Na coronajaar 2020, waarin industrieën massaal stilstonden, kent 2023 de sterkste daling in CO2-uitstoot ooit gemeten in Europa. De hoeveelheid CO2 die in 2023 werd uitgestoten als gevolg van fossiele brandstoffen, komt overeen met de hoeveelheid die in de jaren 60 de atmosfeer in werd gepompt. Dat blijkt uit cijfers van het Centre for Research on Energy and Clean Air (CREA).
Uitstootreductie en economische groei
“De CO2-uitstoot in de EU is eindelijk teruggevallen naar het niveau dat zichtbaar was bij de generatie van mijn ouders in de jaren zestig”, zegt Isaac Levi, analist bij CREA tegen The Guardian. “Toch is de economie in deze periode verdrievoudigd – wat aantoont dat klimaatverandering kan worden bestreden zonder economische groei uit het oog te verliezen.”
Climate Watch en CREA baseerden de cijfers over de hoeveelheid uitgestoten CO2 op data van Eurostat, Entsoe, het IPCC en ENTSOG. | Credit: CREAEnergietransitie
De daling is met name te danken aan de stappen die zijn gemaakt in de energietransitie. Iets meer dan de helft van de CO2-reductie komt doordat fossiele brandstoffen zijn vervangen door hernieuwbare bronnen als zon en wind. In beide sectoren werd in Europa afgelopen jaar recordcapaciteit bijgebouwd. Ook waren de weersomstandigheden in 2023 gunstiger dan het jaar daarvoor, waardoor zon en wind meer opleverden.
CO2 in atmosfeer
Alhoewel een daling van 8 procent gevierd mag worden, is het wel belangrijk de cijfers in perspectief te plaatsen. Zo zeggen de cijfers van CREA alleen iets over de CO2-uitstoot die in een jaar tijd wordt uitgestoten, niet over de totale aanwezigheid van CO2 in de atmosfeer. Die hoeveelheid wordt gemeten in parts per million, of ppm. De meest recente meeting komt van december 2023. De CO2-concentratie was toen 422 ppm. Dit betekent dat van de miljoen gasdeeltjes in de atmosfeer, 422 deeltjes CO2 zijn. De CO2-ppm stijgt al jaren, zoals te zien is in onderstaande grafiek.
De hoeveelheid CO2 in ppm tussen 1959 tot 2022. | Credit: StatistaNiet alle sectoren meegenomen
Ook richten de cijfers van CREA zich puur op uitstoot gerelateerd aan het verbranden van fossiele brandstoffen. Uitstoot als gevolg van de landbouw, de chemische industrie of de betonsector worden niet meegenomen. Ook wordt het veel potentere broeikasgas methaan niet meegenomen in de analyse.
De onderzoekers van CREA zijn dan ook gematigd enthousiast en benadrukken dat de EU meer moet investeren in hernieuwbare energie om zijn emissiedoelstelling (55 procent minder uitstoot dan in 1990) te halen. Tot slot wijst CREA op het belang van verdere onafhankelijkheid van Russische fossiele brandstoffen, met oog op de financiering van de oorlog in Oekraïne.
