Van 2018 op 2019 bespaarden de grote industriebedrijven 1,5 procent, zo blijkt uit een recente evaluatie. Dat is 60 procent van het doel dat voor het einde van 2020 gehaald moest zijn. Door de heersende pandemie wordt het waarschijnlijk lastig om die doelen te halen. “Met nog één jaar te gaan, een jaar waarin ook het effect van COVID-19 zich zal laten gelden, lijkt de doelstelling nog een hele uitdaging”, schrijft Ton Hoff, voorzitter van de MEE-commissie, in het voorwoord van de evaluatie.
Duurzaamheid is geen goede investering
Besparing in de industrie gaat niet snel genoeg, lijkt de conclusie. Dat kan een paar oorzaken hebben. In een gesprek met NRC zegt Gertjan Lankhorst, voorzitter van VEMW (de vertegenwoordiger van grootverbruikers van energie) dat dat komt doordat investeringen in duurzaamheid zich niet snel genoeg uitbetalen. Zolang er manieren zijn om sneller geld te verdienen en er geen verplichting is om te besparen op energieverbruik, laten veel bedrijven het achterwege.
Lees ook: Bio-olie maakt petrochemische industrie (een beetje) duurzamer
Het MEE-convenant is niet de enige stok achter de deur voor energiebesparing. De CO2-heffing die het kabinet onlangs aankondigde zal een strengere prikkel worden voor bedrijven; als zij veel CO2 blijven uitstoten, gaat dat geld kosten. Ook het Europese emissiehandelssysteem (ETS) zorgt er in theorie voor dat níet investeren in energiebesparing duurder wordt dan wel investeren.
Bierbrouwers doen het goed
In het rapport staan ook lichtpuntjes. Twee grootverbruikers van energie, bierbrouwers en papiermakers, deden het beter dan andere grote bedrijven. En in een ander convenant dat vooral voor kleinere industriebedrijven is, was de besparing ten opzichte van vorig jaar aanzienlijk hoger: 1,8 procent. En hoewel de besparing tussen 2018 en 2019 tegenviel, gebruikten de bedrijven wel meer duurzame elektriciteit.
Het MEE-convenant loopt al tien jaar, maar energiebesparing in de industrie blijkt een hardnekkig probleem. Sowieso is de grote industrie in Nederland een energieverbruiker van jewelste: een kwart van alle elektriciteit en warmte die we gebruiken gaat naar deze sector.
Om duurzamer te worden zal een groot deel van de processen in de industrie elektrisch moeten worden, maar dit stuwt de vraag naar duurzame stroom ook weer omhoog. Duurzame warmte, die onmisbaar blijft voor veel chemie en andere industriële processen, kan mogelijk uit groen geproduceerde waterstof gehaald worden – maar ook daarvoor is veel meer duurzame stroom nodig.
Lees ook: Fabriek in Limburg maakt veevoer van CO2 en waterstof
Bron: NRC/RVO | Beeld: Adobe Stock
