‘Wij zijn geen normaal recyclingbedrijf. Wij hebben te maken met de grootste afvalstroom waarvoor nog geen oplossing bestaat’, zegt Kizito. De afgelopen twee jaar heeft de startup zijn technologie in het lab en in een praktijkopstelling getest. Dat gebeurde bij een afvalbedrijf in Sittard, dat ook afval inzamelt.
Alkyl Recycling heeft zijn apparatuur daar opgesteld om de chemicaliën in de praktijk te testen op de luiers van plaatselijke kinderdagverblijven en incontinentieluiers van ouderentehuizen in Maastricht. ‘Met deze experimenten hebben we aangetoond dat de chemie die we in het lab hebben ontwikkeld in de praktijk ook bij grotere hoeveelheden luiers werkt’, zegt Kizito.
Nu is het tijd om de innovatie verder op te schalen. ‘Ons doel is om een fabriek te bouwen die een ton luiers per dag kan verwerken en recyclen’, zegt hij. De eerste stap voor zo’n fabriek wordt eind dit jaar gezet. Die kan over twee jaar al honderden kilo’s aan luiers per dag recyclen.
Hoe recycle je wegwerpluiers vol poep, plas en ziektekiemen?
Gebruikte luiers zijn behoorlijk vervuild. Ze zitten vol met poep en plas, met medicijnresten, bacteriën en andere ziekteverwekkers. Om ze te recyclen zijn drie stappen nodig. Eerst moet de poep en de plas verwijderd en schoongemaakt worden. ‘Dat is een moeilijk chemisch proces, omdat het schoonmaken van super-absorberend materiaal zeer ingewikkeld is. Ons proces is daar heel effectief in’, legt Kizito uit.
In de tweede stap moeten de luiers gesteriliseerd worden, oftewel: de bacteriën en ziekteverwekkers moeten worden gedood en de medicijnresten verwijderd. ‘Dat is doorslaggevend, want in Nederland gelden hiervoor hele strenge normen. Het materiaal dat je verkoopt in de markt moet veilig zijn. Onze technologie voldoet aan de detectiedrempel van het RIVM en voldoet aan die normen’, legt hij uit.
In de derde fase moet het materiaal gescheiden worden. Alkyl Recycling haalt hierbij het plastic, de cellulose en gel uit de luiers. Dat moet in bruikbare hoeveelheden van goede kwaliteit gebeuren. De startup weet zo’n 85 procent van al het materiaal in de luier te recyclen. ‘Het is simpel om te omschrijven maar het is een zeer moeilijk chemisch en mechanisch proces’, stelt Kizito.
Het hele proces is volgens hem duurzaam omdat het weinig energie kost en nauwelijks CO2 uitstoot. ‘Dat maakt het economisch haalbaar. Te veel energiegebruik zou het te duur maken’, zegt hij.
1 miljard luiers per jaar weggegooid
Wereldwijd worden dagelijks 250 miljoen luiers gebruikt en weggegooid. In andere landen worden ze op vuilnisbelten gestort, in Nederland verbrand in afvalovens. Nederlanders gebruiken maar liefst 1 miljard wegwerpluiers per jaar, jaarlijks tussen de 150.000 en 200.000 ton aan afval.
Kizito kreeg het idee om luiers te gaan recyclen in 2019, toen hij nog studeerde aan de universiteit van Nairobi in Kenia. Hij zag hoeveel luiers zijn tante dagelijks gebruikte voor zijn pasgeboren nichtje en daarna weggooide. Omdat afval in Kenia niet zo goed wordt opgehaald zoals hier in Nederland slingeren die luiers overal rond op straat, met alle gevolgen van dien.
Samen met twee medestudenten ontwikkelde hij een chemisch proces om de componenten van luiers te scheiden voor hergebruik. Ze richtten een bedrijf op, wonnen er prijzen mee, maar kwamen in Kenia niet verder.
Betere faciliteiten in Nederland
Kizito was de enige die het aandurfde om met de technologie naar Nederland te gaan en daar een nieuw bedrijf op te zetten. Met een startup-visum kwam hij terecht op de Brightlands Chemelot Campus in Geleen, waar hij Alkyl Recycling oprichtte. ‘Je hebt faciliteiten nodig, zoals een hightech lab, heel veel experts en financiering. Die heb je hier in Nederland veel meer dan in Kenia. Dan nog hebben we veel investeerders nodig. Het is een strijd die we voeren om deze technologie tot leven te wekken. Maar als de markt het wil, zal het lukken’, zegt hij.
Twee jaar geleden ontving de startup een vroege faselening van het LIOF, de regionale ontwikkelingsmaatschappij van de Provincie Limburg. Kort daarna mocht hij zijn technologie demonstreren aan koningin Maxima. Eerder dat jaar maakte SBS6-programma Doe Maar Duurzaam een item over zijn uitvinding.
Begin dit jaar werd hij door het FD geïnterviewd voor het speciale magazine met 50 talenten voor 2026. Kizito prijkte zelfs op de cover. ‘Daarna kreeg ik veel reacties van nieuwsgierige ambtenaren, investeerders en mensen uit de chemische industrie. Het aantal interacties op mijn LinkedIn-account groeide met 200.000 procent’, vertelt hij lachend.
Begin dit jaar prijkte Melvin Kizito op de cover van het FD Magazine over 50 talenten. Credit: FD
Investeerders voor pilotfabriek nodig
In december vorig jaar kreeg de startup een EU-subsidie van 1,7 miljoen euro uit het Just Transition Fund. Om de pilotfabriek van de grond te krijgen is net zo’n bedrag aan aanvullende investeringen nodig. Het LIOF wil meewerken aan de vervolgfinanciering en daarnaast praat Kizito momenteel met andere investeerders. In november of december moet het ontwerp voor de bouw beginnen. Achttien maanden later moeten de eerste luiers gerecycled worden. Over drie jaar moet de fabriek zo zijn uitgebreid dat die een ton luiers per dag kan verwerken.
Er zijn genoeg potentiële klanten voor dit materiaal. De cellulosevezels kunnen hergebruikt worden voor de productie van papier, karton, textiel of bouwmaterialen of als grondstof voor biobased plastic. Het gerecyclede plastic kan gebruikt worden in kunststofmengsels als polypropyleen en polyethyleen voor nieuw plastic. De super-absorberende gel kan gebruikt worden bij de productie van cement, lijmen of coatings.
Toch staat de recyclingindustrie niet te springen. Die industrie gaat momenteel door een moeilijk fase in Nederland. Daarom richt de startup zich op een andere groep klanten. Wegwerpluiers vormen namen een enorm afvalprobleem in de gezondheidszorg. Bijna de helft van al het afval in ouderentehuizen en ziekenhuizen bestaat uit incontinentieluiers. ‘Als wij dat afval recyclen helpen wij de gezondheidszorg hun duurzaamheidsdoelen halen’, zegt Kizito.
Met hulp van Green Chemistry Accelerator naar de markt
Alkyl Recycling is dit jaar een van de deelnemers aan de Green Chemistry Accelerator (GCA) van het platform Groene Chemie Nieuwe Economie (GCNE). Dat programma is samen met Invest-NL en de Regionale Ontwikkelingsmaatschappijen (ROM’s) opgezet om startups en scale-ups te helpen bij het opschalen van hun innovatie, het zoeken naar investeerders en het bouwen van demofabrieken. Daardoor worden blokkades weggenomen en kunnen ze eerder de markt op.
Tijdens GCA werkt elke deelnemer met experts en partners aan een concreet plan voor ongeveer 200 dagen. Daarin wordt gekeken wat de belangrijkste doelen zijn om te realiseren, of er vraag en klanten zijn voor het product en of de businesscase klopt. Dat is essentieel om investeerders te trekken.
‘In het begin wist ik niet of dit programma nuttig zou zijn, maar elke sessie heb ik iets nieuws geleerd over chemische startups’, vertelt Kizito. ‘Wij moesten bijvoorbeeld leren wie onze klanten zijn. Wie is bereid te betalen voor ons product? Nu hebben we onze klanten gevonden in de gezondheidszorg. Die zijn bereid te betalen voor het oplossen van hun afvalprobleem.’
Klanten gevonden voor gerecycled materiaal
Kizito dacht zijn klanten te vinden in de afval- en recyclingbranche. Dat bleek niet zo. ‘Misschien in de toekomst, maar niet nu’, stelt hij. Toch heeft hij klanten gevonden die de gerecyclede producten willen afnemen. Een paar bedrijven die isolatiemateriaal maken van krantenpapier willen de cellulose als alternatief gebruiken.
De startup praat ook met bedrijven die de suikers uit de cellulose halen om basisstoffen voor chemische producten te maken. Voor het plastic praat Alkyl Recycling met een bedrijf dat ook polypropyleen en polyethyleen recyclet. ‘Daar worden koffers, flessen en een hele reeks aan producten van gemaakt’, weet Kizito. Een ander geïnteresseerd bedrijf maakt er plastic korrels voor nieuwe plastic van.
Voor gerecyclede gel is de markt nog jong. ‘Dat super-absorberende materiaal is nog nooit gerecycled en op de markt gebracht’, zegt hij. ‘Maar wat wij in het lab hebben teruggewonnen is van heel hoge kwaliteit. Als de prijs concurrerend is met fossiele materialen kunnen we het op de markt brengen. Daarom hebben we schaal nodig.’
In Nederland worden per jaar 1 miljard luiers weggegooid. Alkyl Recycling wil die op grote schaal gaan recyclen.
Pilot met apart inzamelen luiers
Met afvalbedrijf RWM onderzoekt Alkyl Recycling een mogelijke samenwerking in een pilot, waarmee ze willen bewijzen dat de logistiek voor de inzameling en recycling van luiers kan werken. ‘Zo laten we aan investeerders zien hoe we dit afval apart kunnen inzamelen. Dan wordt het een interessante businesscase’, zegt Kizito.
Tijdens het GCA-programma kwam hij ook tot het inzicht dat Alkyl Recycling niet zelf grote fabrieken moet gaan bouwen om luiers te recyclen. In plaats daarvan wil de startup zijn technologie in licentie verkopen aan grote afvalbedrijven. Dat wordt de volgende stap. ‘Dan kunnen zij onze recyclingsystemen adopteren. Maar voordat we daar zijn moeten we bewijzen dat onze technologie werkt, wat de opbrengst is en dat de gerecyclede producten van hoge kwaliteit zijn.’
Lees ook:
- Back to Battery houdt kritieke grondstoffen binnen EU door ze uit afgedankte batterijen te halen
- Hoe 22 miljoen aan carbon credits plasticrecyclingbedrijven kan redden
- Changemaker Steef Fleur (Billie Wonder): ‘Hoop dat we wegwerpluiers over tien jaar net zo zien als sigaretten nu’
- Eerder uit de luiers bespaart jaarlijks zo’n 45 miljoen kilo afval
- Luiers in plaats van zand: met deze innovatie staat betonproductie weer in de kinderschoenen
Dit artikel is gemaakt door een van onze expertredacteuren in samenwerking met onze partner Groene Chemie Nieuwe Economie. Change Inc. werkt met partners die de klimaattransitie aanjagen. Zij kunnen cases presenteren waar anderen zich aan kunnen optrekken en zijn eerlijk over de uitdagingen. Niet één bedrijf is al 100 procent duurzaam, maar veel zijn onderweg. Dankzij ons partnermodel zijn onze artikelen gratis toegankelijk voor iedereen. Benieuwd naar hoe wij werken? Klik hier.
