Fitria Jelyta 08 juli 2016, 12:05

Deze duurzame Tiny Houses verrijzen binnenkort in Almere

De gemeente Almere wil compacte, betaalbare huizen realiseren. Zo startte Almere met een ideeënprijsvraag om de bouw van Tiny Houses voor kleine huishoudens mogelijk te maken. Dit zijn de winnaars.

Tiny housing 1

In samenwerking met Het Woningbouwatelier schreef de gemeente de ideeënprijsvraag Bevrijd wonen. Jouw Tiny House in Almere! uit. Doel was om de mogelijkheden van deze kleine, duurzame huizen te verkennen en de winnende deelnemers een kans te geven de inzending daadwerkelijk te bouwen. Daarnaast moet de prijsvraag de weg verbreden voor de komst van duurzame, compacte huizen in andere Nederlandse steden.  

Winnaars Tiny House-prijsvraag

De gemeente ontving in totaal 245 inzendingen voor woningen binnen het Tiny House-concept, dat doorgaans niet groter is dan 50 vierkante meter. De ingezonden concepten zijn verdeeld binnen drie categorieën: Tiny Housing Permanent, Tiny Housing Tijdelijk en Tiny Housing Pioniers. In de laatste categorie gaat het om off-gridwoningen, die geen aansluiting behoeven op nutsvoorzieningen.

Uit de 245 inzendingen heeft Almere 25 winnaars geselecteerd. Drie in de categorie Tiny Housing Pioniers, zeven tijdelijke Tiny Houses en vijftien in permanente Tiny Housing. De winnende prototypes worden gerealiseerd op een bouwveld in Almere Poort tijdens de BouwExpo 2016-2017. DuurzaamBedrijfsleven selecteert vijf duurzame Tiny House-concepten die in Almere verrijzen.

1. ARC

De Autarkic, Re-usable/Relax is geschikt voor eenpersoonshuishoudens. Door de prefab-constructie is de off-gridwoning gemakkelijk in een doe-het-zelfpakket in elkaar te zetten. De ARC is zo ontworpen om de energieconsumptie en de CO2-voetafdruk zo laag mogelijk te houden. Zo beschikt de autarkische woning over LED-verlichting, een warmtepomp, houtkachel, zonnepanelen en natuurlijke isolatie, zoals schapenwol.

Het huis is 100 procent Cradle-to-Cradle (C2C) en traditionele bouwmaterialen als beton en staal zijn zoveel mogelijk vervangen door duurzame opties. Daardoor is de milieuvoetafdruk van de woning aanzienlijk kleiner dan die van traditioneel gebouwde woonhuizen.

2. Opwekken-Bewaren-Zuiveren

Dit huis bestaat voor 90 procent uit duurzaam hout, waaronder Accoya-hout. De off-gridwoning beschikt over een groene zuiverende gevelwand van ruim 6 vierkante meter, die voldoende douchewater, afwaswater en urine kan zuiveren tot schoon, drinkbaar water. Om energie op te wekken gebruikt Opwekken-Bewaren-Zuiveren twee verschillende windmolens en zonnepanelen.

Met een warmtepomp wordt de opgewekte energie opgeslagen in een buffervat met 500 liter water. Hiermee wordt het huis verwarmd en worden bewoners tegelijkertijd voorzien van warm tapwater.

3. Uplifting Living

Net als de andere twee off-grid woningen, is dit prefab-huis met een bouwpakket in elkaar te zetten. Het huis bestaat uit twee delen van 3,5 bij 7 meter en past op een vrachtwagen. De gevels, vloer en het dak zijn gemaakt uit voorgespannen strobaalpanelen. Daarnaast bestaat de woning uit leem en hout. Voor de stroomopwekking gebruikt het huis zonnepanelen en windmolens. Ook vangt de prefab-woning regenwater op dat gefilterd kan worden tot schoon drinkwater.

4. Wikkelhuis

Het kartonnen Wikkelhuis van bouwatelier Fiction Factory wordt gemaakt door 24 lagen golfkarton om een ronddraaiende mal heen te wikkelen. De lagen worden aan elkaar vastgemaakt met milieuvriendelijke lijm, waardoor een keiharde en isolerende sandwich structuur ontstaat. Aan de buitenkant wordt het huis gewikkeld in waterdichte damp open folie en afgewerkt met een open houten gevel van Pools grenen.

Het duurzame en tijdelijke Wikkelhuis staat op dit moment op Schiphol, waar het dienst doet als koffiebar en op camping de Lievelinge als vakantiewoning. Ook is het huis inzetbaar als kantoor en zijn er plannen voor een Wikkelhuishotel.

5. Villa Volta

In de categorie Tiny Housing Permanent is Villa Volta geselecteerd als een van de vijftien winnende inzendingen. Dit cirkelvormige huis bestaat uit een vast deel en een roterend deel. Het roterende deel wordt gevormd door een kamer die in drie verschillende standen drie verschillende functies kan aannemen. Hierdoor hoeft de ruimte niet zo minimaal van afmeting te zijn, ondanks het kleine formaat van de woning.

De buitenschil van de woning is bekleed met verduurzaamde houten delen. Daarnaast kunnen bewoners zonnepanelen plaatsen op het dak van de woning.

Benieuwd naar andere duurzame en off-grid woonconcepten? DuurzaamBedrijfsleven Media heeft een lijst opgesteld van vijf woonconcepten die een oplossing bieden voor de groeiende vraag naar tijdelijke woonruimtes. Via onderstaande knop is de lijst met visuals te downloaden.

5 alternatieven voor tijdelijk en comfortabel wonen

Bron: Bouwexpo Tiny Housing | Foto: Hoofdafbeelding: Opwekken-Bewaren-Zuiveren, In tekst-afbeelding: ARC, Voetafbeelding: Wikkelhuis via Bouwexpo Tiny Housing (Cropped by DuurzaamBedrijfsleven)

Interview Vandebron: 'Google en Tesla, dát zijn onze concurrenten'

Het idee voor Vandebron ontstond in 2013. Remco Wilcke, Matthijs Guichelaar en Aart van Veller vroegen zich af waarom ze energie niet gewoon rechtstreeks van een windmoleneigenaar konden kopen.Met energieplatform Vandebron dat in april 2014 startte, werd het idee werkelijkheid. Hier kunnen opwekkers van duurzame energie hun stroom één op één verkopen aan lokale afnemers en vice versa. Maar de ambities gaan verder dan puur het verbinden van consument en producent, zegt Van Veller.“Het huidige energiesysteem werkt niet meer: het staat de duurzame energietransitie in de weg"LeiderschapsrolVandebron wil volgens de oprichter een leidersrol spelen in de transitie naar een volledig duurzame energievoorziening. Dit past geheel in de onvermijdelijke tendens van centraal opgewekte fossiele energie naar lokaal geproduceerde groene energie. “Wij zien ondernemen als het middel om deze transitie naar een duurzame economie te versnellen.”Waarom dit nobel streven? Van Veller heeft geen twijfels: hij wil oud worden op een leefbare planeet. En daar moeten we nu stappen voor gaan zetten, zo luidt zijn opvatting.“Er moet iets veranderen”, zegt hij. “Het huidige energiesysteem werkt niet meer, want het staat de duurzame energietransitie in de weg. De grote energiebedrijven hebben geen bestaansrecht meer.”Dubbel verdienmodelWat Van Veller steekt, is dat veel energiebedrijven een dubbel verdienmodel hanteren. Ze verdienen aan een maandelijks bedrag én ze pakken een marge op het verbruik van energie, stelt hij.“Daarbij maken ze winst op de stroom die wordt verbruikt, dus hebben ze er baat bij meer stroom te verkopen. Vandebron verdient alleen aan de vaste leveringskosten. Deze zijn € 6,25 per maand, inclusief BTW, per product (gas of stroom), ongeacht de contractduur.”Luister hier de Podcast van Aart van Veller (Vandebron) op DuurzaamBV Radio terug:Dit verdienmodel staat los van de hoeveelheid energie die wordt verbruikt. Integendeel, een lagere stroomrekening voor klanten is juist in het voordeel van Vandebron.“Als onze klanten minder stroom verbruiken, kunnen we namelijk meer mensen op een bron aansluiten. Bovendien weet je bij ons waar de energie vandaan komt en dat die volledig groen is.”"Het is veranderen of verdwijnen voor de grote energiepartijen"Veranderen of verdwijnenVolgens de ondernemer resteert de grote energiespelers slechts twee keuzes: veranderen of verdwijnen. “Wanneer dat gaat gebeuren?”, herhaalt Van Veller de vraag. “Dat is van veel variabelen afhankelijk. Veel energiebedrijven zijn in handen van buitenlandse investeerders en daarvan is moeilijk in te schatten hoe diep hun zakken zijn. En hoelang ze dit volhouden.”Wat Van Veller wel zeker weet is dat binnen tien jaar de meeste huishoudens zelf opwekkers van duurzame energie zijn. "Het enige dat ze nodig hebben is een onafhankelijk energieplatform om energie uit te wisselen.”Wie echter denkt dat Van Veller ervan droomt dat zijn bedrijf de hele markt overneemt heeft het mis. “Het laatste dat we willen is een monopolypositie. Dat zou ongezond zijn. We willen juist andere partijen inspireren met ons model: geen marge maken op energie. En niet investeren in fossiele en duurzame opwek maar juist lokale bronnen faciliteren dat te doen, zoals burgers, coöperaties en bedrijven.”Slechte kopieënEnergiespelers die het model van Vandebron hanteren ziet Van Veller nog niet. Tot zijn spijt, bekent hij eerlijk. “Ik zou het oprecht leuk vinden, want dat creëert een markt. Maar ik zie louter slechte kopieën van Vandebron. En dat zeg ik zonder een moreel oordeel te vellen.”Hij wijst als voorbeeld naar duurzame energieplatform Powerpeers van Nuon dat onlangs van start ging. “Voor de perceptie van de consument beweren ze hetzelfde te doen als Vandebron. Maar qua verdienmodel blijven ze het oude spelletje spelen, omdat ze geld verdienen op de energie die ze verkopen. En die is niet afkomstig van onafhankelijk bronnen maar van hun zelf. Het is een compliment dat partijen onze richting op bewegen, maar ik heb liever dat ze goed doen.”"Vandebron wil niet in handen komen van een partij die heel groen lult, maar in realiteit heel grijs is"Geen 'fossiele' overnameEen overname door een grote speler in de energiemarkt ziet Van Veller daarom niet zitten. “Vandebron wil niet in handen komen van een partij die aan de ene kant heel groen lult, maar in realiteit heel grijs is, omdat ze bijvoorbeeld nog kolencentrales bezitten”, zegt hij. “Zolang er dus geen groot bedrijf is met dezelfde filosofie worden we zelf groot.”De concurrentie voor Vandebron in de energiemarkt komt volgens de medeoprichter dan ook eerder uit een andere hoek dan van de traditionele energiereuzen. “Ik denk dan aan Tesla en Google. En ook Amazon dringt meer het huis binnen met zijn innovaties.”Halvering van verdienmodelZelf innoveert Vandebron ook. De jonge start-up zet groot in op consumenten die zelf energie opwekken. Daarbij worden vorming van collectieven bevorderd.“We hebben per stad verschillende zonnecollectieven waar burgers met zonnepanelen zich aan kunnen sluiten. De verkopende partij krijgt hier een goede prijs voor van 10,5 eurocent per kilowattuur, voor alle energie die hij op jaarbasis meer produceert dan zelf verbruikt. Terwijl ze bij vrijwel alle andere energiebedrijven maar 4 tot 6 eurocent per kilowattuur krijgen.”Ook afnemers van duurzame energie kunnen een goede prijs verwachten doordat Vandebron mee investeert in de abonnementskosten. Daardoor is het verdienmodel van het bedrijf zelfs gehalveerd: in plaats van € 12,50 voor een abonnement voor het afnemen voor stroom en gas betalen klanten € 6,25.“Met relatieve hoge prijs per kilowattuur, maar met lage vaste kosten is het voor stroomgebruikers tot zo’n 1.500 kilowattuur voordeliger om voor duurzame energie uit de buurt te kiezen. Meestal zijn dat de afnemers die zelf ook zonnepanelen hebben maar op jaarbasis net te weinig produceren voor eigen verbruik. Zo hebben we dus echt een marktplaats gecreëerd van een voor iedereen die zelf stroom opwekt met zonnepanelen”"We kijken serieus naar internationale uitbreiding in de landen om ons heen"Internationale uitbreidingGroeien wil Van Veller eveneens met Vandebron, het liefst ook zo spoedig mogelijk naar het buitenland. “We kijken serieus naar internationale uitbreiding, maar dat bevindt zich nog in onderzoeksfase. De landen om ons heen liggen hierbij de voor de hand. We bekijken waar we de grootste toegevoegde waarde kunnen bieden. In Duitsland zijn ze bijvoorbeeld relatief ver qua duurzame energie dus andere markten hebben onze voorkeur.”SlimheidMet alle ambitieuze groeiplannen op de rol vindt Van Veller het toch moeilijk in te schatten waar het bedrijf over pakweg vijf jaar staat. “De wereld verandert zo snel dat het lastig is daar iets over te zeggen”, weet hij.Los van de nationale en internationale groei kan Vandebron de komende jaren progressie boeken met verbeterde IT-systemen. “Door meer slimheid aan het platform toe te voegen wordt de klantervaring beter. En kan vraag en aanbod steeds meer in real time matchen.”Reactie PowerpeersReactie Lars Falch, Powerpeers: "VandeBron heeft op een hele mooie manier gezicht gegeven aan diverse bedrijven die energie ook produceren. Powerpeers heeft als doel de energietransitie in Nederland te versnellen en daar heb je meerdere initiatieven voor nodig, die juichen we daarom allemaal toe. Powerpeers is inderdaad geen kopie want gaat hierin een aantal stappen verder.Omdat Powerpeers op basis van tijd vraag en aanbod matcht, kunnen we  inzichtelijk maken wanneer een windmolen stilgestaan heeft en met welke bron dit vervolgens wordt aangevuld. Hierdoor maken wij als enige juist geen gebruik van de traditionele centrales.” Foto's: Vandebron | Op de groepsfoto van links naar rechts: Matthijs Guichelaar, Remco Wilcke en Aart van Veller.