Sebastian Maks
26 juli 2024, 14:10

Opmerkelijk: een kernreactor… maar dan in de ruimte

Soms stuit je als redactie op nieuws waarbij een wenkbrauw omhoog schiet. Die ene vreemde innovatie, een onverwacht effect van klimaatverandering of een staaltje menselijke onhandigheid. Opmerkelijk dus. Deze week: een kernreactor in de ruimte.

Rollsroyce Een prototype van de ruimte-reactor die Rolls-Royce wil bouwen. | Credits: Rolls Royce

Hier op aarde spreken we van de ‘dunkelflaute’, tijden waarop de zon niet schijnt en de wind niet waait. Op deze momenten kan er dan ook geen hernieuwbare energie opgewekt worden uit zonnepanelen en windturbines. Voor een samenleving die in toenemende mate moet gaan draaien op zulke energie, is de dunkelflaute dan ook geen prettig fenomeen.

Ruimte-dunkelflaute

Maar ook in de ruimte kunnen zulke problemen optreden. Hoewel je zou denken dat de zon daar altijd schijnt, zijn er wel degelijk plekken waar dat niet het geval is. Bijvoorbeeld de zuidkant van de maan, waar astronauten onderzoeksmissies uitvoeren. De afwezigheid van zon om energie mee op te wekken maakt het dus lastig om ruimteschepen voort te stuwen en basissen aan te drijven. Ook voor mogelijke toekomstige woongemeenschappen op de maan vormt de ruimte-dunkelflaute een uitdaging, temeer omdat er daar geen andere energiebronnen zijn die tijdelijk een tandje kunnen bijzetten.

Kleine, lichte reactor

De Engelse autofabrikant Rolls-Royce werkt daarom aan een kernreactor die moet gaan draaien in de ruimte. Kernreactoren zijn immers onafhankelijk van natuurlijke krachten en kunnen in theorie altijd energie leveren. Het ontwerp van Rolls-Royce is klein: de reactor moet een grootte gaan krijgen van zo’n 3 meter bij 1 meter. Naar eigen zeggen is hij ook relatief licht. Hoewel het niet zeker is hoeveel stroom de reactor moet gaan leveren, spreekt Rolls-Royce op zijn website van 1 tot 10 megawatt. Ter vergelijking: kleine kernreactoren op aarde (de zogeheten Small Modular Reactors) hebben een vermogen van tot wel 300 megawatt.

Pilotversie

De reactor zal zo’n 11 miljoen dollar gaan kosten (ongeveer 10 miljoen euro). Rolls-Royce heeft inmiddels al miljoeneninvesteringen ontvangen van de United Kingdom Space Agency, die met smart wachten op ruimte-reactor. Wel geeft Rolls-Royce aan dat die nog even op zich zal laten wachten. Het bedrijf werkt nu aan een pilotversie die in 2029 naar de maan moet gaan afreizen. Het echte werk zal pas daarna gaan volgen.

Ook opmerkelijk:

‘Stuur je me nu serieus een kandidaat door met een hoofddoek?'

Had ik hem verkeerd verstaan, of zei hij dit echt?“Stuur je me nu serieus een kandidaat door met een hoofddoek?” Als mede-eigenaar van een consultancybureau probeer ik zo goed mogelijke matches te maken tussen opdrachtgevers en onze consultants. Ik kijk naar de complexiteit van de opdracht en welke expert de beste papieren in huis heeft om klanten zo goed mogelijk te helpen. Maar soms gaat er iets gruwelijk mis. Want stel je voor: je bent een ambitieuze, vrouwelijke senior consultant in de energiesector. Academisch geschoold en zeer ervaren. We sturen je cv - met foto - naar een bedrijf, omdat we zeker weten dat je deze potentiële klant perfect kan helpen. En dan komt dat bevreemdende, afwijzende antwoord. Nog altijd minder kansen Helaas maken we voorbeelden als dit nog met regelmaat mee. Ook uit onderzoeken blijkt nog steeds dat mensen met een niet-westerse naam significant minder kans hebben om uitgenodigd te worden voor een sollicitatiegesprek. Volgens cijfers van het Sociaal Cultureel Planbureau (2020) is die kans zelfs 30 procent kleiner. Voor vrouwen met een hoofddoek is dat zelfs 40 procent. Dat betekent dat van elke tien talentvolle mensen, we er vier laten lopen! Diversiteit leidt tot betere prestaties Natuurlijk is rechtvaardigheid het belangrijkste. Maar bedrijven snijden zichzelf ook in de vingers als ze de deuren dicht laten voor mensen met andere achtergronden. Uit een onderzoek van McKinsey & Company blijkt dat bedrijven met een diverse directie tot wel 36 procent meer kans hebben op financieel succes. Diversiteit stimuleert innovatie, creativiteit en besluitvorming. Laat dat nu precies zijn wat we keihard nodig hebben in de energiesector De energietransitie is een van de grootste uitdagingen van onze tijd. Juist hier is diversiteit dus van onschatbare waarde. Verschillende perspectieven leiden tot betere ideeën en effectievere strategieën. Volgens een rapport van de International Renewable Energy Agency (IRENA) kan genderdiversiteit in de hernieuwbare energiesector de efficiëntie en innovatie verhogen, wat essentieel is voor het behalen van klimaatdoelstellingen. Discriminatie op de werkvloer is niet alleen onrechtvaardig, maar ook economisch dom. Anonieme sollicitaties Het is duidelijk: zolang Brahim minder kansen krijgt dan Bram en Fatima moeilijker aan een baan komt dan Femke, gaat er iets mis. Bedrijven moeten actief beleid ontwikkelen om discriminatie tegen te gaan en diversiteit te bevorderen. Van anonieme sollicitatieprocedures tot bewustwordingscampagnes en trainingen tegen vooroordelen. We hebben nog een lange weg te gaan. Gelukkig zijn er ook lichtpuntjes. De opdrachtgever die terugschrok voor een kandidaat met hoofddoek is helemaal om. Hoe? Eigenlijk vooral dankzij onze consultant. Haar reactie was ‘Laat me met deze man kennismaken en praten’. We hadden hem laten weten dat we geen andere kandidaat zouden aanbieden en dus de opdracht terug zouden geven. Hij ging het gesprek aan. “Wat een topvrouw”, zegt hij nu. Dat ze een hoofddoek draagt, speelt geen enkele rol meer. Soms is het dus simpel en gaat het erom: durf je het gesprek aan te gaan en als bedrijf duidelijk te zijn in je principes?Nancy Kabalt heeft ruim twintig jaar ervaring in de energiesector en was onder andere algemeen directeur van netbeheerder Stedin. Inmiddels is ze als toezichthouder betrokken bij diverse energiebedrijven, zoals FastNed en Sympower. Ze is ook oprichter van consultancy- en interimbedrijf Windkracht5.Lees ook:Zes sigaretten per dag aan fijnstof is voor het kabinet oké, voor gemeenten nietBedrijven, koester jullie duurzame voorlopersGeneratie Z wil de klimaatcrisis wel oplossen, maar kan het (nog) niet