De walvis staat op de lijst bedreigde diersoorten vanwege de smeltende ijskappen, klimaatverandering en omdat (voornamelijk Jappanners) op ze jagen. En dat terwijl de walvis juist kan bijdragen om klimaatverandering te vertragen. De zoogdieren zorgen namelijk op twee manieren voor een opname van CO2 uit de atmosfeer.
Lees meer: Financiële instellingen springen in de bres voor biodiversiteit
De directe manier is dat het zoogdier CO2 opneemt in zijn lichaam. Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) berekende in 2019 dat een walvis gemiddeld 33 ton CO2 opneemt. “Dat is evenveel als zo’n 3.000 bomen”, schrijft het Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut (KNMI).
Walvispoep laat plankton groeien
Daarnaast nemen walvissen op een andere manier CO2 op, door middel van de eigen ontlasting. Walvissen duiken diep naar de bodem van de oceaan waar ze opzoek gaan naar dierlijk plankton. Voedsel verzamelen kost energie, dus doet hij zijn ontlasting als hij aan de oppervlakte is, waar de walvis ademhaalt. Dat uitgepoepte dierlijke plankton zorgt weer voor de groei van plantaardige plankton, dat groeit in de ondiepe plekken van de oceaan. Die kleine plantjes halen vervolgens CO2 uit de atmosfeer en slaan dat op in hun eigen systeem.
Wanneer die plantaardige plankton sterft, zakt het naar de bodem. Daar wordt koolstof – na miljoenen jaren – op elkaar geperst en uiteindelijk omgezet in fossiele energiebronnen, zoals aardolie, steenkool en gas. Een zogenaamde lange kringloop, omdat het miljoenen jaren duurt.
Jacht op de walvis
Door de walvisvaart zijn er echter een stuk minder walvissen dan een aantal jaar geleden. Zo zijn er wereldwijd enkele honderdduizenden, maar voordat de jacht op walvissen begon, waren dat er meer dan een miljoen, schrijft het KNMI. Uit een studie van het Internationaal Monetair Fonds (IMF) blijkt dat walvissen elk jaar 1,7 miljard ton CO2 op kunnen vangen als hun aantallen weer terugkeren naar het oorspronkelijke niveau. Ter vergelijking: de internationale luchtvaartsector was in 2019 verantwoordelijk voor de CO2-uitstoot van meer dan 1 miljard ton.
Een groei van de walvispopulatie is dus goed voor de vermindering van CO2 in de atmosfeer. Gelukkig was afgelopen oktober een toename te zien van de bultrug, de walvissoort die bijna was uitgestorven. Volgens de NOS zwommen naar schatting meer dan 30.000 bultruggen langs de Australische oostkust. Met de bultrug gaat het goed, maar helaas zijn niet alle walvissoorten aan het herstellen.
