Redactie Change Inc. 28 april 2026, 11:30

Goed nieuws haalt vaak de krantenkoppen niet, maar de groene transitie is toch echt in gang gezet

Het nieuws rondom klimaatverandering stemt zelden positief. Toch is er een grote onderstroom van changemakers die ervoor zorgt dat we de goede kant op bewegen. Niet alleen vanuit intrinsieke motivatie, maar ook omdat dat gewoon heel logisch is, zegt redactiechef Teun Schröder van Change Inc. in de podcast Mastering Transitions van nlmtd en Change Inc.

karacis-studio-hCOKeS8kAT0-unsplash | Credits: Karacis Studio via Unsplash

Positiviteit werkt aanstekelijk, weet Teun Schröder. ‘We willen lezers laten zien dat het ook anders kan. Dat er ondernemers zijn die oplossingen bedenken om hun bedrijfsproces te verduurzamen. Dat er één iemand is die ergens een heel duurzaamheidsteam heeft opgericht. We hopen dat we andere lezers in het zakelijke domein daarmee kunnen inspireren.’

Schröder was de afgelopen jaren redactiechef van Change Inc. In die periode heeft hij talloze ceo’s en andere changemakers geïnterviewd die het verschil maken in het bedrijfsleven. Tegelijkertijd heeft hij het duurzaamheidslandschap langzaam zien veranderen.

Vooral het afgelopen jaar zijn er veel klappen gevallen. Het wordt in Nederland steeds duidelijker dat we de tussentijdse klimaatdoelen niet gaan halen. Veel grote bedrijven stellen hun duurzaamheidsambities naar beneden bij en dan hebben we het nog niet eens gehad over de bedenkelijke invloed van Donald Trump in de VS én de rest van de wereld.

Maar er is ook hoop. Schröder: ‘De verwachtingen van het uitbreiden van energiecapaciteit uit zon en wind zijn bijvoorbeeld by far overtroffen. De beurskoersen van groene aandelen renderen beter dan traditionele koersen. De adoptie van elektrische auto’s gaat sneller dan verwacht. En grote verzekeraars nemen klimaatrisico’s nu op in hun strategieën.’

Hij wil maar zeggen: aan de oppervlakte wordt er misschien gerommeld aan klimaatdoelstellingen van politiek en bedrijven, maar daaronder is veel gaande dat ervoor zorgt dat we wel degelijk de goede kant op bewegen. ‘Daar ben ik van overtuigd. De vraag is enkel of het snel genoeg gaat. Daar lig ik spreekwoordelijk weleens wakker van.’

Transition Awards 2026

Als redactiechef zat Schröder ook in de jury van de Transition Awards 2025. Mooi aan die awards is dat ze niet naar innovaties of personen gaan, maar naar projecten waar veel stakeholders bij betrokken zijn. Dat is nodig voor systeemverandering, meent Schröder. ‘Hoe meer vingers je in de pap hebt op verschillende plekken, hoe groter de kans dat een verandering slaagt.’

SkyNRG is een mooi voorbeeld, zegt hij. ‘Dat wil elektrisch vliegen op de kaart zetten. Daar heb je niet alleen de vliegtuigbouwer voor nodig, maar ook vliegvelden, en bijvoorbeeld de netbeheerder om de vliegtuigen op te kunnen laden.’ Dat samenspel leverde SkyNRG vorig jaar de Transition Award in de categorie Mobiliteit op.

Ook dit jaar worden de Transition Awards weer uitgereikt. De inschrijvingen zijn deze week (tot en met 30 april) nog geopend. Schröder: ‘Ken je of werk je aan een project waarbij veel verschillende mensen een grote verandering teweegbrengen, laat het dan vooral weten.’

Benieuwd naar de hele podcast? Luister die hier:

Transition 2026

Wil je je aanmelden voor de Transition Awards dit jaar? Lees meer informatie over de voorwaarden of schrijf je hier meteen in.

De awards worden uitgereikt tijdens Transition2026 op 23 juni in Amsterdam. Het event van Change Inc. brengt de sleutelfiguren in bedrijven bijeen om versnelling te realiseren waar het ertoe doet. Wil je erbij zijn? Tot 1 mei koop je een ticket met 50 euro korting met de kortingscode PODCAST50.

Beluister eerdere afleveringen van Mastering Transitions:

Nieuw onderzoek legt pijnlijk patroon bloot: we optimaliseren intern, maar transformeren het systeem niet

Stel een topbestuurder de vraag hoe het gaat met de duurzame transitie in Nederland en de kans is groot dat het antwoord dubbelzinnig is: ‘Slecht, eigenlijk. Maar bij ons gaat het prima’. Uit onderzoek van Change Inc. en MT/Sprout, uitgevoerd in samenwerking met TOSCA en Impact Centre Erasmus onder 307 zakelijke beslissers, blijkt een hardnekkige perceptiekloof. Nederland als geheel krijgt het rapportcijfer 5,5 maar de eigen organisatie scoort volgens diezelfde respondenten een 6,6. Een verschil van ruim 20 procent. Meer achteruitgang dan vooruitgang Bijna 40 procent van de respondenten zegt dat de transitie in Nederland het afgelopen jaar is verslechterd. Slechts 34 procent ziet verbetering. De rest, bijna drie op de tien, ziet geen beweging in welke richting dan ook.Nederland telt talloze bedrijven met klimaatdoelen, duurzaamheidsrapporten en investeringen in groene innovatie. Maar de optelsom van al die interne inspanningen levert blijkbaar onvoldoende systeemverandering op. De cijfers laten geen stilstand zien, maar ook geen doorbraak. Ze tonen een transitie die onderweg is: zoekend, lerend en soms stagnerend. De boardroom ziet minder frictie dan de werkvloer Wie de data uitsplitst naar functieniveau, vindt nog een ongemakkelijk patroon. Directieleden en C-level-bestuurders geven Nederland een 5,8 en de eigen organisatie een 6,9. Operationele medewerkers zijn kritischer: zij waarderen Nederland met een 5,2 en de eigen organisatie met een 6,3.Functietype Transitie Nederland Transitie eigen organisatie VerschilDirectie / C-level 5,8 6,9 +1,1Senior management 5,6 6,7 +1,1Beleidsmakers / overheid 5,3 6,2 +0,9Specialisten (duurzaamheid/innovatie) 5,4 6,5 +1,1Operationeel / uitvoering 5,2 6,3 +1,1Hoe hoger in de hiërarchie, hoe rooskleuriger het beeld. Dat is problematisch, omdat strategische keuzes nu eenmaal bovenin worden gemaakt. De top ziet ambitie en voortgang; de werkvloer ziet ook de blokkades, de trage processen, de targets die op papier staan maar in de praktijk knellen. Doelen zonder consequenties Van alle organisaties heeft 83 procent duurzaamheidsdoelen. Dat klinkt goed, maar 56 procent meet de impact nauwelijks of helemaal niet. En als het gaat om de vraag of leiders worden afgerekend op die doelen: 30 procent zegt van niet, nog eens 30 procent zegt slechts in beperkte mate. Slechts 19 procent ervaart dat leidinggevenden er echt stevig op worden aangesproken. Alle resultaten zien? Download de whitepaper Het onderzoek De Stand van de Duurzame Transitie 2026 is gebaseerd op een online survey onder 307 zakelijke beslissers in Nederland, uitgevoerd in februari en maart 2026. Alle resultaten zien? Download de whitepaper.hbspt.forms.create({ portalId: "877927", formId: "c59d5d9a-99d9-46cc-b325-32eafd6fe668", region: "na1" }); Daarmee wordt de kern van het probleem zichtbaar. Duurzaamheid is in veel organisaties wel onderdeel van de strategie, maar nog niet van de prestatiecultuur. En wat niet stevig meeweegt in beoordeling, beloning en besluitvorming, verliest het vaak van kortetermijndoelen. Energieverbruik wordt gemeten, ketens niet Ook in de prioriteiten van organisaties knelt het. Energiegebruik en CO2-reductie worden door 68 procent van de respondenten als focuspunt genoemd. Klinkt logisch, want het is meetbaar en intern te beheersen. Circulariteit en grondstoffen volgen met 52 procent, rapportage en compliance met 49 procent.Maar duurzame ketens en leveranciers? Die staan bij slechts 41 procent op de agenda. Nieuwe duurzame businessmodellen bij 36 procent. Sociale impact bij 28 procent.Organisaties richten zich dus op wat ze kunnen controleren, en vermijden wat moeilijker is. De echte transitie speelt zich af in ketens, in samenwerking, in ecosystemen. Juist daar blijft de aandacht achter. Het verschil tussen optimaliseren en transformeren. Iedereen wijst naar iedereen Op de vraag wie primair verantwoordelijk is voor de transitie, is de respons veelzeggend breed. Het bedrijfsleven wordt door 64 procent aangewezen, de overheid door 61 procent. Consumenten door 38 procent.Die gedeelde verantwoordelijkheid klinkt misschien constructief, maar heeft een keerzijde: als iedereen verantwoordelijk is, voelt niemand zich eigenaar. Bedrijven wachten op stabiel overheidsbeleid. Overheden hopen dat de markt versnelt. En zo gaan er maanden en jaren voorbij in een dossier dat juist om tempo vraagt. De echte vraag voor leiders Voor bestuurders ligt er een ongemakkelijke, maar noodzakelijke vraag: sturen we vooral op zichtbare interne voortgang, of nemen we ook verantwoordelijkheid voor systeemimpact? De data suggereert dat veel organisaties nog in de eerste fase zitten. Ze hebben doelen, programma’s en initiatieven, maar de stap naar meetbare versnelling in ketens en ecosystemen blijft lastig. Dit artikel is gemaakt door een van onze expertredacteuren in samenwerking met onze partner Future Fit. Change Inc. werkt met partners die de klimaattransitie aanjagen. Zij kunnen cases presenteren waar anderen zich aan kunnen optrekken en zijn eerlijk over de uitdagingen. Niet één bedrijf is al 100 procent duurzaam, maar veel zijn onderweg. Dankzij ons partnermodel zijn onze artikelen gratis toegankelijk voor iedereen. Benieuwd naar hoe wij werken? Klik hier.