De
EU Taxonomie is onderdeel van de Green Deal. Het moet inzichtelijk maken welke investeringen
duurzaam zijn. De taxonomie bepaalt namelijk wat wel en niet als groene
investering telt. Zo mag een investering alleen als duurzaam worden bestempeld als
hij bestemd is voor iets dat in de taxonomie staat.
Gas
en kernenergie
Op
papier een goed idee, zou je denken. Maar in de praktijk leidt de lijst tot een
hoop gesteggel. Bijvoorbeeld omdat lidstaten er nogal eens een andere mening op
nahouden. Zo wilde Frankrijk kerncentrales, waar het tientallen van heeft,
graag bestempelen als groen. Duitsland daarentegen wilde juist dat gas in de
taxonomie zou komen. Het is namelijk een duurzamer alternatief dan steen- en
bruinkool, waar het land nog gebruik van maakt.
Na
lang discussiëren werd de knoop doorgehakt en werden zowel gas als kernenergie
als groen aangemerkt. Wel onder strikte voorwaarden, namelijk dat ze iets
vervangen wat nog vervuilender is. Dit besluit leidde al tot onvrede bij
diverse (milieu)organisaties.
Scheep- en luchtvaart
Een
soortgelijk verhaal speelt nu ook bij de transportsector. Luchtvaartcriteria
schrijven voor dat vliegtuigen kunnen worden opgenomen in de taxonomie wanneer ze
voldoen aan een gestelde norm voor brandstofefficiëntie en duurzamere brandstoffen bijmengen.
Dit leidt ertoe dat alle nieuwe vliegtuigen van RyanAir, easyJet en Wizz Air een
groene stempel krijgen. Met de criteria worden schepen die op LNG varen – een
vervuilende fossiele brandstof – ook aangemerkt als groene investering.
Officieel
bezwaar
Dit
is vijf ngo’s een doorn in het oog. Fossielvrij NL, Protect our Winters
Oostenrijk, Dryade, CLAW en Opportunity Green hebben inmiddels officieel bezwaar
gemaakt. Zij hebben een Request for Internal Review
ingediend, waarmee ze de Europese Commissie verplichten om haar nieuwe criteria
voor scheep- en luchtvaart binnen drie tot zes maanden te heroverwegen. Doet de
Europese Commissie dit niet, kunnen de vijf organisaties naar het Europese Hof
stappen.
Fossielvrij NL is een partij die naar eigen zeggen de fossielvrije beweging in
Nederland opbouwt en ondersteunt. Hiske Arts van Fossielvrij NL laat weten: “Vliegtuigen en
schepen opnemen in de taxonomie is net zo absurd als friet en boterkoek
toevoegen aan de Schijf van Vijf. De EU maakt zo eigenhandig een tandeloze
tijger van haar taxonomie. Als we dit niet tegenhouden, zal geld dat bedoeld is
voor klimaatoplossingen de klimaatcrisis juist aanwakkeren. Want het moedigt de
vervuilende luchtvaart- en scheepvaartindustrie aan om door te gaan met
groeien. Dat is funest voor ons leven op deze planeet.”
Greenwashing
Carly Hicks van Opportunity Green vreest voor greenwashing. Haar organisatie bestrijdt
klimaatverandering via de juridische weg. “Grote
cruiseschepen op fossiel gas zouden een groen label kunnen krijgen, ondanks het
feit dat deze schepen methaan lekken, wat desastreuze gevolgen heeft voor het
klimaat. Alle sectoren en bedrijven moeten verantwoordelijk worden gehouden
voor hun aandeel in het terugdringen van emissies en de EU heeft een enorm
belangrijke rol in het waarborgen hiervan. In plaats daarvan dreigt dit besluit
enorme hoeveelheden geld naar zeer vervuilende activiteiten te leiden. Het is
de ergste vorm van greenwashing. Als de Commissie de juridische overtredingen
die we denken te hebben vastgesteld niet aanpakt, zullen we genoodzaakt zijn om
een rechtszaak te starten.”
