Redactie Change Inc. 19 november 2026, 15:00

Dit zijn de finalisten voor de Changemaker van het Jaar Awards 2026

Op 26 november reikt Change Inc. de Changemaker van het Jaar Awards 2026 uit. Wie zetten de indrukwekkendste stappen richting duurzame verandering? Deze drie finalisten krijgen de kans om te pitchen voor de jury.

Finalisten van de Changemaker van het Jaar Awards 2026 Tijdens het Changemaker Impact Dinner krijgen deze drie topfavorieten de kans om hun duurzame visie voor de jury te pitchen.

Verandering begint bij mensen die voorop durven te lopen. Daarom zet Change Inc. duurzame pioniers in de spotlights in de Changemaker-interviewreeks. Die draait om degenen die innovatieve technologieën ontwikkelen, nieuwe verdienmodellen opzetten en hele sectoren inspireren.

Ook het afgelopen jaar portretteerde Change Inc. bijna wekelijks duurzame veranderaars. Tijdens het Changemaker Impact Dinner op donderdag 26 november worden de Changemaker van het Jaar Awards uitgereikt aan degenen die de indrukwekkendste stappen zetten op het gebied van duurzame verandering.

Net als vorig jaar is er zowel een publieksprijs als een juryprijs. Voor die eerste kon jij de afgelopen weken je stem uitbrengen. De juryprijs zal worden uitgereikt door een vakjury bestaande uit Maurits Groen (o.a. Duurzame Dinsdag), Monique Lempers (Fairphone), Machtelt Groothuis (Rubio) en Jeroen de Boer (Change Inc.). De jury kijkt onder meer naar leiderschap, visie en hoe impactvol ideeën (kunnen) zijn.

De afgelopen weken maakte de jury een shortlist. Tijdens het Changemaker Impact Dinner bij B. bar in Amsterdam krijgen deze drie topfavorieten de kans om hun duurzame visie voor de jury te pitchen. Dit zijn hun namen, op alfabetische volgorde.

Finalist 1: Celina Kroon (UMC Utrecht)

Technische optimalisaties van ziekenhuissystemen, minder verspilling van medicijnen, hernieuwbare energie inkopen. Het zijn mooie eerste stappen. Maar als we echt naar een gezonde wereld willen, moeten we duurzaamheid gaan zien als kernvoorwaarde van een toekomstbestendig zorgsysteem, weet Celina Kroon.

Door de focus op hygiëne en veiligheid gebruikt de zorg veel wegwerpmaterialen die het milieu belasten. Celina Kroon plaveit de weg naar duurzame zorg binnen UMC Utrecht, waar ze velen achter zich weet te scharen. Ze schreef ook mee aan ‘Hooghangend fruit’, een landelijke transitieagenda voor radicale verduurzaming van de ziekenhuiszorg.

‘Stel je voor dat de druk op de zorg zo groot wordt dat we niet meer iedereen kunnen helpen. Dat zou best weleens de toekomst kunnen zijn’, zei Kroon tegen Change Inc. ‘Voor het welzijn van een patiënt is een extra behandeling lang niet altijd passend. Soms is pijnbestrijding een logischere keuze. Maar er is een cultuurverandering nodig om daarover überhaupt in gesprek te kunnen gaan.’

Uiteindelijk is het een kwestie van gezond verstand, vindt ze. ‘Zorg leveren die past bij de patiënt én de grenzen van de planeet.’

Lees het interview met Celina Kroon.

Finalist 2: Koen Mulders (Currentt)

Ceo Koen Mulders van cleantechbedrijf Currentt doorliep een bijna 20-jarige leerschool in diverse hoge posities bij Philips. Die bleek van grote waarde toen hij begon met een eigen startup. ‘Bij het ontwikkelen van nieuwe producten gaat het niet alleen om marktonderzoek en het identificeren van waardevolle innovaties. Het gaat er ook om hoe je een verhaal overbrengt naar potentiële klanten, hoe je teams samenstelt en motiveert, en de operationele en commerciële kant organiseert’, zei hij tegen Change Inc.

Mulders wilde iets doen waarbij duurzame positieve impact echt op de eerste plaats zou staan – maar dan wel met een schaalbare businesscase waarmee je grote groepen kan bereiken. Dat werd het energiemanagementsysteem van Currentt, dat slimme afstemming van stroomopwek, -verbruik en -opslag achter de meter mogelijk maakt. Door de lokale aansturing blijft het systeem ook werken als het internet uitvalt.

Maar impact maken gaat verder dan de techniek, zegt Mulders. ‘Je moet ook zorgen dat je de samenleving meekrijgt om gedrag te veranderen. Het is dan belangrijk om met verschillende partijen samen op te trekken om een nieuw ecosysteem te creëren, waarmee je het energiesysteem kunt transformeren.’

Lees het interview met Koen Mulders.

Finalist 3: Klaske Postma (VanHier)

Na haar studie industrieel productontwerp werkte Klaske Postma ruim tien jaar voor gevestigde bedrijven, waaronder Brabantia. ‘Daar ben ik echt opgevoed met kwaliteit’, zegt ze. ‘Maar ik merkte ook dat ik mijn ontwerptekeningen vaak naar Oost-Europa of China moest sturen om de ontwerpen geproduceerd te krijgen. Dat moet anders, dacht ik.’

Met haar eigen bedrijf VanHier werkt Postma aan een bioregionale economie. Dat ziet ze als de sleutel tot een transparante keten én een circulaire economie. ‘Ik hoef geen grote fabriek; ik geloof veel meer in een netwerk van meerdere kleine fabrieken’, zei ze tegen Change Inc. ‘Niet alleen om transport zo veel mogelijk te beperken, maar ook om werkgelegenheid te creëren en de waarde in de regio te houden. En: ik heb uitgerekend dat we op die schaal ook concurrerend kunnen zijn.’

VanHier maakt biobased plaatmaterialen van onder meer riet, hennep en miscanthus. Nu worden daar nog vooral meubels van gemaakt, maar uiteindelijk ziet Postma vooral veel potentie voor bouwmaterialen. Isolatieplaten, bijvoorbeeld, of biobased platen die gipsplaten kunnen vervangen. ‘De urgentie om klimaatvriendelijker te bouwen is groot.’

Lees het interview met Klaske Postma.

De Changemaker-reeks wordt mede mogelijk gemaakt door Vattenfall.

Van pionier naar volwassen impactbedrijf: dit is het ondernemersverhaal achter Trashure Taarten en Kari’s Crackers

Toen Jeanne van Ittersum in 2017 afstudeerde aan de HAS Hogeschool in de milieukunde had ze totaal geen ondernemerservaring. Wel had ze uitgevonden hoe subtiel greenwashing kan werken. Juist daardoor was ze aan de slag gegaan met de vraag: hoe zet je een bedrijf op dat van A tot Z duurzaam én sociaal is? In datzelfde jaar stelde Patrick Roozemond zich een vergelijkbare vraag. Hij had wel jaren ervaring als ondernemer en coach, maar vroeg zich ook af: hoe zou een bedrijf waar alles klopt er voor mij uitzien?Van Ittersum startte Trashure Taarten: een Nijmeegse bakkerij die volledig plantaardig werkt en ecologische gebruikt. Daarbij worden ook reststromen verwerkt, zoals fruit en groenten die anders verloren zouden gaan. In de bakkerij worden vluchtelingen met een uitkering opgeleid tot vakmensen. ‘Onze taarten zijn vegan, maar dat was in het begin nog helemaal niet zo’n sterk verkoopargument als tegenwoordig’, vertelt ze. ‘Belangrijker was dat we konden laten zien dat ons gebak gewoon heel lekker is.’[caption id="attachment_189422" align="alignright" width="300"] Jeanne van Ittersum van Trashure Taarten.[/caption]Roozemond ging ook aan de slag met een voedingsproduct en noemde zijn bedrijf Kari’s Crackers. Daarmee stortte hij zich op crackers met biologische ingrediënten, grotendeels veganistisch, zonder toegevoegde suikers of gist, en eveneens bedoeld om sociale impact te maken. Want mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt krijgen bij Kari’s Crackers in het dorp Heino nabij Zwolle een werk- en leerplek, als opstapje naar een betaalde baan. ‘Ik noem het een zaak van liefde’, zegt Roozemond. Financiering om verder op te schalen In de eerste jaren was het voor beide ondernemers vooral ploeteren. Van Ittersum werkte naast haar eigen bedrijf nog twee dagen in het onderwijs en moest aan alle kanten bijspringen. Werkruimte huren, mensen opleiden, vervoer en logistiek regelen en klanten overtuigen. En ook Roozemond zat in een spagaat: met aan de ene kant de productontwikkeling van de crackers en de sociale begeleiding, en aan de andere kant de zakelijke aspecten van verkoop en financiering.Na drie jaar zochten beide ondernemers, onafhankelijk van elkaar, aanvullende financiering om gestructureerder te kunnen opschalen. Van Ittersum kwam in contact met Rabo Foundation door mee te doen aan de Ignite Award voor sociaal ondernemers. Roozemond stuitte via internet op de aan Rabobank gelieerde stichting, die duurzaam en inclusief ondernemerschap ondersteunt met leningen en donaties.[caption id="attachment_189358" align="alignright" width="300"] Patrick Roozemand van Kari's Crackers. | Credits: Kari's Crackers[/caption]Zo ontmoetten ze impact finance manager Nanouk Grootendorst van Rabo Foundation. Grootendorst herinnert zich het eerste contact nog goed: ‘Bij Patrick hadden we te maken met een ervaren ondernemer, terwijl Jeanne net was afgestudeerd en nog geen ondernemerservaring had. Dat vonden we best wel spannend: wat gaan ze doen? Maar beiden hadden al zinnige stappen gezet en bruisten van het enthousiasme en een enorme drive om impact te maken.’ Sociaal rendement en indrukkwekkende bedrijfsgroei Door als stichting met een maatschappelijke missie te opereren kan Rabo Foundation vaak net wat meer risico nemen. Dat maakt het mogelijk om met ondernemers in zee te gaan die in een fase zitten waarin banken nog terughoudend zijn om financiering te verstrekken. Grootendorst vindt het mooi om te zien hoe dit zich heeft uitbetaald in een sterk sociaal rendement én indrukkwekkende bedrijfsgroei voor zowel Trashure Taarten als Kari’s Crackers‘We hebben beide ondernemers in 2020 voor het eerst gefinancierd. Ze begonnen allebei heel klein, op heel eenvoudige locaties. Toen ik bij Patrick kwam, was hij net voorbij de fase waarin de crackers nog met de hand werden gerold. Het mooie van de afgelopen jaren is dat je de ondernemers en hun producten samen ziet groeien. Ze maken fantastische producten. De crackers van Patrick begonnen met twee of drie smaken, terwijl er nu bij Ekoplaza een hele rij van wel twaalf smaken ligt.’‘Bij Jeanne ging het precies zo’, zegt Grootendorst. ‘Het begon heel lokaal met verse taarten en brievenbuspost, maar inmiddels verkoopt ze zo’n tienduizend taarten per maand en telt het assortiment wel 150 artikelnummers. Dat is ontzettend knap.’ Niet meer de ondernemer van toen De ondernemers merken dat ze door samenwerking met Rabo Foundation professioneel enorm zijn gegroeid. Van Ittersum: ‘Ik weet dat ik nog heel veel moet leren, maar ik ben in geen enkel opzicht meer de ondernemer van toen. Destijds deed ik alles zelf: van de afwas tot de verkoop en bezorging. Ik kwam nauwelijks toe aan visie, bedrijfscultuur of strategie. Nu is mijn rol totaal anders en ontwikkel ik me elke dag op strategisch vlak.’Van Ittersum durft haar ondernemersdromen ook uit te spreken, omdat ze beseft dat ze haalbaar zijn. ‘Soms noemen mensen me nog "de taartjesmevrouw uit het keukentje", omdat ze denken dat een idealistisch concept niet grootschalig kan slagen. Maar we bewijzen dat het wél kan.’Voor Roozemond is het belangrijkste dat hij z’n idealisme niet is kwijtgeraakt, toen de groei van Kari’s Crackers doorzette: ‘Daarin ben ik compromisloos geworden: het gaat altijd om de mens, wat er ook gebeurt. Je moet soms afzien, want het gaat niet vanzelf. Maar ik laat die menselijke kant nooit meer los; dat is echt de vrucht van het traject dat ik heb afgelegd. Het heeft bijna zes jaar geduurd voordat we winst maakten, maar nu staat het bedrijf er heel goed voor.’[caption id="attachment_189424" align="alignleft" width="200"] Credits: Kari's Crackers[/caption] Boven de operatie uitstijgen en strategisch waarde toevoegen Inmiddels zijn beide ondernemers zover dat ze als manager boven de dagelijkse operatie kunnen staan om strategisch meer waarde toe te voegen.Van Ittersum legt uit hoe haar aanpak in de loop der jaren is veranderd: ‘Ik bouw het bedrijf niet langer om specifieke personen heen, maar zet een duidelijke structuur neer en zoek daar de juiste mensen bij. Het blijft natuurlijk een beetje zoeken naar de juiste balans, want van mijn veertien collega’s komen er elf uit de doelgroep van vluchtelingen die we een plek bieden. Maar ik ben kritischer geworden op de vraag of iemand echt de benodigde functie invult. Verder is ook het structureel meten van impact een onderdeel van onze bedrijfsvoering geworden.’Roozemond herkent dat: ‘Sinds kort werk ik ook echt als manager. Ik hoef in de operatie zelf niks meer uit te voeren, wat heel fijn is, en daardoor ben ik nu volop bezig met aansturen en coachen. Onze grootste professionaliseringsstap was het aannemen van een specialist voor accountancy en business controlling. Dat is iemand met een corporate achtergrond die totaal anders is dan ik. Dat zorgt voor een gezonde frictie tussen het beste willen doen voor de mens en het behalen van onze norm van 10 procent winst. Wij representeren samen dat spanningsveld en dat is uiterst gezond voor de onderneming.’ Automatiseren én meer bieden voor werknemers Professionalisering van de bedrijfsvoering betekent voor beide bedrijven ook een sterkere focus op gedeeltelijk automatisering van de dagelijkse operatie. Maar zowel Ittersum als Roozemond merken dat dit niet ten koste hoeft te gaan van de aandacht en kansen voor werknemers.‘De Nederlandse bakkerijwereld is ingericht op grootschaligheid. Daar moet je op een gegeven moment in mee en dat betekent dat we flink investeren in automatisering en hulpmiddelen, zoals snijmachines, portioneermachines en tilliften’, zegt Van Ittersum.‘Vroeger sneden we elke taart handmatig, maar bij honderden diepvriestaarten per dag is dat fysiek niet vol te houden. Door het zware en repetitieve handwerk te vervangen door machines, maken we het proces efficiënter. Een machine vraagt wel een investering en afbetaling, maar het levert juist mooiere kansen op voor onze medewerkers: als iemand niet meer acht uur per dag hoeft te snijden, kunnen we diegene leren opspuiten, afsmeren of decoreren. Zo blijven de leukste werkzaamheden over.’[caption id="attachment_189371" align="alignleft" width="300"] Credits: Trashure Taarten[/caption]Roozemond ziet een vergelijkbare ontwikkeling: ‘Ik zet vol in op AI en automatisering, en tegelijkertijd vol op de mens. We automatiseren bepaalde taken volledig weg, maar daar komen altijd weer nieuwe werkplekken voor terug. Omdat we sterk groeien en een tweede locatie openen, nemen de kansen voor onze medewerkers per saldo alleen maar toe.’ Samen risico nemen Dat Trashure Taarten en Kari’s Crackers nu beide bloeiende bedrijven zijn, zien de twee ondernemers niet als een vanzelfsprekendheid. Roozemond benadrukt: ‘Het gaat niet alleen om de financiering via Rabo Foundation. Het zit hem er vooral in dat vanaf het begin intensief is meegedacht en dat er veel vertrouwen was. Er waren immers ook genoeg redenen om het níét te doen, en het had heel makkelijk anders kunnen lopen. Door die steun voel je echt dat je onderdeel bent van iets groters.’Ook Van Ittersum voelt vooral dankbaarheid voor de behaalde resultaten, meer nog dan trots: ‘Dit had simpelweg nooit gekund zonder mensen die het risico met ons wilden nemen. Als sociaal ondernemer probeer je mensen met een achterstand op de arbeidsmarkt te laten voelen dat zij er echt toe doen. Maar omgekeerd laten de mensen van Rabo Foundation merken dat jij als ondernemer voor hen persoonlijk telt. Dat is ongelooflijk waardevol en absoluut niet vanzelfsprekend om te ervaren.’Kijk hier voor meer informatie over aanvragen en financiering van Rabo FoundationDit artikel is gemaakt door een van onze expertredacteuren in samenwerking met onze partner Rabo Foundation. Change Inc. werkt met partners die de klimaattransitie aanjagen. Zij kunnen cases presenteren waar anderen zich aan kunnen optrekken en zijn eerlijk over de uitdagingen. Niet één bedrijf is al 100 procent duurzaam, maar veel zijn onderweg. Dankzij ons partnermodel zijn onze artikelen gratis toegankelijk voor iedereen. Benieuwd naar hoe wij werken? Klik hier.