Jerom van Gemert 22 april 2015, 12:56

Duurzame chemicaliën met kunstmatige fotosynthese

Fotosynthese is door wetenschappers nagebootst door CO2 met zonne-energie om te zetten in chemicaliën. Het nieuwe systeem produceert duurzaam chemicaliën en brandstoffen, en vangt CO2 op.

Asnwaka2

Algen en bacteriën doen het al miljarden jaren. CO2 met zonne-energie omzetten in andere moleculen. Wetenschappers aan de University of California Berkeley ontwikkelden een systeem met nanodraden en bacteriën dat fotosynthese kopieert. 

De nanodraden vangen zonne-energie op en leveren elektronen aan bacteriën. Die gebruiken de elektronen om CO2 en water om te zetten in acetaat. Het acetaat wordt vervolgens door een andere bacterie omgezet in bruikbare chemicaliën als butanol, amorphadieneen en polyhydroxybutyraat (PHB).

Butanol is als brandstof geschikt voor auto’s. Amorphadieneen is ingrediënt voor medicijnen tegen malaria. En PHB is een polymeer die dient als grondstof voor biologisch afbreekbare plastics. Volgens de wetenschappers is de bacterie na genetische modificatie in staat ook andere chemicaliën te maken van acetaat.

Efficiëntie

Het kunstmatige fotosynthese-systeem zet zonne-energie om met dezelfde efficiëntie als planten. De conversie van zonne-energie is 0,38 procent, en het systeem kan dat 200 uur volhouden. Ook de omzettingsefficiëntie van acetaat naar andere chemicaliën is veelbelovend.

Het onderzoeksteam gaat het systeem verder ontwikkelen om de efficientie te verhogen. Bij een conversie van 10 procent is het volgens de wetenschappers economisch rendabel.

Toepassingen

De onderzoekers zeggen dat de door hen gevonden oplossing goed werkt, omdat de opvang van zonne-energie en de productie van chemicaliën is gescheiden.

Er zijn veel toepassingen van CO2 als grondstof voor producten. Het Nederlandse cleantechbedrijf Photanol gebruikt blauwalgen, die via fotosynthese verschillende chemicaliën maken. Het Duitse chemiebedrijf Bayer is bezig om CO2 te gebruiken als grondstof voor kunststoffen.

Bronnen: University of California Berkeley, Wikipedia | Foto: Dr. phil.nat Thomas Geier via Wikipedia, Creative Commons (Cropped by DuurzaamBedrijfsleven)

Zet keukenzout de chemiesector op zijn kop?

Een toevallige ontdekking tijdens een onderzoek naar biobrandstoffen kan de productie van medicijnen, zonnecellen, en LCD-schermen goedkoper en milieuvriendelijker maken. Het goedkope kaliumzout kalium-tert-butoxide werkt in veel reacties net zo goed als katalysator als edelmetalen als platinum, palladium en iridium.De reactie verloopt bovendien bij een zeer lage temperatuur, 45 graden Celcius, verbruikt geen oplosmiddelen en heeft waterstof als enige bijproduct. Calltech produceerde een korte documentaire over de ontdekking en de mogelijke impact. Kalium is een veelvoorkomend element dat onder andere gebruikt wordt in tafelzout. Ook bananen bevatten veel kalium. Kalium-tert-butoxide bestaat verder uit zuurstof, waterstof en koolstof.ToevalTijdens een controle-experiment zonder platinumkatalysator in een onderzoek naar het opwaarderen van biomassa ontstonden onverwacht organosilicaten, verbindingen van koolstof en silicium. Organosilicaten zijn van belang in de farmacie en kennen een groot aantal andere industriële toepassingen.“Dat we zonder edelmetalen in staat zijn deze complexe reacties, een van de meest bestudeerde problemen in de chemie, te laten verlopen was voor ons een grote schok”, zegt chemieprofessor Brian Stoltz. “Ik dacht dat dat onmogelijk was, dus ik heb het experiment nog vaak herhaald”, zegt Anton Toutov, de student die de reactie ontdekte.De onderzoekers probeerden vervolgens kalium-tert-butoxide van verschillende fabrikanten en speurden met verschillende analyse methoden naar sporen van edelmetalen in de geleverde stoffen. Er bleef geen andere mogelijkheid over dan te accepteren dat de hulpstof zelf de katalyserende werking had. De onderzoeksgroep begrijpt nog niet helemaal waarom de reactie werkt zoals hij werkt maar is er al wel in geslaagd het proces op te schalen.Bron: Calltech | Foto: Larry Hoffman, via Flickr Creative Commons (Cropped by Duurzaambedrijfsleven)