Redactie Change Inc. 17 april 2026, 15:28

Topverhalen van de week: Een windmolen in je achtertuin en duurzaamheid in het onderwijs

Wil je zeker weten dat je belangrijke verhalen over duurzame ontwikkelingen niet hebt gemist? Bekijk het weekoverzicht van impactverhalen van Change Inc. in week 16.

Topverhalen van de week

Pionier Pier Vellinga plaatst windmolen bij zijn huis om energie te delen met de buren

Kun je als huishouden helemaal zelfvoorzienend worden met stroom uit zon en wind? Klimaatexpert Pier Vellinga experimenteert daar al jaren mee en heeft nu ook een eigen windmolen aangeschaft.

Waarom moet je dit lezen: Door de nieuwe Energiewet moet delen van energie met de buren mogelijk worden, maar dat blijkt in de praktijk nog wel een uitdaging. Pier Vellinga vertelt wat de eigen windmolen hem kost en oplevert.

Lees hier het interview met klimaatexpert Pier Vellinga.

Aandacht voor Europese autonomie doet energietransitie floreren − is de voedseltransitie hierna aan de beurt?

Door geopolitieke ontwikkelingen verschuift de discussie over transities van ‘duurzaamheid’ naar ‘onafhankelijkheid’. Daarvan profiteert met name de energietransitie. Maar de argumenten gelden net zo goed voor de Europese voedselzekerheid, stelt redacteur Maaike Kooijman in een analyse.

Waarom moet je dit lezen: Al in 2018 riep de Europese Commissie lidstaten op om een nationale eiwitstrategie vorm te geven ‘ten behoeve van de strategische voedselsoevereiniteit’. Twee energiecrises later is die noodzaak groter dan ooit. Maar met de doelen uit de Nederlandse eiwitstrategie gaat het niet goed. Een debat over strategische autonomie in de voedselketen zou zomaar eens kunnen zijn wat er nodig is om het tij te keren.

Lees hier hoe geopolitiek invloed heeft op de voedselzekerheid in Europa.

Als kind wilde Nynke Eggen al in de modewereld werken, nu zet ze diezelfde wereld op z’n kop

Catwalks en fashion weeks stralen glitter en glamour uit. Maar daarachter gaat een wrede, vervuilende industrie schuil, weet changemaker Nynke Eggen. Zij adviseert Kuyichi en andere kledingmerken over hun duurzaamheidsstrategie − en hoe daarover te communiceren. ‘Niemand is geïnteresseerd in een rapport vol duurzaamheidsjargon, maar mensen houden wél van mooie verhalen.’

Waarom moet je dit lezen: Sommige duurzame merken verwachten dat duurzaamheid een goed unique selling point is, merkt Eggen. Maar alleen daarmee bereik je de massa niet. Wie duurzame merken wil laten groeien, moet de producten vooral aantrekkelijker maken.

Lees hier het interview met changemaker Nynke Eggen.

Op scholen sneeuwt duurzaamheid makkelijk onder, maar: ‘Toekomstgeletterdheid is belangrijk voor jongeren’ 

Worden leerlingen wel voorbereid op een duurzame toekomst? Deels, bleek deze week uit de Staat van het Duurzaam Onderwijs. Dat is een aanvulling op Staat van het Onderwijs 2026. Want ‘wie onderwijskwaliteit onderzoekt, moet ook kijken in hoeverre onderwijs jongeren voorbereidt op hun toekomst in een wereld met ecologische grenzen, sociale rechtvaardigheid en economische veranderingen’.

Waarom moet je dit lezen: Scholen moeten jongeren niet alleen leren lezen en schrijven, maar ook voorbereiden op een toekomst in een onzekere wereld. Duurzaamheid gaat verder dan lessen over klimaatverandering, zegt Giuseppe van der Helm van Leren voor Morgen. ‘Het gaat om toekomstgeletterdheid. Duurzaamheid is daarmee geen thema, maar de kern van het onderwijs.’

Lees hier hoe het gaat met duurzaamheid in het onderwijs (en hoe het beter kan).

‘De voedseltransitie gaat niet over bedrijven, maar over mensen’, zegt ceo Marjolein Brasz van Foodvalley

Stichting Foodvalley werkt aan een gezond en duurzaam voedselsysteem. Daarvoor is het vooral belangrijk dat mensen elkaar goed kunnen vinden. ‘Als ze elkaar gevonden hebben, blijken ze dan toch dezelfde taal te spreken’, zegt ceo Marjolein Brasz in de podcast Mastering Transitions van nlmtd en Change Inc.

Waarom moet je dit luisteren: In een systeem dat nogal vastgeroest is, brengt Foodvalley mensen samen om toch beweging te creëren. Dat is belangrijk, want het voedsellandschap bestaat bij uitstek uit een heleboel verschillende spelers. En als je markt in beweging wilt krijgen, is iedereen aan zet, zegt Brasz.

Beluister hier de aflevering van Mastering Transitions met Marjolein Brasz.

Hier vind je het belangrijkste nieuws van de week:

  • Oliebedrijven profiteren flink van Iran-oorlog en EU wil carboncredits ‘gecontroleerd inkopen’ (16 april 2026)
  • 2026 kan topjaar worden voor warmtepompen en groei biologische omzet supermarkten (15 april 2026)
  • Rival Foods lanceert plantaardige steak en miljarden nodig voor warmtenetten (14 april 2026)
  • Waterstofstofverbinding tussen Nederland en België en steeds meer bedrijven met CO2-reductiedoelen (13 april 2026)

Opmerkelijk: Ook de chocolade van de toekomst wordt in het lab gekweekt

Kunnen we zonder koffie en chocolade? Wie dat aan de gemiddelde westerling vraagt, krijgt waarschijnlijk nul op het rekest. Toch wordt de productie ervan steeds moeilijker in een opwarmende wereld.Neem de chocoladeproductie. Nadat extreem weer en ziektes in 2023 voor een zeer slechte cacao-oogst zorgden in West-Afrika, schoten de cacaoprijzen de lucht in. Pas vanaf halverwege vorig jaar daalden ze weer.[caption id="attachment_177573" align="aligncenter" width="900"] Credits: Trading Economics[/caption]Hoewel de cacaocrisis voorlopig voorbij lijkt, zijn de achterliggende problemen dat niet. Regio's waarin cacao wordt geteeld, zullen door klimaatverandering steeds vaker te maken krijgen met wisselvallig weer.Talloze experts zoeken daarom naar oplossingen die onze zoete trek kunnen blijven stillen − en de chocoladesector kunnen redden. Zo maakt het Duitse ChoViva chocolade van zonnebloempitten. En de Italiaanse startup Foreverland maakt chocoladevervangers van onder meer carobe, van de peulen van de Johannesbroodboom. Échte cacao (uit een bioreactor) In Israël hebben ze een andere oplossing. Daar heeft startup Celleste Bio voor het eerst chocoladerepen 'gekweekt'. Met de cellen van slechts enkele cacaobonen kan in principe een oneindige hoeveelheid cacaoboter en -poeder worden geproduceerd. Van die ingrediënten kan vervolgens chocolade worden gemaakt. Daarmee zouden chocoladeproducenten volledig onafhankelijk worden van de natuur.'De vraag of we échte melkchocolade kunnen maken met gekweekte cacaoboter is beantwoord. We hebben het gedaan', zegt de ceo van het bedrijf tegen zakenkrant Financial Times. 'En in tegenstelling tot andere alternatieven gedraagt ons product zich precies hetzelfde als conventionele cacaoboter.'Celleste Bio gebruikt speciale bioreactoren voor het kweken van de cacao. Daarin kunnen de cellen onder gecontroleerde omstandigheden groeien. Daarvoor hebben ze suikers en nog wat andere voedingsstoffen nodig. De startup zet AI in om de goede cellen te kiezen, eigenschappen aan te passen en de juiste groeiomstandigheden te creëren. Opmerkelijk Soms stuit je als redactie op nieuws waarbij een wenkbrauw omhoog schiet. Die ene vreemde innovatie, een onverwacht effect van klimaatverandering of een staaltje menselijke onhandigheid. Opmerkelijk dus. In deze rubriek deelt Change Inc. bijzondere vondsten en ontwikkelingen.Oplossing in onvoorspelbare markt Grote chocoladeproducenten zien hierin een mogelijke oplossing voor de onvoorspelbare cacaoprijzen. Tot de investeerders van Celleste Bio behoort de durfkapitaaltak van Mondelēz International, het bedrijf achter onder meer Milka, Côte d'Or en Toblerone.De bioreactoren van Celleste staan in de fabriek van Cadbury in Birmingham, ook een merk van Mondelēz. Hoeveel geld het bedrijf in de startup heeft geïnvesteerd, is niet duidelijk.De gekweekte chocolade mag voorlopig echter nog niet op de markt worden gebracht. Omdat het om een novel food gaat, is daarvoor een strenge controle nodig. Celleste hoopt die goedkeuring uiterlijk volgend jaar te krijgen in Israël en de VS. In Europa zal het proces naar verwachting langer duren. Ook is deze productiemethode door de kleine schaal nog erg duur. Meer lezen over het voedselsysteem van de toekomst? In de nieuwsbrief Kweekvlees & Kool schrijft Change Inc.-redacteur Maaike Kooijman over nieuwe ontwikkelingen en interessante updates. Schrijf je hier in.Lees ook:Douwe Egberts ruziet met supermarkten over koffieprijs: hoe klimaatverandering invloed heeft op de voedselketen Nu koffie en cacao schaarser worden moeten topmanagers als systeemleiders werken, zegt ceo Rainforest Alliance Aandacht voor Europese autonomie doet energietransitie floreren − is de voedseltransitie hierna aan de beurt?