Hannah van der Korput
01 februari 2024, 10:00

Hoe duurzamer het schip, hoe hoger de korting

In de haven van Antwerpen-Brugge krijgen milieuvriendelijke binnenvaartschepen sinds dit jaar extra korting. De korting op de havenrechten loopt op naarmate de schepen verder verduurzamen.

Getty Images 1315401458 Duurzamere schepen kunnen ook in Terneuzen, Amsterdam, Arnhem, Dordrecht en Rotterdam rekenen op een korting. | Credits: Getty Images

De kortingen worden verrekend aan de hand van een Green Award. Dat is een keurmerk voor schepen die voldoen aan diverse eisen op het gebied van veiligheid en het milieu. Schepen kunnen een keuring ondergaan waarbij onder andere wordt gekeken naar de motor, de brandstof, het energieverbruik, waterbeheer en de luchtkwaliteit. Een testresultaat blijft drie jaar geldig. Schepen die de score Goud behalen, krijgen 10 procent korting op de havenrechten. Voor schepen met de hoogste score, Platinum, loopt de korting op tot 15 procent. Op dit moment hebben 150 binnenvaartschepen die in Antwerpen aanmeren zo’n score behaald.

Nudging

Op deze manier wil de haven binnenvaartondernemers belonen die verder gaan dan de industriestandaard of dan de wet voorschrijft. Annick De Ridder, voorzitter van de Raad van Bestuur: “Als haven zetten we vol in op verduurzaming en daarom zorgen we voor de nodige ‘nudging’. In onze tariefverordening 2024 voorzien we dan ook automatische kortingen voor die binnenschepen die van Green Award een gouden of platina kwalificatie krijgen.”

Nederland

Het concept in België wordt ook in Nederland toegepast. Duurzamere schepen kunnen bijvoorbeeld ook in Terneuzen, Amsterdam, Arnhem, Dordrecht en Rotterdam rekenen op een korting. Sommige havens hebben de regeling net omarmd, andere geven de schepen al jaren voordeel.

Directeur van Green Award Jan Fransen is blij dat het Port of Antwerp-Bruges aan de lijst kan toevoegen. “Als je onze lijst met deelnemende havens bekijkt, zie je dat Port of Antwerp-Bruges daar perfect bij past. Antwerp-Bruges speelt als belangrijk logistiek knooppunt een cruciale rol in de Belgische en Europese economie. Als een dergelijke haven de verduurzaming van de binnenvaart door middel van een Green Award-incentive stimuleert, heeft dat grote impact.”

Korting

De korting bij de afzonderlijke havens verschilt, maar loopt vaak op. In het algemeen geldt dus: hoe duurzamer, hoe voordeliger. De hoop is dat het als een extra stimulans dient om steeds schoner te gaan varen.

Lees ook:

Stimuleren elektrisch wagenpark effectiever voor CO2-reductie dan goedkoper ov

CE Delft onderzocht voor zijn recente studie de invloed die vier beleidsmaatregelen hebben op zowel het gedrag van mensen als de uitstoot van CO2, fijn- en stikstoffen. Dat deed het onderzoeksbureau in opdracht van Natuur &amp; Milieu. CE Delft deed de aanname dat er een budget van 600 miljoen euro beschikbaar is om het mobiliteitssysteem te verduurzamen tussen 2025 en 2030. Binnen die kaders werd onderzocht welke maatregelen het meeste effect sorteren. Vier maatregelen De onderzoekers richtten zich op de volgende vier stimulansen: een aanschafsubsidie voor elektrische auto’s (2.000 of 5.000 euro), een vervoertegoed voor mensen die hun auto verkopen en daarna geen nieuwe aanschaffen (3.000 euro), een vervoertegoed voor mensen die hun oude fossiele auto naar de sloop brengen (2.000 euro), en een ov-kaart met een relatief goedkoop maandtarief (tussen de 25 en 75 euro per maand); het zogeheten ‘klimaatticket’. Verduurzamen wagenpark De aanschafsubsidie voor elektrische auto’s en vervoertegoeden blijken het meest effectief om de uitstoot van CO2, fijn- en stikstoffen terug te brengen. De EV-aanschafsubsidie stimuleert namelijk elektrisch rijden, waardoor reizigers minder kilometers zullen maken met een fossielebrandstofauto. Ook leiden de vervoertegoeden voor mensen die hun auto verkopen of laten slopen tot een flinke emissiereductie. Dit komt doordat de maatregelen het Nederlandse wagenpark verkleinen, wat gunstig uitpakt voor de uitstoot van CO2. Ov-stimulans niet effectief Opvallend genoeg zet het klimaatticket niet de gewenste zoden aan de dijk. Volgens CE Delft vindt er door de maatregel een verwaarloosbare emissiereductie plaats, omdat de groep die overstapt van de auto naar het openbaar vervoer gering is. Een klimaatticket zal voornamelijk leiden tot nieuwe ov-reizigers die zich voorheen te voet transporteerden of gebruik maakten van de fiets. Een emissiereductie zou alleen plaatsvinden als een significant deel van de Nederlandse autogebruikers (met name in fossielebrandstofauto's) de overstap zou maken naar de trein.CO2-besparing per maatregel, voor inkomensklassen 1 tot 4: < 20.000, 20.000-45.000, 45.000-60.000, > 60.000.Het onderzoek wijst uit dat de grootste winst op klimaatvlak te halen valt door de aanschaf van elektrische auto’s te subsidiëren. Maar deze winst treedt wel voornamelijk op voor het deel van de bevolking met een relatief hoog inkomen (meer dan 60.000 euro per jaar). Dit komt doordat zulke huishoudens meer financiële middelen hebben om een EV aan te schaffen. Voor de lagere inkomens blijken de sloopregeling en de auto-verkopen-vergoeding effectiever. Ongeveer 60 procent van de milieuwinsten van deze maatregelen wordt gehaald bij huishoudens met inkomens onder de 45.000 euro. Dat komt omdat huishoudens met een inkomen tussen de 20.000 en 45.000 euro meer dan de helft van de Nederlandse personenauto’s bezitten. Ook zijn huishoudens met een relatief laag inkomen vaak eigenaar van oude, vervuilende auto’s (met een bouwjaar van 2005 of eerder). Combinatie CE Delft adviseert dat de vier onderzochte beleidsmaatregelen niet in isolatie ingezet hoeven worden, en dat het goed mogelijk is om ze te combineren. Zo zou het ontmoedigen van auto’s in samenspel ingevoerd kunnen worden met een klimaatticket. Maar, zo benadrukt de organisatie, het is dan niet zomaar mogelijk om de milieuwinsten van de maatregelen bij elkaar op te tellen. Daarvoor is per combinatie nog een extra rekensom nodig. Lees ook: Werkgever steeds belangrijker voor overstap naar elektrisch rijdenKia presenteert futuristische reeks volledig elektrische en modulaire bedrijfswagensHet Nederlandse GoVolta moet de prijsvechter van het spoor worden