De mobiliteit in Nederland staat op verschillende manieren onder druk. Voor het klimaat moeten we meer elektrisch gaan rijden, maar door netcongestie is het moeilijk om al die elektrische auto’s zo te laden dat ze het stroomnet niet overbelasten. Aan de andere kant wordt het er op de weg niet veiliger op. CBS-cijfers laten zien dat het aantal verkeersdoden stijgt.
Tegelijkertijd zoeken wegbeheerders naar manieren om met beter inzicht en data hun infrastructuur efficiënter en toekomstbestendiger te maken. Kia Nederland speelt hier actief op in door voertuigdata in te zetten om het gedrag van bestuurders te verbeteren en wegen veiliger te maken. ‘Data heeft pas waarde als het mensen helpt om ander gedrag te vertonen. Daar ligt voor ons de grootste impact’, stellen Marcel Sluis, directeur Ownership Experience, en Sacha Pepermans, CX & Insights Manager bij Kia Nederland.
Data uit connected vehicles
Het automerk heeft daarvoor een speciaal dataplatform opgericht: Kia Insights. Dat platform vertaalt data uit voertuigen die verbonden zijn met internet (connected vehicles), uit klantdata en uit externe bronnen naar concrete inzichten. Die data worden óf anoniem óf met toestemming van rijders vergaard.
De eerste stappen op datavlak zette Kia Nederland al in 2016. Toen begon het automerk een pilot met een soort digitale afstandsbediening voor auto’s. ‘Je hoefde niet meer fysiek in de auto te zitten om te kijken of hij op slot stond, hoeveel brandstof er nog in je tank zat of – met de komst van de elektrische auto – hoever je nog kon rijden of hoe lang het duurde totdat hij volgeladen was’, vertelt Sluis.
Laden als de accu nog vol is
Dat leverde allerlei nieuwe inzichten op. Sluis: ‘Wat wij zagen in een periode van drie maanden was dat bij bijna 30 procent van de voertuigen, de auto ’s avonds minstens één keer niet op slot stond. Dat was bijvangst. In die categorie zijn we bij de eerste generatie elektrische auto’s geanonimiseerd gaan kijken bij welk batterijpercentage mensen gingen laden. Daar schrokken we van. We zagen dat de meeste mensen de auto weer aan de stekker leggen als de accu nog voor 60 tot 80 procent vol is.’
Volgens zijn collega Pepermans was dat verrassend gedrag. ‘Bij een brandstofauto ga je pas tanken als je tank leeg is. Dat verwachtten wij ook te zien bij elektrische auto’s, maar daar zagen we ineens een heel ander gedragspatroon bij berijders. We hebben dat verder onderzocht, maar we konden dat niet verklaren’, zegt ze.
Mensen laden anders dan ze zelf denken
Vervolgens hield Kia een traditioneel marktonderzoek. Daarin zeiden de meeste respondenten dat ze pas gingen laden als dat nodig was. Dat klopte dus niet met de praktijk. Daarom vroeg het automerk aan circa 600 Kia-rijders toestemming om hun laadgedrag drie maanden lang te mogen volgen. ‘Dan geef je mensen inzicht in hun eigen laadgedrag en zien ze dat ze iedere dag laden als het nog niet nodig is. Dat hadden ze niet eens in de gaten’, zegt Pepermans.
Door het terugkoppelen van de inzichten in hun eigen laadgedrag en dat van de hele onderzochte groep, konden mensen hun gedrag aanpassen. ‘Bij dit onderzoek wilden we kijken of we het laden op een ander moment van de dag konden stimuleren. Dus niet om 17.00 uur als iedereen thuiskomt en veel stroom gaat gebruiken, maar pas vanaf een uur of 23.00 ’s avonds’, legt ze uit.
Sacha Pepermans, CX & Insights Manager bij Kia Nederland.
Een derde gaat later laden
Daarbij liet Kia zien op welke tijd mensen laden en wat het voor maatschappelijk effect heeft als ze dat later doen. Doordat het stroomverbruik aan het begin van de avond zo hoog is, ontstaat namelijk netcongestie. Dit zorgt ervoor dat bedrijven niet kunnen uitbreiden, woonwijken niet gebouwd kunnen worden en zonneparken niet op het net aangesloten kunnen worden.
Tijdens de campagne gingen Kia-rijders steeds later laden. Uiteindelijk paste 33 procent van de deelnemers zijn laadgedrag aan door pas na 23.00 uur te gaan laden. Daarmee ontlasten ze het stroomnet en besparen mensen met een dynamisch contract geld, omdat de stroomprijs dan lager is. ‘Mensen pasten hun gedrag aan, alleen maar door data te vertalen naar inzichten’, zegt Pepermans trots.
Data voor veiligere wegen in Zeeland
Het onderzoek naar het laadgedrag kreeg nog een mooi staartje. Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat begon op basis van deze data een campagne om mensen te bewegen later hun elektrische auto op te laden.
In opdracht van datzelfde I en W onderzocht Kia Insights ook of het met dit soort data wegen veiliger kon maken. Dat leidde tot een opdracht van de provincie Zeeland. Die wilde alle onveilige situaties op haar wegennet in kaart brengen om de veiligheid te kunnen verbeteren.
Pepermans: ‘Eerst zeiden ze: geef ons maar inzicht in airbagdata, waaruit blijkt waar airbags uitklappen. Maar dat geeft pas inzicht wanneer het incident al heeft plaatsgevonden. Je wilt juist de potentieel gevaarlijke wegen in kaart brengen. Dat kunnen we zien door te kijken naar de rijhulpsystemen in voertuigen.’
Gevaarlijke wegen in kaart brengen zonder een kilometer te rijden
Dat zijn bijvoorbeeld sensoren of camera’s die waarschuwen voor een botsing met een fietser of voetganger. Maar ook spiegels die waarschuwen voor verkeer naast je of in je dode hoek. Kia Insights ging kijken op welke wegen veel van dit soort waarschuwingen te zien zijn. Uit de voertuigdata bleek het gevaar op wegen waarvan de provincie dacht dat ze gevaarlijk zijn mee te vallen. Juist wegen die ze niet in beeld hadden, bleken gevaarlijker dan gedacht.
‘Dan zie je bijvoorbeeld dat daar belijning ontbreekt of onduidelijk is voor auto’s’, vertelt Pepermans. ‘Zo hebben we de provincie Zeeland kunnen helpen met data, zonder 400 kilometer aan wegen te hoeven af rijden. Zonder een kilometer te rijden konden we voor de wegbeheerders sneller en op grotere schaal inzichten geven dan via traditionele methoden mogelijk is.’
Volgens Sluis droegen de inzichten uit het onderzoek direct bij tot verbetering van de verkeersveiligheid. ‘Al redden we er maar één leven mee. Daar is het ons om te doen’, stelt hij.
‘Veiliger rijden challenge’ met Interpolis
Met verzekeraar Interpolis hield Kia Insights de ‘Veiliger rijden challenge’. Logisch, want hoe veiliger mensen rijden, hoe beter ongevallen en schades kunnen worden voorkomen. Bij de challenge werd het rijgedrag van een groep Kia-rijders gevolgd. Dat gebeurde via voertuigdata en via de app van Interpolis. Er werd een nulmeting gedaan en iedere twee weken kregen de deelnemers terugkoppeling en tips over hun rijgedrag.
Zo werd gekeken naar fel remmen of optrekken, wat erop wijst dat ze niet goed opletten. Ook werd gekeken of ze tijdens het rijden op hun telefoon keken. Aan het eind van de challenge reden de Kia-rijders gemiddeld 15,9 procent veiliger dan de gemiddelde deelnemer en behaalden ze een rijscore van 8.
Na het project met Interpolis heeft ook Veilig Verkeer Nederland (VVN) zich gemeld bij Kia Insights. Samen gaan ze met campagnes, educatie en slimme toepassingen, bijvoorbeeld via de MijnKia-app, bestuurders meer bewust maken van hun gedrag in het verkeer. De gedachte erachter is steeds hetzelfde: als je bestuurders inzicht geeft in hun rijgedrag en de risico’s, helpt dat om veiligere keuzes te maken.
Marcel Sluis, directeur Ownership Experience bij Kia Nederland
Eigen AI-agent bouwen
Want door bewustwording creëer je verandering, stellen de twee. Daarom draait het bij Kia Insights niet om méér data, maar om het slimmer combineren en benutten ervan. ‘We leggen steeds meer lagen op elkaar’, legt Sluis uit. ‘Voorheen was het alleen voertuigdata. Bij Interpolis was het ook gedragsdata.
De volgende stap is ook de data uit weersinvloeden toevoegen. Waar we nu mee bezig zijn, is het bouwen van onze eigen AI-agent. Dan open je een oneindige hoeveelheid mogelijkheden om de volgende stap te zetten.’
V2G-pilot op NOS-journaal
Die AI-agent kan bijvoorbeeld ook gebruikt worden om duurzamer te rijden. Nu stimuleert Kia zijn klanten om uitgesteld te laden, dus na de piekmomenten op het net. De volgende stap is slim laden. Of zelfs slim laden en ontladen om de auto zo als een rijdende batterij te gebruiken.
Die kan dan laden als er veel groene stroom uit zon en wind beschikbaar is en de elektriciteitsprijs laag. En ontladen als er veel vraag is en de stroomprijs hoog. Dit heet vehicle-to-grid, oftewel V2G. Samen met energiebedrijf Vattenfall start Kia dit jaar een V2G-pilot waarbij maximaal 40 bezitters van een elektrische Kia EV9 zes maanden lang gratis hun auto kunnen opladen als ze die als rijdende batterij beschikbaar stellen.
Daarmee helpen ze meteen om netcongestie op te lossen. De pilot kwam onlangs landelijk in het nieuws, onder meer in het NOS journaal. ‘Op deze manier gaan we slimmer met onze energie om’, zegt Pepermans.
Lees verder:
- ‘Als onze auto’s op grote schaal stroom mochten terugleveren, had Utrecht geen netcongestieprobleem’
- https://www.change.inc/partner/gratis-je-elektrische-auto-opladen-en-tegelijk-netcongestie-oplossen-heeft-het-volgend-jaar-ook-nog-zin
- Bekroonde elektrische bestelbus helpt mkb’ers overstappen naar emissievrij vervoer
- De elektrische auto als rijdende batterij
Dit artikel is gemaakt door een van onze expertredacteuren, in samenwerking met onze partner Kia. Change Inc. werkt met partners die de klimaattransitie aanjagen. Zij kunnen cases presenteren waar anderen zich aan kunnen optrekken en zijn eerlijk over de uitdagingen. Niet één bedrijf is al 100 procent duurzaam, maar veel zijn onderweg. Dankzij ons partnermodel zijn onze artikelen gratis toegankelijk voor iedereen. Benieuwd naar hoe wij werken? Klik hier.
