Redactie Change Inc. 10 juli 2026, 14:54

Topverhalen van de week: Herbruikbare verzendverpakkingen, hervorming CO2-systeem en robot die kleding herverkoopt

Wil je zeker weten dat je belangrijke verhalen over duurzame ontwikkelingen niet hebt gemist? Bekijk het weekoverzicht van impactverhalen van Change Inc. in week 28.

 

Topverhalen van de week

Onverkochte kleding mag niet meer verbrand worden, maar met de robot van VNYX hoeft dat ook niet

Wereldwijd worden er per jaar tientallen miljarden kilo’s aan kleding afgedankt. Ze opnieuw verkopen kost simpelweg te veel tijd en geld. De Amsterdamse startup VNYX maakt herverkoop winstgevend met robotica en AI. ‘Hoe meer we verkopen, hoe minder kleding wordt gedumpt.’

Waarom moet je dit lezen:Vanaf 19 juli geldt een verbod op het vernietigen van onverkochte kleding en schoenen. Grote Europese bedrijven mogen hun onverkochte voorraden en retouren niet langer simpelweg weggooien of verbranden, maar moeten die verkopen of recyclen. VNYX wil bedrijven helpen zich niet alleen aan die wetgeving te houden, maar er ook nog aan te verdienen.

Lees hier hoe VNYX herverkoop van kleding winstgevend wil maken.

The Protein Brewery mag eindelijk Europa in: ‘Volgend jaar willen we omzet verdrievoudigen’

Na meer dan vijf jaar mag The Protein Brewery zijn myceliumpoeder dan eindelijk in Europa verkopen. De eiwitbrouwer zocht lang naar de juiste toepassing voor zijn schimmeleiwit Fermotein, en vond die uiteindelijk bij sportvoeding. Een klant wil nu de volledige jaarcapaciteit afnemen. De holy grail in startup-land, zegt ceo Thijs Bosch in een interview met redacteur Wilke Wittebrood.

Waarom moet je dit lezen: Deze maand kreeg The Protein Brewery groen licht voor marktintroductie in Europa. Daarmee worden plantaardige eiwitten uit fermentatie voor het eerst beschikbaar voor het grote publiek. Ceo Thijs Bosch vertelt wat de potentie van de technologie is en hoe hij het biotech-bedrijf wil laten groeien.

Lees hier hoe The Protein Brewery eiwitrijke sportvoeding plantaardig maakt met precisiefermentatie.

Klimaatdoelen van de EU in gevaar? Dit moet je weten over de hervorming van het CO2-emissiehandelssysteem

Het Europese Emissie Handelssysteem (ETS), dat grote bedrijven laat betalen voor door hen uitgestoten broeikasgassen, is de belangrijkste pijler van de Europees klimaatdoelen. Op 17 juli komt de Europese Commissie met voorstellen voor een hervorming van het ETS. Redacteur Jeroen de Boer legt uit wat je in de gaten moet houden.

Waarom moet je dit lezen:De Europese Commissie presenteert deze maand voorstellen voor een hervorming van het systeem van CO2-emissiehandel (ETS). Sommige lidstaten willen de regels afzwakken om de industrie te steunen, maar daardoor kunnen klimaatdoelen van de EU in gevaar komen.

Lees hier alles wat je moet weten over het Europese emissiehandelssysteem (ETS).

De doos van je pakketje bij het oud papier? Als het aan Boxo ligt, is dat binnenkort verleden tijd

Gemeenten luiden de noodklok: hun vuilnisbakken worden overspoeld door kartonafval van de steeds grotere pakkettenindustrie. Boxo heeft een oplossing: herbruikbare verzendverpakkingen. De startup won de Transition Award in de categorie Circulair. ‘De verwachting is dat we al zwarte cijfers kunnen schrijven met minder dan één procent marktaandeel.’

Waarom moet je dit lezen: Doordat meer mensen online bestellen, ontstaat er ook steeds meer kartonafval. Het recyclen daarvan kost veel water, energie en chemicaliën. Daarom bouwt startup Boxo ‘het statiegeldsysteem voor bierkratten, maar dan voor verzendverpakkingen van webwinkels’.

Lees hier het interview met Transition Award-winnaar Boxo.

Waar blijft toch dat langetermijnbeleid waar bedrijven al zo lang om vragen? ‘De politiek kijkt niet breed genoeg’ 

Langetermijnbeleid zou goed zijn voor economie én klimaat, maar is niet in elke politieke situatie vanzelfsprekend. Universitair hoofddocent Wieke Pot weet wat ervoor kan zorgen dat we eindelijk wél aan de lange termijn gaan denken.

Waarom moet je dit lezen: Hoewel bedrijven de politiek al jaren vragen om consistent langetermijnbeleid, blijft wetgeving in Nederland wisselvallig. Daarvoor weten bedrijven  nu niet in welke oplossingen ze moeten investeren, en voor welke ontwikkelingen een markt komt. Universitair hoofddocent Wieke Pot komt met een oplossing: een Tweede Kamercommissie voor de Toekomst.

Lees hier wat de sleutel is tot langetermijndenken voor politici en bestuurders.

Hier vind je het belangrijkste nieuws van de week:

  • Milieustrafzaak tegen Tata kan megaboete opleveren en nieuwe cv-ketel werkt ook op waterstof (9 juli 2026)
  • Kweekvleesbedrijf Mosa Meat wil de grens over en Airbus stapt in vliegtuigmotoren op waterstof (8 juli 2026)
  • Gemeente wil huizen bouwen op laagste punt in Nederland en duurzame worstenmaker sluit deal met Albert Heijn (7 juli 2026)
  • Kabinet steekt € 450 miljoen in ondergrondse waterstofopslag en kringloopsector onder druk (6 juli 2026)

Opmerkelijk: Wageningse startup ontwikkelt eiwitrijke wonderknol met hoge oogstpotentie

'Er zijn zo'n 20.000 eetbare planten, maar de industrialisatie van de landbouw zorgt ervoor dat we ons slechts op enkele gewassen concentreren.' Ofwel: kijk eens om je heen wat de natuur nog meer te bieden heeft, aldus Pádraic Flood op de website van de Wageningen Universiteit. De Ier promoveerde er in de plantkunde en richtte in 2023 met Mike Henske een startup op rond vergeten planten.Hun eerste doelwit: de aardaker (Lathyrus tuberosus).Waarom? Deze vlinderbloemachtige, die al eeuwen in Europa voorkomt, heeft alles in zich om een wondergewas te worden dat veel van de problemen van de huidige landbouw oplost. Het heeft een hoog eiwitgehalte (zo'n 20 procent), vergelijkbaar met peulvruchten, én een hoog opbrengstpotentieel in calorieën, zoals aardappelen.Bijzonder ook: de aardaker kan zichzelf met behulp van bacteriën direct voeden met stikstof uit de lucht, wat fors kan schelen bij het gebruik van kunstmest. Dat geldt overigens voor de meeste peulvruchten.Deze week haalde Flood met zijn startup Aardaia 5 miljoen euro aan groeifinanciering op bij durfinvesteerders Point Nine, Food Labs, Astanor en Grey Silo Ventures. Op de proefveldjes van Aardaia, in de buurt van Wageningen, groeien inmiddels vele soorten aardakers. De uitdaging is nu om via gewasveredeling uit de wilde soorten een voor grootschalige landbouwproductie geschikte variant te ontwikkelen. Opmerkelijk Soms stuit je als redactie op nieuws waarbij een wenkbrauw omhoog schiet. Die ene vreemde innovatie, een onverwacht effect van klimaatverandering of een staaltje menselijke onhandigheid. Opmerkelijk dus. In deze rubriek deelt Change Inc. bijzondere vondsten en ontwikkelingen.Versnelling van gewasveredeling met AI Over het veredelingtraject zegt Flood: 'Sommige knollen wegen slechts vijf gram, terwijl de beste 175 gram kunnen wegen. Er is dus veel potentieel om de genetische samenstelling te achterhalen waarmee de beste resultaten behaald kunnen worden. Theoretisch zou de aardakker een zeer hoge opbrengst kunnen behalen, net zo hoog als de aardappel.’Aardaia onderzoekt momenteel zo'n 750.000 genotypes van de aardaker. Het selectieproces wordt versneld door computeranalyses die helpen om geschikte varianten te identificeren voor commercialisering. De nieuwe financiering wordt gebruikt om deze activiteiten op te schalen.'Een bedrijf dat zich bezighoudt met plantenveredeling leek op het eerste gezicht geen voor de hand liggende match. Maar na mijn eerste gesprek met Pádraic en Mike was ik meteen verkocht!' aldus Christoph Janz van durfinvesteerder Point Nine in een persverklaring. 'De mensheid heeft in duizenden jaren nauwelijks een nieuw gewas ontwikkeld, omdat dat ontzettend traag verliep. Aardaia weet dat proces terug te brengen tot enkele jaren, door ouderwetse veredeling te combineren met moderne genomica en AI.'Voor wie zich afvraagt hoe de aardaker smaakt: 'licht nootachtig, als tamme kastanjes', meldt tuinsite Groei & Bloei. Je kunt de knollen koken of poffen. Aardaia levert een deel van de oogst nu al aan tweesterrenrestaurant De Nieuwe Winkel in Nijmegen. Lees ook:Bacteriën, schimmels en gisten kunnen de grote problemen in de landbouw oplossen (én voor nieuwe verdienmodellen zorgen) The Protein Brewery mag eindelijk Europa in: ‘Volgend jaar willen we omzet verdrievoudigen' Boeren zetten stappen richting duurzame veehouderij: 'Dieren blijven onderdeel van ons voedselsysteem'