Alleen Duitsland, Oostenrijk en België verwerkten hun afval duurzamer. Bulgarije is Europa’s meest vervuilende land. Al het gemeentelijk afval wordt gedumpt, Duitsland dumpte helemaal geen afval en recyclede 45 procent.Bron: Eurostat, Euractiv | Foto: Fruggle by Wikimedia