Biobased materiaal als grondstof voor kogelvrije vesten

Hoe de grootste incubator op aarde de energietransitie versnelt

De meeste ondernemingen kun je in één woord omschrijven, maar InnoEnergy niet. “Ik noem ons vaak ’s werelds grootste incubator, met ruim 230 start-ups in ons portfolio. Dan heb ik wel de aandacht”, zegt Jacob Ruiter, CEO van InnoEnergy Benelux. “Maar eigenlijk doen we veel meer.”Een kleine greep uit de wapenfeiten van InnoEnergy: het biedt een masterprogramma aan, gericht op de opleiding van ondernemers in de energietransitie. Het investeert in innovatieve start- en scale-ups op het gebied energie. En het helpt ze verder op het gebied van kennis, marketing, sales en human capital.Daarnaast snijdt InnoEnergy zijn extensieve netwerk aan om universiteiten, kennisinstellingen en het bedrijfsleven samen te brengen. “Dat is de perfecte combinatie om innovatie te versnellen”, verklaart Ruiter. “En innovatie versnelt op zijn beurt de energietransitie.”Wat betekent dat voor jou? De energietransitie versnellen?“Dat we zo snel mogelijk een forse CO2-reductie realiseren in de energiesector. En dat de kosten voor de benodigde technologieën zo snel mogelijk dalen. Tegelijkertijd moeten we de leveringszekerheid en betrouwbaarheid van het huidige energiesysteem in stand houden. De winkel moet geopend blijven tijdens de verbouwing, zeg maar. Dat is geen gemakkelijke klus.”Waarom speelt innovatie daar zo’n belangrijke rol in?“Ik hoor op beurzen en congressen weleens dat we de benodigde technologieën voor de energietransitie al in handen hebben en dat het slechts een kwestie van implementatie is. Dat is simpelweg flauwekul. We staan voor zeer grote en uiteenlopende uitdagingen op het gebied van technologie, financiering, wetgeving, human capital en sociale acceptatie. En die uitdagingen zijn ook nog eens allemaal elkaar verweven. Dat is uiterst complex en daar hebben we nog lang niet alle oplossingen voor. Daar komt innovatie om de hoek kijken.”InnoEnergy versnelt innovatie door middel van educatie, investeringen in innovatieprojecten en ondersteuning van start- en scale-ups. Kun je die pijlers toelichten?“We bieden bijvoorbeeld een tweejarig masterprogramma aan op de TU Eindhoven en de KU Leuven. Dat zijn technische universiteiten, maar wij voegen ondernemerschap en innovatiemanagement aan het curriculum toe. Een technologie is namelijk niet levensvatbaar als je er geen euro’s mee kan verdienen, hoe innovatief die ook mag zijn. Daarnaast bieden we verschillende leerprogramma’s aan over de energietransitie, zowel off- als online en gericht op het bedrijfsleven.Daarnaast bieden we financiële ondersteuning aan consortia die innovatieprojecten naar de Europese markt proberen te brengen. Die mogelijkheid hebben we mede dankzij financiering vanuit het European Institute of Technology (EIT). De innovatieprojecten die bij ons aankloppen, doorlopen een beoordelingstraject en als alle lichten op groen staan, investeren we erin. Hardt Hyperloop is daar een goed voorbeeld van.Ten derde ondersteunen we start- en scale-ups met diensten. Vaak merken we dat die in technologisch opzicht over uiterst bekwame mensen beschikken, maar minder kaas hebben gegeten van de businesscase. We leveren daarom een bijdrage aan zaken als marketing en sales, go-to-market strategieën en de commercialisering van hun product. Dat zijn vaak de onderdelen waar ze moeite mee hebben.”Hoe besluiten jullie met welke start- en scale-ups jullie wel of niet in zee gaan?“De impact die ze maken op het gebied van duurzaamheid en CO2-reductie is natuurlijk een belangrijke factor, maar het is niet voldoende. We zien soms prachtige innovaties voorbij komen. Maar als er geen vraag naar is (of geen vraag naar gecreëerd kan worden), stappen we niet in. Met andere woorden: innovaties moeten ook in bedrijfseconomisch opzicht interessant zijn, want de energietransitie slaagt alleen met een sterke businesscase.We zijn overigens agnostisch op het gebied van technologie. Zo’n beetje elke vorm van energieopslag is bijvoorbeeld vertegenwoordigd in ons portfolio. Wij hebben immers geen glazen bol, dus we wedden op meerdere paarden. Als wij denken dat een innovatie de energietransitie versnelt, investeren we er graag in. Ook als de technologie direct concurreert met die van andere partijen in ons portfolio.”Wat zijn (naast innovatie en een sterke businesscase) andere belangrijke factoren voor het slagen van de energietransitie?“Innoveren doe je niet alleen. Samenwerking is dus onmisbaar in dit verhaal. We moeten naar zowel lokale als internationale ecosystemen toe waarin start-ups, scale-ups, grote corporates, universiteiten en kennisinstellingen hun krachten bundelen, om gezamenlijk zoveel mogelijk impact te maken.Dat probeert InnoEnergy te faciliteren. We zijn inmiddels gevestigd in zes Europese landen en we hebben een netwerk van honderden partners opgebouwd, zowel in de politiek als het bedrijfsleven. Dat ecosysteem is enorm belangrijk; het stelt ons in staat om de juiste partijen met elkaar te verbinden, om zo de innovatieprojecten in ons portfolio eerder naar de markt te brengen.”Welke rol zie je weggelegd voor overheden?“Die moeten er voor zorgen dat wet- en regelgeving de versnelling van de energietransitie faciliteert, of in ieder geval niet in de weg zit. De Europese politiek moet zich daarnaast bewust zijn van het feit dat een leidende rol in de energietransitie onze concurrentiepositie als continent versterkt. Het is voor Europa bijvoorbeeld essentieel om een eigen waardeketen voor batterijen te hebben, anders worden we daarin enorm afhankelijk van Azië. Ook daar ligt dus een verantwoordelijkheid voor overheden: die moeten dat erkennen en zich daar hard voor te maken.”Ben je positief over de energietransitie, zoals hij nu verloopt?“Ik denk dat nog niet iedereen zich helemaal realiseert hoeveel er moet gebeuren. We gaan naar een compleet nieuw energiesysteem en dat moet net zo betaalbaar en betrouwbaar worden als zijn voorganger. Dat is een enorme uitdaging die kapitaal, innovatie en leiderschap vergt. Vooral dat laatste mis ik nog een beetje: leiders van bedrijven en overheden die hun nek durven uit te steken voor innovaties die de energietransitie verder helpen, ook als daar financiële risico’s aan vast zitten. Dat leiderschap kunnen we goed gebruiken, want de energietransitie moet nog veel sneller. Daar blijven we ons bij InnoEnergy dan ook keihard voor inzetten.”Lees meer over de energietransitie:Noord-Brabant investeert in energieopslag in steen: Hoe werkt de basaltbatterij? Energietransitie: “Schaarste op de arbeidsmarkt is geen excuus om niet te bewegen” Nieuwe coating beschermt zonnecellen tegen het lekken van lood Afbeeldingen: InnoEnergy