Hannah van der Korput
29 januari 2024, 13:54

Diepzeemijngebieden rijker aan onderwaterleven dan gedacht

Eerder deze maand kondigde Noorwegen als eerste land ter wereld aan te gaan starten met diepzeemijnbouw. Diverse milieuorganisaties, wetenschappers en ngo’s zijn bezorgd over het onderwaterleven. Dat blijkt terecht. Nieuw onderzoek onderstreept de biodiversiteit op de oceaanbodem.

Getty Images 659285215 Velden met mangaanknollen vertonen meer biodiversiteit dan eerder werd gedacht. | Credits: Getty Images

Er liggen waardevolle grondstoffen op de bodem van de zee. Metalen zoals kobalt, nikkel, koper en mangaan zijn gewild voor de energietransitie. Ze worden bijvoorbeeld gebruikt voor de productie van elektrische auto’s en zonnepanelen. De waardevolle metalen zitten in stenen ter grootte van een aardappel, zogeheten polymetaal- of mangaanknollen.

Leven op mangaanknollen

Velden met deze mangaanknollen vertonen meer biodiversiteit dan eerder werd gedacht. Dat blijkt uit het proefschrift van Coral Diaz-Recio Lorenzo, mariene bioloog bij het Royal Netherlands Institute for Sea Research (NIOZ).

Voor het promotieonderzoek verzamelde ze monsters van mangaanknollen in de Clarion Clipperton Zone. Het gebied in de Stille Oceaan is tot 5.000 meter diep. Ze ontdekte dat in deze knollen al gauw 10 tot 15 individuen, maar soms zelfs meer dan 200 individuen van nematoden (een soort aaltje of worm), roeipootkreeftjes en andere diertjes leven. Veel van deze dieren bleken specifiek te zijn voor de knollen, omdat ze niet werden gevonden in de monsters van het sediment dat rond deze knollen werd verzameld. Sommige dieren gebruiken de knollen misschien zelfs als habitat voor de voortplanting, want Diaz-Recio Lorenzo vond er ook eitjes.

Voorzichtigheid is geboden

Volgens marien ecoloog Sabine Gollner, ook aangesloten bij het NIOZ en co-promotor van het onderzoek, is voorzichtigheid geboden. “De locaties die voor dit onderzoek zijn bezocht, worden ook door mijnbouwbedrijven onderzocht op mineralen. Maar dit onderzoek laat zien dat we uiterst voorzichtig moeten zijn met mogelijke toekomstige diepzeemijnbouw, omdat dit soort unieke dieren een hoog risico op uitsterven heeft.”

Signaal

Dit signaal klinkt al langer. Een coalitie van ruim 700 mariene experts en beleidsmakers van 44 verschillende landen riep vorig jaar nog op om de oceanen met rust te laten. Dit omdat een significant gedeelte van het leven op aarde er zijn thuis heeft, ook op de knollen zelf. Het recente onderzoek komt tot dezelfde conclusie.

Noorwegen start toch

Ondanks de dringende oproep heeft het Noorse parlement onlangs toch ingestemd met de verkenningstocht voor diepzeemijnbouw. Dit gaat gebeuren nabij de eilandengroep Spitsbergen. Noorwegen kan dit doen omdat de wateren onder de eigen autoriteit vallen. Bij internationale wateren is het een ander verhaal. Doordat afspraken tussen diverse lidstaten missen, is diepzeemijnbouw voorlopig nog niet aan de orde. Zo is er onder andere gesteggel over de vraag hoe de opbrengsten van de gewonnen grondstoffen eerlijk worden verdeeld.

Lees ook:

Klimaatsceptici minder sceptisch na gesprek met AI-chatbot

We wisten al dat kunstmatige intelligentie de wetenschap kan helpen bij de zoektocht naar nieuwe materialen voor batterijen en vleesvervangers. Onderzoekers van de Universiteit van Wisconsin-Madison hebben nu een nieuwe vaardigheid van AI gevonden die kan helpen om klimaatsceptici en de wetenschap dichter bij elkaar te brengen. Het AI-gedreven large language model GPT-3 – een van de voorlopers van het populaire ChatGPT - wist in chatgesprekken met klimaatsceptici een dusdanige toon aan te slaan dat mensen nadien zich meer konden vinden in de wetenschap die de rol van de mens in klimaatverandering benadrukt. Praat over klimaatverandering Over een periode van een jaar gingen meer dan 3.000 mensen proefpersonen het gesprek aan met GPT-3. De opdracht die de proefpersonen kregen was eenvoudig: praat met de chatbot over klimaatverandering, maar bepaal zelf hoe je het onderwerp aanvliegt. Daarna volgde een vraag-antwoordgesprek dat meestal zo’n acht keer heen en weer ging. Enquête Nadien moesten de deelnemers een enquête invullen. “We stelden ze enkele vragen, bijvoorbeeld over de gebruikservaring”, zegt professor Kaiping Chen, een van de onderzoekers. “Vind je het leuk? Zou je het aanraden? Wat geslacht, ras en etniciteit betreft, is er niet veel verschil in hun evaluaties. Waar we grote verschillen zagen, waren de meningen over controversiële kwesties en de verschillende onderwijsniveaus." Iets minder sceptisch Van de deelnemers stond zo’n 25 procent het sceptisch tegenover de wetenschap achter klimaatverandering. De groep was in de eerste plaats veel minder tevreden over de algehele chatervaring met GPT-3 dan de overige 75 procent. Ondanks de lage tevredenheid schoof de score waarmee de deelnemers hun geloof in klimaatverandering duidden op ten faveure van de wetenschap. Deze score was onder alle klimaatsceptici na de enquête gemiddeld 6 procent hoger dan voor het chatgesprek. Black lives matter Naast de gesprekken over klimaatverandering moesten de respondenten ook een chatgesprek aangaan over de Black Lives Matter (BLM) beweging. Ook in dit geval gaf een kwart van de respondenten van tevoren aan de beweging minder te steunen. Overeenkomstig met de resultaten over klimaatverandering gold ook hier een bijgestelde mening na het gesprek waarbij respondenten positiever stonden tegenover BLM. Chen: “Ik zou niet zeggen dat de door de mens veroorzaakte klimaatverandering volledig werd erkend of dat ze plotseling Black Lives Matter steunden, maar toen we na hun zeer korte gesprekken onze enquêtevragen over die onderwerpen herhaalden, was er een significante verandering: een positievere houding tegenover de algehele consensus over klimaatverandering of BLM.” Bewijsvoering “Mensen die aangaven sceptisch te zijn over klimaatverandering, werden door GPT-3 verteld dat ze ongelijk hadden, gevolgd door de aanvoer van bewijsmateriaal om dit te ondersteunen”, zegt Chen. De gesprekken over BLM liepen wat eerder vast, omdat GPT-3 simpelweg vriendelijk aangaf het niet eens te zijn met de BLM-sceptici. Volgens Chen kan de mens veel leren van een chatbot-interactie, met name over het belang van het begrijpen van andermans perspectief, waarden en cultuur. “Het is belangrijk dat we begrijpen hoe we een dialoog tussen mensen kunnen openen – zeker het soort dialogen die waardevol zijn voor onze samenleving.” Lees ook: HvA start met master klimaatpsychologie en -gedrag: “Hard nodig”Bijna helft thuisbatterijen nu van Nederlandse makelij; maker kan doorgroeien dankzij miljoeneninjectie Kunnen we stoppen met de tweestrijd tussen technologie en consuminderen? CO2-uitstoot EU bereikt laagste punt in 60 jaar, cijfers vertellen maar fractie verhaal