Topverhalen van de week: Duurzaam jargon werkt averechts, vergroening in bestaande wijken en revolutionaire kernenergie

Netcongestie vraagt om regie, maar wie neemt de touwtjes in handen?

Fossiele brandstoffen vervangen door duurzame alternatieven: dát is waar de energietransitie over gaat. Laadpalen voor elektrische auto’s? Die passen perfect in dat plaatje. Zo ook warmtepompen om woningen en bedrijfspanden te verwarmen. Maar er is ook een spelbreker: de beschikbare capaciteit op het stroomnet. Zoals bekend, is dat op veel plekken niet berekend op de grotere vraag en teruglevering van elektriciteit. En dit terwijl er nog een grote elektrificatieslag aan zit te komen, want ook de industrie zal het gebruik van fossiele brandstoffen drastisch moeten verminderen. Rollen veranderen ‘De energietransitie bevindt zich momenteel in een lastige fase’, vat Thom Versteeg de situatie kort en diplomatiek samen. Hij is bij Capgemini Solution Lead voor Smart Grids. Hij ziet uitdagingen, maar zeker ook positieve ontwikkelingen. ‘Wie de krantenkoppen over netcongestie en capaciteitsproblemen ziet, denkt misschien dat het momenteel een grote chaos is. Maar als je uitzoomt, zie je dat er ook een systeemverandering plaatsvindt, waarbij partijen druk bezig zijn om problemen te adresseren. Daarmee zijn de rollen van verschillende partijen flink aan het veranderen.’ Breder takenpakket Netbeheerders doen bijvoorbeeld steeds meer dan alleen hun kerntaken. ‘Iedereen kan zien dat het uitbreiden van de fysieke infrastructuur niet snel genoeg gaat.’ zegt Dennis Kersten, Head of Energy Transition & Utilities binnen Capgemini Invent. ‘Waar netbeheerders zich voorheen vooral richtten op aansluitingen en het onderhoud en het verzwaren van het stroomnet, zie je nu ook initiatieven om het net beter te benutten. Bijvoorbeeld door bedrijven met nieuwe contractvormen meer flexibiliteit te geven en zo de ‘spits’ op het net te vermijden.' Inventief zijn En de eindgebruiker? ‘Die moet ondertussen ook zelf op zoek naar manieren om binnen de huidige beperkingen toch over voldoende stroomcapaciteit te beschikken’, benadrukt Versteeg. ‘Nog niet zo lang geleden kon je als bedrijf heel simpel een energiecontact afsluiten. De netbeheerder en energieleverancier zorgden er vervolgens voor dat je je bedrijfsprocessen kon draaien. Dat gebeurde zonder kopzorgen en zonder veel tijd en energie. Maar in grote delen van ons land is dat nu echt voorbij. De netcongestieproblematiek dwingt steeds meer bedrijven om inventief te zijn en hun energievoorziening actief te organiseren.’ Steeds meer zelf doen Als voorbeeld noemt Kersten een grote retailer die met de hulp van Capgemini bezig is om de volledige logistieke operatie te elektrificeren. En daarmee ook nieuwe kansen ziet. ‘Denk aan het opwekken van duurzame energie, laadpleinen bij distributiecentra, energieopslag en slimme energiemanagementsystemen.’ Energieleveranciers spelen hier een belangrijke rol in. Versteeg: ‘Wij werken samen met energieleveranciers aan nieuwe digitale tools voor hun klanten. Tools die kunnen helpen om het energieverbruik op een slimme manier te sturen. En dan op zo'n manier dat ze netjes binnen de grenzen van hun stroomaansluiting blijven.’ De juiste data Bedrijven moeten tegenwoordig op veel vragen antwoord vinden. Bijvoorbeeld hoeveel elektriciteit hun verschillende bedrijfsprocessen precies verbruiken. Of er energie bespaard kan worden. En of bedrijfsprocessen kunnen plaatsvinden op momenten dat er voldoende capaciteit op het net is. Om antwoord te vinden op die vragen, moeten ze het verbruik meten en monitoren. Als ze die data paraat hebben, kunnen ze gerichter actie ondernemen en tijdens gesprekken met netbeheerders en energieleveranciers sneller tot passende oplossingen komen. Inzichten op basis van analyse ‘Wij noemen dat actionable insights’, zegt Kersten. Versteeg: ‘Daar heb je niet alleen de juiste data voor nodig, maar ook een systeem dat in staat is om die data grondig te analyseren en vervolgens met specifieke aanbevelingen te komen. Zo krijgen bedrijven niet alleen inzicht in hun exacte verbruik en energiebehoefte, maar ook waar er nog besparingen mogelijk zijn. Momenteel zijn wij dit voor onze eigen vestigingen aan het onderzoeken, maar we kijken ook of we dit samen met een grote energieleverancier breder in kunnen zetten.’ Wél controle ‘Het mooie is dat je zo niet alleen energiekosten bespaart, maar dat je ook capaciteit vrijmaakt voor nieuwe activiteiten waar extra stroom voor nodig is’. Kersten beaamt dat dat precies de achterliggende gedachte is. ‘Richt je als bedrijf vooral op datgene waar je zelf wél controle op hebt. Dat is iets waar wij grote en complexe bedrijven nu al mee kunnen helpen.’ Lees ook:Zwerfafval opruimen is 'dweilen met de kraan open', maar AI biedt kansen Efficiënt of verspilling? Waarom jouw ChatGPT-vraag soms beter naar Google kan Wereldwijde trend: bedrijven worden duurzamer, maar geopolitieke spanningen brengen onrustDit artikel is gemaakt door een van onze expertredacteuren in samenwerking met onze partner Capgemini. Change Inc. werkt met partners die de klimaattransitie aanjagen. Zij kunnen cases presenteren waar anderen zich aan kunnen optrekken en zijn eerlijk over de uitdagingen. Niet één bedrijf is al 100 procent duurzaam, maar veel zijn onderweg. Dankzij ons partnermodel zijn onze artikelen gratis toegankelijk voor iedereen. Benieuwd naar hoe wij werken? Klik hier.