Jeroen de Boer
21 juli 2026, 07:04

Nieuwsupdate: Airco veruit populairste warmtepomp en meerwaarde biologische koe zit in welzijn en landgebruik

De verkoop van vaste warmtepompen wordt sterk gedomineerd door airco’s. Verder in het nieuws: materialenstartup CuspAI haalt € 400 miljoen op en biologische koe vooral duurzamer als je per hectare en per koe meet.

verkoop warmtepompen airco 2026 | Credits: Aboodi Vesakaran / Unsplash.com

Vaste airco’s domineren groei verkoop warmtepompen

In de eerste helft van dit jaar zijn er zes procent meer warmtepompen verkocht voor woningen, blijkt uit nieuwe cijfers van de Vereniging Warmtepompen. In totaal ging het om 239.000 stuks. Daarvan waren er liefst 168.000 vaste airco’s. Van de overige warmtepompen voor woningen werden er 71.000 verkocht.

Voor heel 2026 rekent de branchevereniging op een groei van 8 procent naar 430.000 nieuwe warmtepompen. Daarbij hebben vaste airco’s naar verwachting een aandeel van 290.000 stuks. Cijfers voor de verkopen van mobiele airco’s zijn hierbij niet meegenomen. Mede door de hittegolven van deze zomer is de interesse voor airco’s sterk toegenomen.

Lees ook: Airco in opmars: hoe zit het met de milieueffecten? Verwarmen, koelen en extreem krachtige broeikasgassen

Klok tikt weer voor oliecrisis met nieuwe blokkade Straat van Hormuz

Olieprijzen zijn maandag verder opgelopen, waarbij een vat Noordzee-olie weer meer dan 90 dollar kostte. Aanleiding is het oplaaien van de oorlog tussen de VS en Iran. De Straat van Hormuz is hierdoor weer vrijwel gesloten voor het scheepsverkeer.

De afgelopen maanden zijn de gevolgen van de disruptie van het aanbod van olie en gas beperkt gebleven doordat landen en bedrijven konden teren op reservevoorraden. Topman Fatih Birol van energie-agentschap IEA waarschuwde afgelopen week dat dat niet onbeperkt kan doorgaan. Volgens Birol krijgen energiemarkten met een kantelpunt te maken als de Straat van Hormuz niet binnen zes weken weer toegankelijk is voor de scheepvaart. Met risico’s op fysieke tekorten en extreme prijsstijgingen van fossiele brandstoffen.

Lees ook: Geen olie, maar waterstof als strategische reserve voor Nederland: ‘Daar moeten we nu mee beginnen’

Invest-NL doet mee aan megafinanciering voor CuspAI

Het hing al even in de lucht, maar maandag kwam de bevestiging: de Brits-Nederlandse startup CuspAI haalt 450 miljoen dollar (bijna 400 miljoen euro) aan verse financiering op bij oude en nieuwe investeerders, waaronder techmiljardair Jeff Bezos. Het bedrijf wil het proces van chemisch onderzoek naar nieuwe materialen drastisch versnellen met behulp van AI.

CuspAI is juridisch gevestigd in het VK, maar heeft een sterke Nederlandse inbreng via medeoprichter en  technologiedirecteur Max Welling. De natuurkundige en informaticus behoort tot de absolute wereldtop op het gebied van AI.

Invest-NL is één van de participanten.’Nieuwe materialen zijn van essentieel belang voor oplossingen op het gebied van energieopslag, koolstofafvang, waterzuivering, halfgeleiders en industriële duurzaamheid’, schrijft de Nederlandse publieke investeerder in een toelichting. Invest-NL wijst ook op de uitbouw van het Amsterdamse team van CuspAI en de samenwerking met kennisinstituten in Nederland.

Lees ook: Financiering van clean tech: het geld rolt vooral naar volwassen oplossingen voor de energietransitie

‘Duurzaam wereldwonder’ in Rotterdam moet in 2032 opengaan

Met het ontwerp ‘Rotterdam ROCKS!’ heeft architectenbureau MVRDV de internationale ontwerpwedstrijd van Shift Embassy gewonnen. Het gebouw bestaat uit een vijftal enorme rotsen waar bezoekers doorheen en overheen kunnen lopen. In 2032 moet het opengaan aan de Maas, in de nog te bouwen wijk Waterkant in Rotterdam-Zuid.

Je kunt je afvragen hoe logisch het is om nieuw gebouw uit de grond te stampen als duurzaamheid juist centraal staat. Volgens Shift-oprichter Don Ritzen is de Shift Embassy echter ‘geen gebouw, maar een beweging om een brede doelgroep te inspireren en activeren’. Hoewel de bouw van het 60 meter hoge gebouw enkele duizenden tonnen CO2 uitstoot, moet het mensen dusdanig inspireren dat de CO2-besparing van bezoekers vervolgens nog veel groter is.

Lees ook: Niet bouwen is het meest duurzaam, toch krijgt Rotterdam een gigantisch ‘duurzaam wereldwonder’

Meerwaarde biologische melk zit vooral in landgebruik en welzijn koe

Onderzoek naar de klimaatprestaties van acht biologische en biodynamische melkveehouders die leveren aan zuivelmerk Kalverliefde biedt interessante inzichten. Uit een studie in opdracht van de Robin Food Coalition blijkt dat de uitstoot per kilo melk van biologische melkveehouders niet erg afwijkt van standaard melkveebedrijven. Maar dat ligt anders als je de klimaatvoetafdruk meet per hectare en per koe.

Per hectare is biologische melk goed voor 66 procent minder uitstoot en per koe voor ongeveer de helft. De reden is dat biologische boeren relatief weinig dieren houden per hectare land en dat de koeien per dier minder melk produceren, wat ook hun welzijn ten goede komt. ‘Grondgebonden en extensiever boeren betaalt zich uit in de cijfers. Winst voor het dier, het klimaat en de mens’, concluderen de onderzoekers.

Lees ook: Aandacht voor Europese autonomie doet energietransitie floreren − is de voedseltransitie hierna aan de beurt?

Ook in de media:

  • Nieuwe stikstofplannen zorgen voor onzekerheid voor industrie bij kwetsbare natuur (FD)
  • Online shoppen kan best duurzaam zijn, mits je de juiste keuzes maakt (Trouw)
  • Onderzoek: EV’s houden 95% van batterijcapaciteit na 100.000 km (Interesting Engineering)
  • Hoe succesvolle landbouwlobby pesticidewetgeving in EU torpedeerde (Guardian)
  • Gaat nieuwe EU-wet voor verpakkingen plasticrecyclebedrijven helpen? (FD)
  • Internationaal onderzoeksteam verbetert levensduur perovskiet-zonnecel aanzienlijk (TW)
  • EU schrapt voorlopig boete voor olie- en gasbedrijven die methaanregels overtreden (Reuters)
  • Zwitserse gletsjers smelten sneller door hittegolven in de zomer (de Volkskrant)
  • Europese landen op koers met uitrol laadinfrastructuur voor EV’s (T&E)

Financiering van clean tech: het geld rolt vooral naar volwassen oplossingen voor de energietransitie

Het kan snel gaan. Nog geen jaar geleden presenteerde Carbyon vol trots het nieuwe prototype van zijn CO2-stofzuiger, de Carbyon Go, plus plannen om de machines die CO2 uit de lucht filteren vanaf het vierde kwartaal van 2026 aan klanten te gaan leveren. Nu wordt de scaleup uit Eindhoven ingelijfd door een branchegenoot, het Britse Airhive.Carbyon haalde 15 miljoen euro op voor de ontwikkeling van het apparaat, maar voor de stap naar commerciële verkoop was opnieuw geld nodig. Oprichter Hans de Neve liet aan RTL Z al doorschemeren dat het niet makkelijk zou worden om dat kapitaal op te halen. Samen sta je sterker, is de gedachte achter de overname. ‘Investeerders willen momenteel vooral geld stoppen in defensie en AI. Klimaat is veel minder populair geworden.’De cijfers lijken dat op het eerste oog te onderschrijven. De investeringen in startups en scaleups actief in klimaattechnologie piekten in 2022, blijkt uit cijfers van klimaat- en energieplatform Net Zero Insights. Dat jaar vloeide er wereldwijd 91,4 miljard dollar naar climate tech, tegenover (naar verwachting) 75,9 miljard dollar in 2025. Bijna 200 miljoen euro aan investeringen Hier in Nederland ging er volgens cijfers van o.a. de Dutch Startup Association en Golden Egg Check, die de investeringen in ons land elk kwartaal in kaart brengen, in piekjaar 2022 181 miljoen euro naar klimaatstartups en -scaleups. Zij hanteren de definitie clean tech, en scharen daar bedrijven onder die zich bezighouden met het opwekken van schone energie, energieopslag en CO2-afvang.Als je daar de investeringen in impactbedrijven bij optelt, waaronder bijvoorbeeld de rondes van het duurzame tandenpoetsmerk Smyle en het circulaire chemiebedrijf ChainCraft, kom je op 199,2 miljoen euro uit.Alleen al in de eerste helft van 2026 is door clean tech- en impactbedrijven bijna hetzelfde bedrag opgehaald: met nog zes maanden te gaan, staat de teller al op 176,5 miljoen euro (eigenlijk 196,5 miljoen euro, maar de 20 miljoen euro voor het mentale gezondheidsplatform OpenUp hebben we hier buiten beschouwing gelaten). Meer naar impact, minder naar cleantech Zo bezien gaat het helemaal niet zo slecht – met de kanttekening dat die miljoenen nu wel anders verdeeld zijn. Zo gaat er naar verhouding meer geld naar impactbedrijven (46,1 miljoen euro in 16 deals) en minder naar clean tech.Het aantal deals in clean tech halveerde in de eerste helft van 2026 bijna ten opzichte van dezelfde periode vier jaar eerder. Toen waren het er 12, nu 7. Daarbij is de 130,4 miljoen euro die clean tech-bedrijven in de eerste zes maanden van dit jaar samen ophaalden, grotendeels toe te schrijven aan de megarondes van twee bedrijven.Rift scoorde 83,1 miljoen euro (plus een subsidie van 30,7 miljoen euro vanuit het EU Innovation Fund) om een commerciële fabriek te bouwen voor ijzerbrandstof en Volta Energy ving 38 miljoen euro voor het verdubbelen van zijn vloot duurzame mobiele energiesystemen.Eddy Grid verdient een eervolle vermelding. De scaleup helpt bedrijven met een (te) krappe netaansluiting meer uit het net te halen, met een combinatie van een slim energiemanagementsysteem en batterijen, en haalde daar afgelopen mei 7,5 miljoen euro voor op. Geld rolt naar energie Het geld rolt dus wel, maar vooral naar alles wat met energie te maken heeft. Diezelfde conclusie kun je trekken als je kijkt naar de beursgangen en overnames in climate tech. Wereldwijd werden er in de eerste helft van 2026 153 transacties aangekondigd, 70 procent meer dan in dezelfde periode een jaar eerder, meldt Bloomberg op basis van gegevens van onderzoeksbureau Currence.Twee derde van die transacties bestond uit overnames, maar er gingen ook zeventien climate tech-bedrijven naar de beurs. Dat is het hoogste aantal sinds – daar gaan we weer – de piek in 2022. Alleen beperkte die opleving zich tot een specifiek type bedrijven. Meer dan een derde van de overgenomen bedrijven was een energiebedrijf, en dat gold ook voor zes van de tien IPO’s.Bedrijven die in de ontwikkelingsfase zitten, hebben het daarentegen moeilijker, ziet Thomas Mensink, startup-analist en partner bij Golden Egg Check. In het bijzonder als ze zich bezighouden met de ontwikkeling van kapitaalintensieve hardware. Hij wijst op het recente faillissement van een ander bedrijf dat zich bezighield met CO2-afvang, maar dan uit zeewater: SeaO2. Steeds opnieuw kapitaal nodig De kas was leeg, zei curator Roland Camphuis tegen MT/Sprout. Ook deze startup haalde recent groeigeld op: ruim 2 miljoen euro, voor de bouw van een testfabriek op de Afsluitdijk. Maar het kapitaal om daarna door te kunnen groeien, bleek lastiger te vinden dan gedacht. De curator doet nog onderzoek naar de mogelijkheden voor een doorstart.‘Het probleem is dat je er met een pilot plant nog lang niet bent’, zegt Mensink. ‘Het kost heel veel tijd en geld om dit soort nieuwe technologieën op schaal te krijgen, wat nodig is om te kunnen concurreren op prijs. De volgende stappen zijn een demonstratiefabriek en daarna een commerciële fabriek, en bij elke stap moet er geld bij. En ondertussen kan het zomaar tien jaar duren voor er geld wordt verdiend.’Het is een binair spel, zegt Mensink, met slechts twee uitkomsten. ‘Of het lukt, en dan heb je een geweldige marktpositie veroverd; of het lukt niet, en dan gaat er heel veel geld verloren. Maar alsnog: het is geen schande als het niet lukt.’ Golf van optimisme De startup-analist merkt op dat investeerders nu minder happig zijn om de portemonnee te trekken voor zo’n onzeker avontuur dan vier jaar geleden. ‘Toen was er veel optimisme. Achteraf gezien hebben veel startups – ook startups in climate tech – toen tegen te hoge waarderingen geld opgehaald, op basis van beloften die niet zijn waargemaakt.’Probeer dan maar eens niet aan Lightyear te denken. Oprichter Lex Hoefsloot haalde 200 miljoen euro op voor zijn droom om een zonneauto de weg op te krijgen. Het liep anders: het bedrijf ging failliet, en startte in een afgeslankte versie door: als leverancier van zonnedaken.‘Dat ligt niet alleen aan die startups zelf, maar ook aan externe factoren’, zegt Mensink. ‘Er is nu minder urgentie bij bedrijven, hun potentiële klanten. Daardoor is het lastiger geworden om op te schalen en omzet te genereren, en daarmee in waardering te groeien.’ Nieuw narratief Geldschieters zijn kritischer geworden, signaleert ook Net Zero Insights in hun State of Climate Tech 2025-rapport. In topjaar 2022 profiteerde de sector van het ‘momentum’ na de pandemie. Kapitaal was mede dankzij de lage rente in overvloed beschikbaar, er was een recordaantal deals, plus het optimisme dat we ons uit de klimaatcrisis konden innoveren. ‘Nu heeft dat zich ontwikkeld tot een markt die uitvoering boven experiment en bewijs boven ambitie stelt, en commerciële gereedheid belangrijker vindt dan een technologische belofte’, aldus het rapport.Vergeet ook de invloed van Donald Trump niet, die zijn tweede termijn aftrapte door maar weer eens uit het Akkoord van Parijs te stappen. Door de gure anti-ESG-wind die vanuit het Witte Huis waait, kijken bedrijven wel uit zich al te ambitieus te tonen op het gebied van klimaat of milieu.Daar is volgens Net Zero Insights een nieuw narratief voor in de plaats gekomen: de wens om veerkrachtiger en weerbaarder te worden. Ook dat werkt door in de investeringen, in combinatie met het feit dat adaptatie door het veranderende klimaat simpelweg steeds urgenter wordt. Meer geld voor klimaatadaptatie Nog steeds gaat het grootste deel van het kapitaal – 70 procent in 2025 – in climate tech naar startups en scaleups die werken aan oplossingen om de CO2-uitstoot te verminderen. Maar het stuk van de taart voor bedrijven die ons helpen om te gaan met de gevolgen van klimaatverandering, wordt steeds groter (8,2 procent in 2025, een stijging van 64 procent).Illustratief is de investering van 43 miljoen dollar die Overstory eind 2025 ontving. Deze Amsterdamse scaleup ontwikkelde AI-software die energiebedrijven met behulp van satellietbeelden helpt om stroomstoringen en bosbranden te voorkomen, door in kaart te brengen waar bomen mogelijk op de kabels kunnen vallen.Dat verhaal landt ook in het Amerika van Trump, zegt ceo Fiona Spruill tegen MT/Sprout, waar Overstory vooral actief is. ‘Iedereen is voor betrouwbare energievoorziening en betaalbare stroom. Dat heeft niets te maken met je politieke voorkeur.’Dit artikel verscheen eerder op MT/Sprout. Lees ook:CO2-filteraar Carbyon overgenomen, maar Eindhoven blijft R&D-centrum voor technologische innovatie Groene economie bereikt recordwaarde van $ 10.000 miljard op de beurs De prijs van extreem weer: verzengende hitte kost levens − en bakken met geld