Maaike Kooijman
12 februari 2026, 07:24

Nieuwsupdate: Staat doet genoeg tegen verspreiding pfas en Delfzijl krijgt toch fabriek voor biokerosine

De Staat doet genoeg om de verspreiding van pfas tegen te gaan, oordeelt de rechtbank Den Haag. Verder in het nieuws: Europa verbiedt verbranding ongedragen kleding en verkoopcijfers Fairphone stijgen hard.

GettyImages-2253873129 (1) In januari vond de 300e demonstratie tegen pfas-vervuiling bij Chemours in Dordrecht plaats. | Credits: Getty Images

Rechter: Staat doet genoeg tegen verspreiding pfas

De Staat doet genoeg om de verspreiding van pfas tegen te gaan. Dat oordeelt de rechtbank Den Haag na een aanklacht van vier regionale milieuorganisaties en de Stichting Gezond Water tegen de Nederlandse Staat. De organisaties eisten een verbod op pfas-lozingen en snelle aanpak van de vervuiling. Maar volgens de rechter mag de overheid grotendeels zelf bepalen hoe ze de problematiek met forever chemicals in Nederland aanpakt.

Pfas zit in veel Nederlandse wateren en in de grond. Bovendien hebben bijna alle Nederlanders te veel pfas in hun bloed, bleek vorig jaar uit onderzoek van het RIVM. Daardoor kan het immuunsysteem bijvoorbeeld minder goed gaan werken.

Lees ook: Deze uitvinding kan zeer zorgwekkend PFAS eenvoudig en goedkoop uit het water filteren

Europa verbiedt verbranding ongedragen kleding en schoenen

De Europese Commissie heeft nieuwe wetgeving aangenomen die het verbiedt om ongedragen kleding, schoenen en accessoires te vernietigen. Dat moet afval voorkomen en milieuschade beperken. Grote bedrijven moeten vanaf juli dit jaar aan de wetgeving voldoen; kleinere bedrijven waarschijnlijk pas in 2030.

Jaarlijks wordt 4 tot 9 procent van het textiel in Europa vernietigd voor het gedragen is, bijvoorbeeld doordat het is teruggestuurd door de consument. Dat is goed voor zo’n 5,6 miljoen ton CO-uitstoot per jaar.

De nieuwe regels moeten ook het speelveld gelijker maken voor duurzame bedrijven. Nieuw onderzoek onderstreept het belang van duurzame verdienmodellen. Als de kledingsector niet snel haar ecologische voetafdruk verlaagt, stevent ze af op liefst 34 procent minder winst in 2030, aldus een rapport van het Apparel Impact Institute.

Lees ook: Patagonia geeft levenslange garantie op kleding, en dat is slimmer dan je denkt

Banken vertragen transitie staalsector met investeringen in schijnoplossingen

Banken die ‘groene financiering’ verlenen aan staalbedrijven, dragen vaak bij aan praktijken die de uitstoot van de sector behouden of zelfs verhogen. Dat blijkt uit onderzoek van de Nederlandse stichting BankTrack, dat de financieringskaders van twintig grote banken wereldwijd onder de loep nam.

Banken verstrekken bijvoorbeeld financiering voor zogenoemde directe ijzerreductie (Direct Reduced Iron/DRI), ook als gebruik wordt gemaakt van aardgas om ijzererts zuurstofvrij te maken. Ook voor biomassa en CO2-opslag wordt financiering verstrekt, zegt BankTrack. Van de tien grootste financierders van staal wereldwijd hebben er slechts twee openbare kaders voor duurzame financiering voor de staalindustrie.

Het Nederlandse ING sluit compensatieprojecten in de staalsector expliciet uit van financiering, al heeft ook die bank volgens BankTrack geïnvesteerd in ‘schijnoplossingen’.

Lees ook: Groen staal: CO2-intensieve sector moet aan verschillende knoppen draaien om sneller te verduurzamen

Delfzijl krijgt toch fabriek voor biokerosine

Producent Skynrg kan na jaren vertraging aan de slag met de bouw van een biobrandstoffabriek in Delfzijl. Het bedrijf sloot een deal met milieuactivist Johan Vollenbroek, die de lozingsvergunning van Skynrg op de Waddenzee eerder aanvocht bij de rechtbank. Dat meldt Dagblad van het Noorden. Skynrg heeft het ontwerp van de fabriek aangepast, waardoor afvalwater minder geloosd wordt, maar gefilterd en hergebruikt.

De fabriek gaat kerosine produceren op basis van onder meer oud frituurvet en andere plantaardige restolie uit de industrie. Die worden met groene waterstof verwerkt tot synthetische kerosine. Hoewel de verbranding daarvan nog steeds veel CO2 uitstoot, zou de kerosine over de gehele levensduur 85 procent duurzamer zijn dan fossiele kerosine, claimt Skynrg. KLM is van plan om 75.000 ton af te nemen.

Lees ook: Duurzamer vliegen: biobrandstof heeft het moeilijk, maar er zijn ook andere opties

Verkoopcijfers Fairphone stijgen hard

Fairphone heeft in het laatste kwartaal van 2025 liefst 126 procent meer smartphones verkocht dan een jaar eerder, meldt het Nederlandse bedrijf in een persbericht. Dat is waarschijnlijk een gevolg van de lancering van de Fairphone Gen. 6 halverwege vorig jaar. Fairphone zelf spreekt over een ‘bredere marktverschuiving, waarbij de levensduur van een apparaat en de beschikbaarheid van reserveonderdelen cruciale criteria worden bij het aanschaffen van een smartphone’.

Wereldwijd verkocht Fairphone gemiddeld 83 procent meer producten: naast smartphones bijvoorbeeld ook koptelefoons en reserveonderdelen. Niet alleen in Nederland, maar vooral ook in Frankrijk groeit het bedrijf hard.

Lees ook: Fairphone wil nieuwe markt aanboren met rebranding: ‘Alleen duurzaamheid is geen reden om een telefoon te kopen’

Capaciteit voor handhaven milieucriminaliteit schiet tekort

Nederland heeft voldoende juridische mogelijkheden om milieucriminaliteit te bestraffen, maar door gebrek aan capaciteit bij handhaving gebeurt dat weinig. Dat blijkt uit onderzoek in opdracht van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Datacentrum (WODC) van de overheid, schrijft NRC. Onder milieucriminaliteit vallen bijvoorbeeld het illegaal uitstoten van giftige stoffen of afval lozen in rivieren, maar ook de import of het gebruik van verboden pesticiden en andere producten.

Een grote praktische uitdaging is het opsporen van de schuldige. ‘Bij een inbraak is er duidelijke schade en een slachtoffer. Bij milieucriminaliteit is dat er vaak niet. Een giftige stof in een rivier die de leefomgeving ziek maakt, zie je vaak niet’, zegt onderzoeker Marieke Kluin tegen de krant. Ook zijn er veel verschillende instanties betrokken bij de handhaving, waardoor het toezicht versnipperd is.

Lees ook: Strafrecht biedt kansen voor klimaatzaken: ‘Het is bij uitstek geschikt om gedragsverandering af te dwingen’

Ook in de media:

  • CATL en CHANGAN lanceren ’s werelds eerste in massaproductie vervaardigde passagiersauto op natriumionbatterijen (Duurzaam Ondernemen)
  • Windparken op zee gaan groeien, maar havens lopen tegen grenzen aan (Nu.nl)
  • Tata Steel: businesscase voor verduurzaming komt onder druk te staan als koolstofprijs daalt (FD)
  • ISDE-aanvragen voor warmtepompen in 2025 hoger dan in 2024 (Warmte365)
  • Rechtstreeks van de boer, wie koopt dat nog? (NRC)
  • Nationale-Nederlanden en Goldschmeding Foundation maken zich sterk voor passend werk (Nationale-Nederlanden)
  • Nieuwe landbouwminister is gedreven ‘teflonmannetje’ met compassie voor agrariërs (de Volkskrant)
  • Klap voor eigenaren zonnepanelen: ’Energiebedrijven zetten mes in terugleververgoeding’ (De Telegraaf)

Grafiek: Verkoop elektrische trucks schiet omhoog

Truckfabrikanten moeten voldoen aan strengere regels voor de CO2-uitstoot in de EU en dat is terug te zien bij de verkopen van elektrische trucks. In 2025 werden er 981 volledig elektrische modellen verkocht in Nederland, ruim 70 procent meer dan een jaar eerder.Nieuwe emissieregels voor trucks vereisen een gemiddelde uitstootdaling van 15 procent over de periode tussen medio 2025 en medio 2026, vergeleken met zes jaar eerder. Een groter aandeel van de verkopen van elektrische trucks kan daarbij helpen. Strengere EU-normen gunstig voor elektrische truck Analisten van ING merken in een marktanalyse op dat de versnelling van de verkopen van elektrische trucks precies op het goede moment komt: 'De sterke groei helpt fabrikanten om de CO2-doelstellingen daadwerkelijk te realiseren'. window.addEventListener("message",function(a){if(void 0!==a.data["datawrapper-height"]){var e=document.querySelectorAll("iframe");for(var t in a.data["datawrapper-height"])for(var r,i=0;r=e[i];i++)if(r.contentWindow===a.source){var d=a.data["datawrapper-height"][t]+"px";r.style.height=d}}});Nederland telde eind 2025 volgens de gegevens van de databank duurzame mobiliteit in totaal 2.145 elektrische trucks, wat neerkomt op ongeveer 1,3 procent van het wagenpark van zware bedrijfsvoertuigen.Binnen het segment van emissievrije zware voertuigen is de elektrische truck veruit het populairst. Afgelopen jaar telde Nederland 50 waterstoftrucks en 87 plug-in hybride trucks. Lees ook:Changemaker Jeroen van den Oetelaar (DAF) ziet glansrol voor elektrische trucks: 'Wie erin rijdt, ziet dat dit de toekomst is' De natrium-ionbatterij kan in 2026 echt doorbreken: 6 dingen die je moet weten Sander Pleij (Ayvens Nederland): ‘We zullen niet zomaar accepteren dat iemand zegt: doe mij nog maar een rondje diesel’