Erik Verheggen 17 augustus 2017, 10:37

CO2-uitstoot daalt terwijl het BBP groeit

De CO2-uitstoot in Nederland was in het tweede kwartaal 0,9 procent lager dan in hetzelfde kwartaal een jaar eerder. In dezelfde periode groeide het bruto binnenlands product (bbp) met 3,3 procent.

Shutterstock 79504816

Dat blijkt uit cijfers die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) woensdag heeft gepubliceerd. Belangrijke oorzaken van de afname van de CO2-uitstoot zijn de veranderde brandstofmix bij de productie van elektriciteit en het lagere gasverbruik voor verwarming.

Het weer in het tweede kwartaal van 2017 was zachter dan een jaar eerder. Gecorrigeerd voor dit weereffect was de CO2-uitstoot 0,4 procent lager.

Energiebedrijven

In het tweede kwartaal van 2017 was de CO2-uitstoot door energiebedrijven, waterbedrijven en afvalbeheer bijna 5 procent lager dan een jaar eerder. Deze bedrijven zijn goed voor bijna 35 procent van de totale uitstoot.

De afname is vooral te verklaren door het feit dat energiebedrijven bij de productie minder steenkool en meer aardgas hebben ingezet. Bij het verbranden van aardgas wordt minder CO2 uitgestoten dan bij het verbranden van steenkool. De brandstofmix van Nederlandse energiecentrales is hiermee vanuit milieuoogpunt verbeterd, meldt het CBS.

Wel hebben energiebedrijven meer elektriciteit geproduceerd dan in het tweede kwartaal van 2016. De extra opgewekte elektriciteit was vooral bestemd voor de export.

Chemie

Het cluster landbouw, delfstoffenwinning, industrie en bouwnijverheid heeft bijna evenveel CO2 uitgestoten als in hetzelfde kwartaal een jaar eerder, terwijl de toegevoegde waarde met 3 procent is gestegen. Dit cluster is goed voor bijna 23 procent van de totale uitstoot.

De chemische en basismetaalindustrie stootten juist neer CO2 uit. Deze toename komt vooral door de gestegen productie.

Transportsector

De CO2-emissies van de transportsector stegen in het tweede kwartaal met bijna 5 procent. De transportsector is goed voor bijna 16 procent van de totale uitstoot. De uitstoot nam het meest toe bij het goederenvervoer over de weg en de luchtvaart. De toename in deze sectoren komt vooral door meer vervoersbewegingen.

De CO2-uitstoot van de overige dienstverlening, goed voor bijna 11 procent van de CO2-uitstoot, was bijna 1 procent hoger dan in het tweede kwartaal van 2016. Er werd minder aardgas verstookt voor het verwarmen van bedrijfspanden, maar meer motorbrandstoffen verbruikt voor transport.

Huishoudens

De CO2-uitstoot van huishoudens is in het tweede kwartaal per saldo gelijk gebleven. Ook bij huishoudens daalde het gasverbruik voor verwarming, maar het verbruik van motorbrandstoffen nam daarentegen toe. De CO2-uitstoot van huishoudens bedraagt bijna 16 procent van het totaal. 

Bron en grafiek: CBS | Headerfoto: Antonov Roman/Shutterstock | Foto footer: nikkytok/Shutterstock

Darmen-op-chips goede voorspeller voor bijwerkingen medicijnen

Dat blijkt uit Leids onderzoek. De wetenschappers publiceerden hun bevindingen deze week in Nature Communications.In de zogenoemde organen-op-chips, uitgerust met menselijke orgaancellen en minuscule vloeistofkanaaltjes, kunnen wetenschappers en farmaceuten de werking van een orgaan nabootsen. In de toekomst wordt het daardoor mogelijk om medicijnen testen op effectiviteit en bijwerkingen, maar dan veel goedkoper en met gebruik van zo min mogelijk proefdieren.Leidse wetenschappers, hun spin-off-bedrijf Mimetas en het farmaceutische bedrijf Roche hebben nu voor een soort orgaanchips aangetoond dat deze dezelfde bijwerkingen ondervindt van de stof aspirine als datzelfde orgaan in het menselijk lichaam.AspirineDe onderzoekers stelden 357 darmen-op-chips geruime tijd bloot aan de stof acetylsalicylzuur, beter bekend als de pijnstiller aspirine. Van die stof is al behoorlijk lang bekend dat deze kan leiden tot een darmperforatie, een complicatie die zonder behandeling dodelijk kan zijn. “In onze darmen-op-chips zagen we precies dezelfde bijwerkingen ontstaan,” zegt Thomas Hankemeier, hoogleraar Analytische biowetenschappen. “Ook in onze modeldarmen werd de darmwand meer doorlatend na het toedienen van het medicijn.”Het onderzoek laat volgens Hankemeier zien dat organen-op-chips geschikt zijn om de werking of bijwerkingen van een medicijn te testen. Dat is zeer welkom voor farmaceuten, want zij kunnen met de modelorganen eenvoudiger de werkzaamheid en schadelijkheid van kandidaatmedicijnen inschatten. Op die manier kunnen veel stoffen al worden uitgesloten van vervolgonderzoek voordat het medicijn de proefdierfase ingaat. Dat draagt bij aan een goedkopere manier van medicijnproductie met minder gebruik van dierproeven.DiagnoseOrganen-op-chips nemen volgens de wetenschappers sinds enkele jaren een vlucht. In de nabije toekomst zullen ze steeds belangrijker worden, niet alleen in de medicijnontwikkeling maar ook bij het diagnosticeren van ziektes.Hankemeier heeft samen met een aantal andere groepen uit Rotterdam, Amsterdam en Groningen een ZonMW-subsidie van € 1,5 mln gekregen om het effect van de lichaamseigen micro-organismen in de darmen op het onstaan van dementie te onderzoeken. Hierbij zal deze orgaan-op-chip-technologie een belangrijke rol spelen.Mimetas is wereldwijd het eerste bedrijf dat de orgaanchips op grote schaal produceert en verkoopt. Onlangs kreeg een groot team onder leiding van hoogleraar ontwikkelingsbiologie Christine Mummery (LUMC en UT) een subsidie van bijna € 19 mln euro om de techniek verder te ontwikkelen.Lees ook:‘Orgaan-op-chip’ krijgt investering van € 19 mln 'Slim orgaan-op-chip versnelt ontwikkeling medicijnen' ‘Mens-op-chip’ vervangt dierproeven voor medicijnen Bron: Universiteit Leiden | Foto: R. MACKAY PHOTOGRAPHY, LLC/Shutterstock