Redactie DuurzaamBedrijfsleven.nl 15 augustus 2019, 15:00

Dit zijn 7 biobased alternatieven voor plastic verpakkingen

Steeds meer bedrijven zoeken naar duurzame alternatieven voor de op olie gebaseerde plastic verpakkingen. Zo wordt er onderzoek gedaan naar recyclebare en composteerbare plastic verpakkingen van hernieuwbare grondstoffen. Verschillende bedrijven lanceerden zelfs al nieuwe biobased verpakkingen. DuurzaamBedrijfsleven zet de ontwikkelingen op een rij.

Adobestock plastic fruit

1. Verpakkingen uit olifantsgras

Olifantsgras dankt zijn naam aan de hoogte die het gewas kan krijgen. Uit de vezels van het gewas wint het Nederlandse bedrijf Vibers celloluse en lignine. Van die stoffen worden vezels gemaakt; Vibers maakte onder andere een nieuwe plastic verpakking voor het verpakken van tomaten. Bij de productie van het plastic wordt geen minerale olie gebruikt. Daardoor zijn de verpakkingen biologisch afbreekbaar en kunnen ze ook als compost gebruikt worden.

Lees ook: Eerste verpakkingen van olifantsgras liggen in de winkel

2. Papier in plaats van plastic

Puntpaprika's worden in Nederland nog vaak verpakt in plastic. Dat het ook anders kan, lieten teler SweetPoint en distributeur The Greenery vorig jaar zien. Gezamenlijk ontwikkelden zij een verpakking die 90 procent minder plastic bevat. De puntpaprika's worden omwikkeld met een papieren banderol in plaats van ze te omwikkelen in plastic. 

3. PLA-voedselverpakkingen

Promessa lanceerde vorig jaar een biologisch-afbreekbare voedselverpakking van Poly Lactic Acid (PLA). PLA wordt gemaakt uit de plantaardige grondstoffen dextrose en melkzuur. Deze grondstoffen zijn volledig hernieuwbaar.

De verpakking is volgens de producent 100 procent composteerbaar. Dat geldt ook voor het absorptiepad, de folie en etiketten. 

4. Biobased folie voor koffieverpakking

Koffieproducent Peeze lanceerde in 2016 een verpakking met een biobased folie. De verpakking was voor meer dan 85 procent gemaakt van cellulose en suikerrietresidu.

Aan het begin van 2018 werd aan deze ontwikkeling een vervolg gegeven met een nieuwe composteerbare verpakking. De biobased verpakking was namelijk gemaakt van hernieuwbare grondstoffen maar liet na gebruik nog wel afval achter. De nieuwe verpakking is niet volledig uit hernieuwbare grondstoffen gemaakt, maar is wel 100 procent composteerbaar.

5. Bioplastic flessen

Het Zwitserse Nestlé en Franse Danone investeren ondertussen gezamenlijk in de ontwikkeling van biobased plastic flessen. Hier kunnen bijvoorbeeld zaagsel of gewasresiduen voor worden gebruikt.

De bedrijven willen de bioplastics inzetten voor hun mineraalwatermerken. De doelstelling is om in 2020 commerciële hoeveelheden te produceren. Daarnaast zijn Danone en Nestlé van plan om de technologie voor de hele drankenindustrie beschikbaar te stellen.

6. Bidons van bioplastic

Veolia onderzocht al eerder of het mogelijk was om bioplastic uit afvalwater te maken. Dat bleek technisch mogelijk, maar niet rendabel te zijn. Daarom kijkt het bedrijf nu ook naar het gebruik van delen van planten die niet geschikt zijn als grondstof voor voedselproductie. 

In de productiefaciliteit in Dronten worden bidons geproduceerd van bioplastic uit suikerriet

7. Biobased drankkarton

FrieslandCampina bracht eerder dit jaar een nieuwe biobased verpakking voor het merk Chocomel op de markt. De kartonnen literverpakking is voor meer dan 80 procent gemaakt van plantaardige grondstoffen met suikerriet als basis. 

De plastic dop en de buitenste plastic laag van het pak zijn ook van plantaardige grondstoffen gemaakt. Daarvoor worden grondstoffen gebruikt die niet geschikt zijn als ingrediënt voor de voedselproductie. Onafhankelijk milieuonderzoeksinstituut IVL berekende dat de nieuwe verpakkingen een CO2-besparing van 17 procent opleveren ten opzichte van de oude verpakkingen. 

Recyclebaar

Biobased plastic is recyclebaar, maar dit gebeurt nog niet op grote schaal. Daarvoor is de afvalstroom te klein, geeft biobased plasticexpert Marc Lepelaar van de Hogeschool van Amsterdam aan. Hij verwacht dat het nog wel één of twee jaar duurt voordat de afvalstroom groot genoeg is. "De oplossing is het grootschalig toepassen van biobased en biologisch afbreekbare plastics en die dan vervolgens apart kunnen recyclen.” Eén van de bedrijven die biobased plastic al wel recyclet, is concertorganisator Mojo. Op alle festivals die Mojo organiseert, wordt al sinds 2005 gewerkt met biobased plastic bekers. Vanaf dit jaar worden die ook gerecycled.

Op zoek naar verdieping? Lees dan ook de volgende artikelen over biobased verpakkingen:

Wil je alles weten over bioplastic? In deze infographic leggen we het uit:

Dit artikel is oorspronkelijk op 1 januari 2018 gepubliceerd en op 15 augustus 2019 geüpdated. Meer lezen over duurzame grondstoffen en verpakkingen? Klik hier voor een overzicht van onze laatste artikelen over duurzame ontwikkelingen in de sector. 

Afbeelding: Adobe Stock | Infographic: Ivo van IJzendoorn

Nederlandse coating maakt zonnepanelen zelfreinigend

De coating bevat vloeibare kristallen, die met behulp van elektriciteit van vorm en functie kunnen veranderen. Door de coating kunnen de laklaagjes op zonnepanelen van tijd tot tijd trillen, waardoor vuil en zand van het oppervlak verdwijnen. In feite wordt het oppervlak daarmee zelfreinigend.De vloeibare kristallen worden al langer toegepast in LCD-schermen, maar de onderzoekers verwachten dat ze in steeds meer coatings zullen verschijnen. “In ons onderzoek zitten de vloeibare kristallen vast in een dun hard laagje. Maar als je er stroom doorheen leidt, gaan de kristallen trillen en draaien en wordt het laklaagje zacht en beweeglijk”, zegt promovenda Hanne van der Kooij. Naast zonnepanelen is de coating ook geschikt voor autoruiten.Hoogfrequente wisselstroomOnderzoekers Dirk Broer en Danqing Liu van de TU Eindhoven ontdekten eerder dat de kristallen niet reageren op gewone wisselstroom uit het stopcontact, maar op hoogfrequente wisselstroom. Zij werken aan een flinterdunne coating op glas, waarmee ramen schoongehouden worden.Lees ook: Slim glas verhoogt energie-efficiëntie in gebouwenVan der Kooij ontdekte dat er drie stadia zijn tussen de stroomtoevoer en de vervorming van het materiaal. In de eerste fase gaan de vloeibare kristallen onder invloed van elektriciteit snel en onafhankelijk van elkaar trillen. In de tweede fase trillen de kristallen synchroon, wat ervoor zorgt dat het laklaagje zacht wordt. In de derde fase kan de coating hierdoor vervormen. Dit proces gebeurt op nanoschaal in een fractie van een seconde.De Eindhovense onderzoekers gaan de wisselwerking tussen de vloeibare kristallen en de stroom nu verder verfijnen, met als doel om nog meer elektriciteit om te zetten in bewegingsenergie. Zo wordt het proces efficiënter en kunnen de coatings goedkoper en energiezuiniger gemaakt worden.Zelfreinigend raamOnderzoekers van het University College in Londen ontwikkelden eerder al een raam dat zelfreinigend kan zijn bij regen. Het glas beschikt over nanostructuren die lucht vasthouden, waardoor slechts een kleine hoeveelheid regenwater de oppervlakte van het raam bereikt en snel wegdruppelt. Het regenwater dat op het glasoppervlak druppelt, verwijdert mogelijke onzuiverheden op het glas. Bij conventionele ramen druppelt het regenwater minder snel weg en blijven er sporen achter.Bron: Wageningen University | Afbeelding: Adobe Stock