Redactie DuurzaamBedrijfsleven.nl 12 oktober 2018, 09:30

Duurzaam ontwerpen: ‘Andere invalshoeken stimuleren innovatie’

Een passie voor duurzaam ontwerpen. Dat is al 25 jaar de drijfveer van Leonne Cuppen, eigenaar van Yksi Connect en ambassadeur van Interface DesignLAB. Volgens Cuppen kan ons land een stuk duurzamer. “Nederland zou een voorloper moeten zijn op het gebied van klimaatbeleid, maar dat zijn we gewoon niet.”

Duurzaam ontwerpen

Waar moet een goed ontwerp volgens jou aan voldoen?

“Voor mij zijn drie aspecten leidend: duurzaamheid, circulariteit en social design. Ik vind het belangrijk dat ontwerpers dingen creëren met een positieve impact op de wereld en de mens in de breedste zin van het woord. Dus niet alleen alternatieve ‘houtje-touwtjeprojecten’, maar juist ook eigentijdse en toekomstgerichte productiemethoden die op grotere schaal inzetbaar zijn.”

“Top-downdesign en ego’s zijn niet zo mijn ding. Ikke eerst en de rest daarna, dat vind ik niet van deze tijd. Ik probeer dan ook het tegenovergestelde te promoten. Waarden als samenwerking en wederzijds respect, gelijkgestemden die elkaars kracht benutten en positieve energie. Ook de uitwisseling tussen verschillende culturen en generaties is cruciaal. Andere invalshoeken stimuleren innovatie en verbreden ons eigen perspectief.”

Waar haal jij inspiratie uit?

“Ik houd heel erg van reizen en andere culturen opsnuiven. Maar ik laat me ook inspireren door andere generaties en disciplines. En de natuur is een enorme voedingsbodem voor nieuwe ideeën. Dat werkt voor iedereen en dus ook voor mij. Je kunt eindeloos leren van de natuur. Er zit zoveel vernieuwing in. In mijn vorige leven als ontwerper putte ik ook uit de natuur voor mijn designs.”

“Wij mensen komen uit de natuur, maar door jaren van evolutie zijn we daar best ver van afgeweken. Ik merk dat de behoefte om terug te keren naar de natuur bij veel mensen steeds sterker wordt. Bijvoorbeeld dat mensen overspannen zijn en weer moeten ontdekken wie ze zijn. Daar kan de natuur een handje bij helpen.”

Je bent een van de gezichten van Dutch Design. Wat maakt Dutch Design uniek?

“Dutch Design is een mentaliteit. In Nederland denken we buiten de kaders. We ontwerpen op een nuchtere, ontspannen manier en met een vleugje humor. Die eigenschappen zijn inherent aan de Nederlander. Dat hebben we zelf nooit zo door, maar in het buitenland is dat zeker bekend. Ik ben heel positief gestemd over de toekomst van Dutch Design.”

“Een mooie ontwikkeling vind ik dat de alfa- en bètakant elkaar in Nederland steeds beter weten te vinden, bijvoorbeeld in de Brainport-regio waar ik veelal actief ben. De symbiose van technologie en creativiteit leidt tot prachtige ontwerpen. Als je deze werelden samenvoegt, gebeurt er iets.”

Voor de Global Climate Action Summit 2018 heb je op verzoek van het Nederlandse consulaat in San Francisco een tentoonstelling georganiseerd. Wat was daar het doel van?

“Nederland zette hoog in op deze conferentie. Zo was er een handelsdelegatie aanwezig met onder anderen staatssecretaris Stientje van Veldhoven (Infrastructuur en Waterstaat) en diverse vertegenwoordigers uit het bedrijfsleven. Het Nederlandse consulaat vroeg me om hierbij te ondersteunen en een expositie over duurzaamheid en circulariteit te ontwikkelen. Dat is inderdaad bijzonder.”

“De tentoonstelling – ook te zien tijdens Dutch Design Week 2018 – bestond uit 38 ontwerpen verdeeld over acht verschillende thema’s, met circulariteit als rode draad. Ook was er een programma met lezingen van interessante sprekers. Doel van de expositie was om bij een breed publiek onder de aandacht te brengen hoe wij in Nederland op een creatieve manier omgaan met duurzaamheid, maar ook om de bezoeker te inspireren en richting te geven.”

Hoe kijk jij naar het Nederlandse klimaatbeleid?

“We zouden een voorloper moeten zijn op dit vlak, maar dat zijn we gewoon niet. In Duitsland bijvoorbeeld zijn ze veel verder. Het besef is nog niet voldoende aanwezig dat we de wereld aan het uitputten zijn. In feite weet iedereen het, maar de urgentie ontbreekt. Maar goed, ik drink ook nog uit een plastic flesje en reis ook met het vliegtuig. Waar stel je de grens?”

“Wel vind ik het hoopgevend dat duurzaamheid mainstream is geworden. GroenLinks was vroeger een eenling, maar heeft nu 14 zetels in de Tweede Kamer. En andere partijen hebben duurzaamheid tegenwoordig ook hoog op de agenda staan. Ik zou graag zien dat politieke partijen meer samenwerken, in plaats van constant te kibbelen over neuzeldingen. Ze moeten samen de schouders eronder zetten en in versneld tempo veranderingen doorvoeren.”

“Als de overheid beweegt, moet de bevolking mee. Ik vind dat mensen te vaak kunnen kiezen. Waarom zou je een elektrische auto aanschaffen als er ook goedkopere diesels te koop zijn? Hoe erg is het dat een appel duurder is dan een Snicker? Zakken chips en energiedranken zijn puur gif, maar ze worden bijna gratis uitgedeeld. Daar snap ik niks van.”

Je bent ambassadeur van Interface DesignLAB. Hoe is deze samenwerking ontstaan?

“Interface benaderde me vorig jaar om ambassadeur en influencer van DesignLAB te worden. Ik heb daar ja op gezegd, maar wel onder bepaalde voorwaarden. Niet als marketingtool, maar vanuit visie en passie. Interface begreep dat volledig. Ik vind dat erg knap. Zo’n samenwerking heeft alleen meerwaarde als alle partijen op één lijn zitten.”

“Ons doel is om een community van ontwerpers en architecten op te bouwen. Dat doen we door evenementen te organiseren waar gelijkgestemde experts van elkaar kunnen leren. Als ambassadeur breng ik mijn netwerk uit de creatieve sector in. Mijn collega-ambassadeur Guus van Maarschalkerweerd zorgt meer voor de koppeling vanuit de architectuurwereld. Zo vullen we elkaar aan."

Er zijn ongetwijfeld meer bedrijven die met je willen samenwerken. Waarom Interface?

“Omdat wij dezelfde missie hebben. Voor Interface zijn duurzaamheid en circulariteit kernwaarden. Interface ís het, terwijl andere vloerfabrikanten alleen maar doen alsof ze het zijn. De kracht van concurrenten is dat ze die duurzame boodschap beter uitdragen. Dus als je aan een willekeurig persoon vraagt welke fabrikant het meest duurzaam is, noemen ze een ander bedrijf. Maar het klopt simpelweg niet.”

“Via het DesignLAB wil ik Interface hierbij helpen. Niet door constant te roepen hoe goed we zijn, maar door professionals met diezelfde passie voor duurzaam design bij elkaar te brengen. Zo maken we samen het verschil. Dat is volgens mij veel effectiever dan borstklopperij.”

Foto: Clean Revolution (hoofd), Leonne Cuppens (tekst)

Stand van zaken: verantwoord beleggen onder Nederlandse pensioenfondsen

In de benchmark wordt maatschappelijk verantwoord beleggen beleid van de vijftig grootste pensioenfondsen tegen het licht gehouden. Deze fondsen beheren een gezamenlijk vermogen van € 1.226 mrd. Dat komt neer op 92 procent van het totaal beheerd vermogen door Nederlandse pensioenfondsen.De best scorende pensioenfondsen op maatschappelijk verantwoord beleggenABP, het pensioenfonds voor overheid en onderwijs, kwam dit jaar als beste uit de bus. Gevolgd door Pensioenfonds Zorg en Welzijn (PFZW) en een gedeelde derde plaats voor BpfBOUW en BPL Pensioen, het pensioenfonds voor de agrarische sector. Al deze fondsen haalden vijf sterren: de hoogst haalbare score. Grootste stijgers in de lijst zijn Pensioenfonds Detailhandel en Pensioenfonds PGB.Download de benchmarkToch zijn er volgens de Vereniging van Beleggers voor Duurzame Ontwikkeling (VBDO) nog flinke stappen te zetten.  Zo is er bij de middenmoot vrijwel geen stijging te zien ten opzichte van het jaar daarvoor. Volgens VBDO blijft het beleid van de pensioenfondsen over het algemeen nog te vrijblijvend. Zo heeft 50 procent van de pensioenfondsen geen duurzaamheidsdoelstellingen voor de lange termijn gesteld.Lees ook: VBDO: 'Meer beursgenoteerde bedrijven zetten in op duurzame ontwikkelingsdoelen'De financiële voordelen van maatschappelijk verantwoord beleggenVBDO stelt dat pensioenfondsen nog te weinig doordrongen zijn van het feit dat duurzame investeringen vaak samengaan met een goed rendement. Daarnaast is het volgens de organisatie cruciaal en urgent om duurzaamheidscriteria te integreren in elke investeringsbeslissing. Zo kunnen Environment, Social en Governance (ESG)-factoren bijdragen aan de vormgeving van het risicoprofiel van een bedrijf.“De know how bij de pensioenbestuurders moet snel verhoogd worden, zodat vanuit visie echt gestuurd gaat worden op duurzaamheid, in plaats van dat het een afvinklijstje voor vermogensbeheerders is”, stelt VBDO directeur Angélique Laskewitz.April vorig jaar ondertekenden zestig pensioenfondsen een intentieverklaring om onder andere een traject te starten voor het opstellen van doelstellingen op het gebied van mensenrechten, klimaat en kinderarbeid. Onder andere onder andere ABP en PFZW behoorden tot de ondertekenaars.Lees ook: Fins pensioenfonds vermindert CO2-voetafdruk met 27 procentWaarom duurzaam beleggen wél bij pensioenfondsen past“Ook in 2087 moeten wij nog pensioenen uitkeren, daarom moeten we ver vooruitkijken”, zei Magnus Billing in een eerder interview. Hij is CEO van Zweeds pensioenfonds Alecta. Hij stelt dat pensioenfondsen vanwege die focus op de lange termijn bij uitstek geschikt zijn als duurzame, lange termijnbeleggers. “Wij moeten investeringen doen waar onze klanten over 60 jaar nog wat aan hebben: een investering in de fossiele industrie is op die termijn waarschijnlijk geen goede deal.”Lees ook: Actiam koppelt SDGs aan planetaire grenzen in nieuwe beleggingsstrategieBron: VBDO | Afbeelding: Adobe Stock