Het gaat om twee aantoonbare problemen met het keurmerk. De eerste kwam eind juni aan het licht en gaat over Oekraïens hout voor IKEA-meubelen. Dit hout kreeg het keurmerk terwijl het om illegale houtkap ging, zo onthulde onderzoeksorganisatie Earthsight. Het tweede schandaal werd vorige maand onthult en gaat over Indonesië: daar zou illegale houtkap plaatsvinden bij verschillende bedrijven. FSC vertraagde het onderzoek naar deze illegale kap meerdere keren, waardoor het leek of zij de bedrijven beschermden en de illegale houtkap door de vingers zagen.
Integriteit op het spel
De integriteit van de FSC staat inmiddels op het spel, denkt website Eco-business in een analyse van de schandalen. Omdat FSC niet snel genoeg of niet ingreep bij vermoedens dat de keurmerkregels overtreden werden staat de geloofwaardigheid in het geding. Er is meer transparantie nodig, en het moet absoluut zeker zijn dat er geen belangenverstengeling is bij de keurmeesters van het FSC.
Lees ook: Nederland kiest steeds vaker voor duurzaam hout
Dat laatste scheen namelijk een belangrijke rol te spelen in Oekraïne. Klokkenluiders vertelden Earthsight dat de controleurs een (te) goede band hadden met de leiders van houtkapbedrijven en dat het makkelijk was om ze voor de gek te houden. Naar aanleiding van Earthsights onthullingen erkende de FSC dat Oekraïne een lastig land is voor handhaving. Van belangenverstrengeling kan volgens de organisatie geen sprake zijn, ondanks het feit dat de FSC betaald wordt door bedrijven die het keurmerk willen ontvangen.
Indonesisch hout
In Indonesië zou het FSC een onderzoek instellen, maar dit wordt al meerdere keren uitgesteld. Ondertussen helpt het keurmerk het Indonesische bedrijf Asia Pacific Resources International Limited, dat naar verluid illegaal hout afnam. In 2013 verloor APRIL zijn FSC-keurmerk na klachten over zulk illegaal hout.
“Hoe kan APRIL nu voorgetrokken worden bij een hercertificering”, vraagt Grant Rosoman, bosexpert bij Greenpeace, zich af in een interview met Eco-business. Aan de ene kant heeft FSC dus geen tijd of geld voor onderzoek naar illegale activiteiten, maar helpt het wel om een bedrijf dat eerder betrokken was bij illegale kap opnieuw een keurmerk te geven.
FSC heeft een tijdlijn rond APRIL op haar site staan en zegt dat alle partijen, inclusief Greenpeace, betrokken worden bij de mogelijke hercertificering van het bedrijf.
Eco-business interviewde ook de directeur van het FSC, Kim Carstensen. Hij belooft beterschap. Als grote bedrijven beschuldigd worden, kan het lastig zijn om een onafhankelijke controleur te vinden, erkent hij. Daarom zal FSC proberen meer onafhankelijke onderzoekers aan te trekken en de structuur van de organisatie te veranderen, zodat er eerder wat met klachten over illegale kap wordt gedaan.
UPDATE: In een reactie laat FSC Nederland weten dat de misstanden in het buitenland niets betekenen voor het Nederlandse FSC-keurmerk. Volgens een woordvoerder voldoen Nederlandse FSC-bedrijven aan alle eisen van het keurmerk.
Lees ook: Stedelijk bos slaat evenveel CO2 op als regenwoud
Bron: eco-business.com, earthsight | Beeld: Adobe Stock
