Marc Seijlhouwer 29 september 2020, 15:45

Voor het eerst bioasfalt op openbare weg

Vanaf vrijdag is de weg in het havengebied van Vlissingen gemaakt van bioasfalt. Dat asfalt bevat een restproduct uit de papierindustrie en is daarmee een stuk minder vervuilend dan gewoon asfalt, dat fossiele stoffen bevat. Het is de eerste grootschalige toepassing van het bioasfalt, dat universiteiten samen met bedrijven de afgelopen jaren ontwikkelden en testten.

Adobestock asfalt

Het asfalt vervangt de helft van het bitumen (een teerachtige fossiele stof) door lignine, een restproduct uit de papierindustrie. Mede dankzij deze vervanging kan het asfalt ook op een lagere temperatuur aangelegd worden. Zo wordt op twee manieren CO2-uitstoot bespaard. Door de biomassa (want dat is lignine) een hoogwaardige toepassing te geven en het niet te verbranden, is het nog beter voor het milieu.

Veilige wegen

Eerdere proeven met het asfalt, onder andere op de campus van Wageningen University & Research (WUR) waren veelbelovend. Daarom waagt bouwbedrijf H4A de volgende stap met het havengebied van Vlissingen. Het is voor het eerst dat een openbare autoweg dit asfalt krijgt. Daarvoor moet het asfalt natuurlijk wel aan alle regels voldoen; het moet net zo veilig en robuust zijn als gewoon asfalt. “De stroefheid moet op orde zijn, want die bepaalt de remweg van de auto”, vertelt Martijn Verschuren van H4A. “We hebben dit bij de vorige proeven uitgebreid onderzocht, maar je moet het blijven controleren.”

Lees ook: Avantium krijgt subsidie om bioasfalt te maken

Het asfalt wordt gemaakt van lignine die uit Finland komt. Het plan was aanvankelijk om Nederlands papierafval te gebruiken, maar dat voldoet nog niet aan de eisen. Daarvoor is meer onderzoek nodig, maar de partijen wilden wel al een ‘echte’ weg aanleggen met het lignineasfalt. “Uiteindelijk moet er ook goed Nederlands lignine komen”, vertelt Verschuren. “Het is namelijk een heel nuttige grondstof, die je vaak kan gebruiken als vervanging van fossiele materialen zoals plastic.”  

Taaier en iets duurder

Hoewel het asfalt aanzienlijk beter is voor milieu en klimaat, kent het ook nadelen. “Het is taaier”, zegt Verschuren. “Daarom moet je het sneller en met meer kracht walsen nadat je het op de weg hebt gelegd. Dat vraagt dus om een wat andere manier van werken.” Ook is het ongeveer 15 procent duurder, hoewel deze meerprijs door schaalvergroting lager kan worden.

In de toekomst hopen de partijen die het asfalt maakten nog meer bitumen te kunnen vervangen. “Er komt een nieuwe werkgroep, die de komende drie jaar onderzoekt of je het laatste deel bitumen kan vervangen door andere plantaardige grondstoffen. Er is een goede kans dat dat lukt, maar er is nog wel wat werk nodig”, zegt Verschuren.

Lees ook: Op de A73 experimenteren bouwbedrijven met asfalt gemaakt van puin

Bron: UU/H4A | Beeld: Adobe Stock/UU

Moe van 'doomsday' berichtgeving over het klimaat? U bent niet de enige

De Better Business Scan (BBS) is een doorlopend onderzoek van Erasmus Universiteit, Rotterdam School of Management en DuurzaamBedrijfsleven. De scan geeft gebruikers direct inzicht in waar zij op het gebied van verduurzaming staan en geeft tips om obstakels te overwinnen. Vandaag lichten we één van de veelvoorkomende obstakels uit en proberen we deze te duiden met een begrip uit de psychologie: apocalyps fatique.Scan nog niet ingevuld, maar benieuwd wat de positie van jouw onderneming is? Doe de scan!Bedreiging werkt verlammendEen opvallend resultaat uit de Better Business Scan: bedrijven die de noodzaak om te verduurzamen als bedreigend ervaren vertonen een meer passieve ambitie. Hier werd ondernemers gevraagd in hoeverre ze duurzaamheidsvraagstukken als een kans of bedreiging ervaren. Waar er voldoende kansen liggen (bijvoorbeeld op het gebied van innovatie en werkgelegenheid), ziet een deel van de respondenten enkel bedreigingen zoals, strengere wet- en regelgeving en de risico’s van klimaatverandering voor de samenleving. Ondanks deze bewustwording zijn deze ondernemers gematigd in hun ambitie om daaraan iets te veranderen. Hoe kan dat? Noors psycholoog, econoom en parlementslid Per Espen Stoknes heeft mogelijk een antwoord op deze vraag.Communicatie is allesNa meer dan dertig jaar intensief onderzoek naar het klimaat is de grote meerderheid van alle wetenschappers het eens over de ernst van klimaatverandering. Toch lijkt de wereld meer dan ooit verdeeld over de benodigde aanpak en is ‘klimaatpraat’ bij een aanzienlijk deel van de bevolking aan dovemans oren gericht. Volgens Stoknes heeft dit gedeeltelijk te maken met de manier waarop er over klimaatwetenschappen gecommuniceerd wordt. “Het grootste obstakel bij het omgaan met klimaatverandering ligt tussen je oren”, legt Stoknes uit in zijn TedTalk.Apocalyps fatigueStoknes behoedt ons voor de risico’s van wat hij ‘apocalyps fatigue’ noemt, het gevoel van totale uitputting als gevolg van de overweldigende complexiteit van een probleem en het ontbreken van een eenduidige oplossing. Dit soort problemen kennen vaak (felle) voor- en tegenstanders en gaan gepaard met sterk uitgedrukte rampscenario’s – 'disaster porn', zoals Stoknes dat noemt.Zo ook bij berichtgeving over klimaatverandering. “Doomsday voorspellingen van overstromende kustlijnen, verwoestende orkanen en bosbranden, en massale uitsterving van soorten – keer op keer herhaald in de media – kunnen ervoor zorgen dat mensen Apocalyps-moe worden. Hierdoor hebben zelfs welwillende mensen de neiging om oplossingsgerichte gesprekken te vermijden”, aldus Stoknes.Van vermoeidheid naar kansen zienGelukkig zijn er volgens Stoknes wel manieren om apocalyps fatigue tegen te gaan. Ten eerste betoogt hij dat het klimaat veel meer ‘persoonlijk’ moet worden. Bijvoorbeeld door positieve impact de sociale norm te maken, zoals je ook bij zonnepanelen ziet: de buurman heeft ze, dus ik wil ze ook. Ten tweede moet de aandacht van rampenscenario’s zich doorvertalen naar het benoemen van kansen die er liggen voor bijvoorbeeld technologie of banen-creatie. Ten derde dient de ‘duurzame keuze’ de voor de hand liggende keuze te worden. Een voorbeeld dat Stoknes geeft is kleinere borden bij buffetten, waardoor de opgeschepte porties kleiner worden en voedselverspilling wordt tegengegaan. Tot slot denkt de psycholoog dat we betere verhalen nodig hebben. In plaats dat deze verhalen over natuurrampen gaan, hebben we volgens Stoknes meer verhalen nodig over helden die zich inzetten voor verandering.***Overige content en inzichten op basis van de Better Business Scan vind je hier:25 procent medewerkers heeft grotere duurzame ambities dan werkgeverVreemde ogen dwingen. Duurzame ambitie, maar verslapt de aandacht? Laat externen meekijkenIn de Green Leaders podcast komen dit soort mensen aan het woord. Luister bijvoorbeeld naar onderstaande podcast met Theye Veen van SkyNRG. Dat bedrijf wil de luchtvaart verduurzamen door duurzame kerosine te produceren en te leveren. Beeld: Adobe Stock