Change Inc. staat voor verandering. Wij zijn het platform voor professionals die zich in de voorhoede van de transitie willen begeven. We delen en publiceren kennis. En verbinden en mobiliseren experts. Word onderdeel van de oplossing en sluit je aan bij deze krachtige beweging van toekomstmakers.


Alle duurzame ontwikkelingen

Iedere dag laat onze expertredactie zien hoe de toekomst vandaag al vorm krijgt. Volg hier de laatste ontwikkelingen in duurzaamheid, innovatie, ondernemerschap en het bedrijfsleven.

Bekijk alle artikelen

Change Financiën

Klimaatneutrale bedrijfsvoering: “Als je uitlegt waarom je deze keuzes maakt, dan bereik je meer”

door Rianne Lachmeijer

Change Financiën

Klimaatneutrale bedrijfsvoering: “Als je uitlegt waarom je deze keuzes maakt, dan bereik je meer”

Vorig jaar liet Achmea weten dat de CO2-uitstoot in vijf jaar tijd met 30 procent verminderde. Voor 2020 stond een bescheiden 2 procent op de planning, maar doordat thuiswerken sinds maart de norm is, daalde de CO2-uitstoot in 2020 ongeveer 40 procent. “Op zichzelf een heel mooie mijlpaal”, zegt Lijnkamp, maar hij benadrukt dat het afgelopen jaar niet representatief is. Bovendien focust hij liever op het einddoel: klimaatneutraal in 2030. Dat doel gaat verder dan energiebesparing. Lijnkamp is binnen Achmea verantwoordelijk voor het facilitair bedrijf, het eigen vastgoed en documentlogistiek. Lees ook: 500 bedrijven willen binnen elf jaar klimaatneutraal zijn Totaalaanpak voor klimaatneutrale bedrijfsvoering: van zonnepanelen tot circulaire bedrijfskleding Tot nu toe leverden investeringen in ledverlichting, de ingebruikname van zonnepanelen en meer elektrische auto’s in het leasebestand de grootste besparingen op. Ook hielp het om de nadruk te leggen op minder energie gebruiken. Bijvoorbeeld door lichten uit te schakelen en het aantal printers te verminderen. Maar een klimaatneutrale bedrijfsvoering gaat verder dan de installatie van zonnepanelen en elektrische leaseauto’s, benadrukt Lijnkamp. 'De kern is een totaalaanpak waarin je niet alleen zonnepanelen plaatst maar bijvoorbeeld ook je aan biodiversiteit werkt' “De kern is een totaalaanpak waarin je niet alleen zonnepanelen plaatst maar bijvoorbeeld ook aandacht besteedt aan biodiversiteit. Zo legt Achmea op een aantal locaties natuurvijvers aan en ontwerpt het bedrijf een aantrekkelijke tuin voor wilde bijen in Zeist.” Ook op het gebied van duurzaam inkopen heeft Achmea een aantal stappen gezet. Zo is de oude bedrijfskleding van gastvrouwen en ‘handymans’ gerecycled tot nieuwe producten. En komen de computers per trein naar Nederland vanuit China in plaats van per vliegtuig. Ook toen er een nieuw contract werd afgesloten voor de koffieautomaten, werd nadrukkelijk gekeken naar duurzaamheid. Daarom viel de keuze op een leverancier van duurzame koffie. En ook de koffieautomaten zelf zijn refurbished. De impact die hij vanuit inkoopbeleid kan maken verraste Lijnkamp. “Afspraken maken met je leveranciers heeft een veel groter spin-off effect dan dat ik van tevoren had gedacht.” Daarom raadt hij vooral grote bedrijven aan om afspraken te maken met leveranciers over duurzaamheid. Lees ook: De veranderende rol van de verzekeraar: Centraal Beheer helpt bedrijven bij verduurzamen Pleidooi voor symbolische oplossingen Naast structurele veranderingen in de bedrijfsvoering is Lijnkamp ook een voorstander van ‘symbolische’ oplossingen. Zo zette Achmea de gashaard uit in ‘de huiskamer’ in Apeldoorn. Dit scheelt jaarlijks het aardgasverbruik van twee huishoudens. Naast de kachel staat een bordje waarop staat waarom deze uit is. Ook worden medewerkers gestimuleerd om hun koffiebeker twee keer te gebruiken. Deze worden gerecycled, maar stelt Lijnkamp: “Hoe minder je gebruikt hoe beter het is.” Hij vertelt dat medewerkers met deze oplossingen kwamen. Iets wat hij graag stimuleert, bijvoorbeeld via workshops. “Het is niet de doorslaggevende factor, want hiermee haal je de doelstellingen niet. Maar het is wel een wezenlijke factor om de bewustwording binnen het bedrijf op gang te krijgen.” Daarom raadt hij andere bedrijven aan om medewerkers nadrukkelijk te betrekken in een integrale aanpak. Én om keuzes uit te leggen. “Als je uitlegt waarom je bepaalde keuzes maakt, dan bereik je meer.” Samenwerking is het sleutelwoord Lijnkamp is trots op datgene wat Achmea al bereikt heeft, maar er is nog veel te doen. “De uitdaging die voor ons ligt is nog groter.” Hij denkt wel dat het doel haalbaar is; door grote investeringen in bijvoorbeeld verwarming met geothermie te combineren met dagelijkse kleine symbolische stappen. Daarnaast is het een combinatie van bewustwording, technologische innovatie en investeringen. Samenwerking is daarin het sleutelwoord: zowel intern als extern. Hij denkt dat bedrijven zonder externe samenwerking maximaal 40 procent van een klimaatneutrale doelstelling kunnen halen. 'De grotere slagen die je moet maken, moet je vooral samen doen' “De grotere slagen die je moet maken, moet je vooral samen doen.” Dat doet Achmea zelf ook. Zo werkt Achmea met een warmte-exploitant, andere bedrijven en de gemeente Leeuwarden aan een aansluiting op aardwarmte. Het is belangrijk om oog te hebben voor ontwikkelingen in de omgeving en daar bij aan te sluiten, zegt Lijnkamp. "Je ogen en oren openhouden. Niet alleen navelstaren op wat je direct zelf kan beïnvloeden, maar vooral ook wat er in je omgeving gebeurt is echt wel heel cruciaal." De lessen die Achmea bij de verduurzaming van haar eigen bedrijfsvoering opdoet, kan het bedrijf weer gebruiken om klanten te helpen en vice versa. Zo biedt Interpolis klanten milieuvriendelijke en isolerende ‘groene daken’ en levert Centraal Beheer zonnepanelen. De goede richting belangrijker dan de exacte snelheid Ondanks dat de financiële of maatschappelijke impact van Achmea via haar klanten en beleggingen groter is dan de impact van de eigen bedrijfsvoering, vindt Lijnkamp dat Achmea ook de eigen bedrijfsvoering moet verduurzamen. “Het niet doen is geen keuze. Ik vind dat je zowel vanuit je bedrijfsvoering, vanuit wat je naar je klanten en medewerkers doet als wat je in je beleggingen doet, een congruent en consistent verhaal moet hebben.” Voor Lijnkamp is het inslaan van de juiste duurzame richting belangrijker dan de exacte snelheid. Hij denkt dat Achmea haar doelstellingen zelfs eerder zou kunnen halen, maar dat is niet zijn doel. “Voor mij is het de vraag of je dat moet willen.” Ook het jaar 2030 is voor hem niet heilig. Wat hem betreft kan het doel ook later worden gehaald. “Ik doe hem liever goed en in samenwerking met de omgeving dan dat we de doelstelling rücksichtslos doordrukken om hem te halen.” Lees meer over klimaatneutrale bedrijfsvoering en klimaatneutraliteit: Een klimaatneutrale bedrijfsvoering voor een drukkerij: van verantwoord bosbeheer tot CO2-compensatie Kan de Formule 1 in 2030 klimaatneutraal zijn? Interview met Jeroen Cox, KPN over wat er komt kijken bij een klimaatneutrale bedrijfsvoering

5 minuten lezen


Change Circulaire economie

Samenwerken voor het ultieme doel: een volledig recyclebare vrachtwagen

door Teun Schröder

Change Circulaire economie

Samenwerken voor het ultieme doel: een volledig recyclebare vrachtwagen

Wat doe je als fabrikant van brandstofefficiënte en schone voertuigen als je je afvalmanagement efficiënter wilt inrichten? Dan ga je samenwerken met een specialist. Zo begon de samenwerking tussen grondstoffenbedrijf SUEZ en vrachtwagenbouwer Scania pakweg veertig jaar geleden. Sindsdien zijn er grote stappen gemaakt. “Al het afval dat vrijkomt wordt zoveel mogelijk gescheiden en ingezet voor recycling of hergebruik”, vertelt Johan Brinkman, werkzaam bij SUEZ Nederland, maar als sitemanager gesitueerd in de Scania assemblagefabriek in Zwolle. “SUEZ zorgt ervoor dat de afstromen van Scania weer een tweede leven krijgen.” De geschiedenis van de Zweedse voertuigfabrikant Scania begon al ruim 130 jaar geleden met de productie van spoorwagons. Inmiddels produceert het bedrijf jaarlijks 90.000 vrachtwagens en bussen. De assemblagefabriek in Zwolle is het epicentrum van Scania’s bedrijfsactiviteiten in Europa. Hier worden alle vrachtauto’s op klantspecificatie gemaakt en gedistribueerd naar afnemers in ruim zestig verschillende landen. Lees ook: CO2-heffing voor afvalsector helpt Nederland niet om circulair te worden De elektrische vrachtwagen van Scania Eerder dit jaar kondigde de truckbouwer aan steeds meer focus te willen leggen op elektrificatie. “Niet alleen is dit een vereiste voor het groeiende aantal emissievrije zones in veel steden, ook zien we dat dit steeds vaker een wens is van onze klanten die duurzaamheid hoog in het vaandel hebben staan”, vertelt Wim de Weger, manager facility engineering bij Scania Production Zwolle. Waar veel autofabrikanten elektrische trucks aan het ontwikkelen zijn, heeft Scania al meerdere  modellen op de weg rijden. Met een keuze uit twee verschillende accupakketten hebben de trucks een bereik tussen de 165kWh en 300kWh (130 en 250 kilometer); ruim voldoende voor het gros van de stedelijke trips. Ook is elke Euro 6 Scaniamotor goedgekeurd om tot 100 procent HVO (hydrotreated vegetable oil) te draaien, wat de impact op het milieu en het brandstofverbruik vermindert, zonder afbreuk te doen aan de prestaties.   Ambitieuze klimaatdoelstellingen Scania wil koploper zijn in de transitie naar een duurzame toekomst. In eerste instantie beoogde de truckfabrikant in 2025 een CO2-reductie van 50 procent te behalen ten opzichte van 2015. Recent is dit doel bijgesteld naar 75 procent. “Om deze target te halen willen we 33 procent minder energie verbruiken per geproduceerd voertuig”, vertelt De Weger. Zo ontwikkelde Scania in 2018, met maar liefst 22.000 zonnepanelen, het grootste zonnedak van Nederland. Hieruit haalt de assemblagefabriek in Zwolle 60 tot 70 procent van de benodigde energie. “Daarnaast streven we per vrachtwagen naar 25 procent minder niet-recyclebaar afval.” Brinkman vult aan: “Natuurlijk kunnen we afval verbranden om energie op te wekken. Maar we willen echt verder kijken dan dat. Hoe kunnen we het afval als duurzaam materiaal weer de keten in krijgen?” “Natuurlijk kunnen we afval verbranden om energie op te wekken. Maar we willen echt verder kijken dan dat." Lees ook: Circulaire economie is nog lang geen realiteit in Nederland Afvalwerking SUEZ bij Scania De samenwerking tussen Scania en SUEZ begon ooit met het ophalen en elders verwerken van productie- en bedrijfsafval, maar in 2003 zijn beide partijen om tafel gegaan om afvalstromen op de assemblagelocatie zelf te verwerken. “We zijn heel basaal begonnen met het scheiden van ijzer, hout en papier”, vertelt Brinkman die zelf al bijna 20 jaar bij de samenwerking betrokken is. “Nu zijn we in staat om nog veel meer te scheiden, zoals kunststoffen, folie, en alle soorten gevaarlijk afval. Inmiddels kunnen we al 67 procent van al het afval recyclen of nuttig hergebruiken.” “In het begin kan het best even wennen zijn om een externe partij zo intensief te betrekken bij de bedrijfsactiviteiten in een fabriekshal”, zegt De Weger. “Maar uiteindelijk is SUEZ echt verweven met het productieproces. Je moet ook respecteren dat dit hun specialisme is. Wij weten alles van het bouwen van vrachtwagens, en zij hebben de kennis en kunde voor efficiënte afvalverwerking. Daarnaast zijn ze ook verantwoordelijk voor industriële schoonmaak, rioolbeheer en de palletsorteerafdeling.” "Wij weten alles van het bouwen van vrachtwagens, en zij hebben de kennis en kunde voor efficiënte afvalverwerking." Pallethout al circulair Met een speciale afvalscan monitort SUEZ nauwkeurig welke stromen er door het productieproces lopen. “Vervolgens bepalen we elk jaar wat de recyclingdoelen voor komend jaar zijn”, aldus Brinkman. “Op die manier houden we onszelf scherp en zien we snel waar en wanneer we moeten bijsturen.” De meest recente innovatie van SUEZ is een nieuw circulair proces rond de afbraak van pallets. Vrachtwagenonderdelen komen per houten pallet aan op locatie. "Na gebruik worden deze pallets automatisch gesorteerd op een nieuwe gerobotiseerde sorteerlijn, waarna ze hergebruikt kunnen worden", vertelt Brinkman. “Met de nieuwe sorteerlijn schroeven we de capaciteit op naar 500 palletsorteringen per uur; zo’n 300 meer dan met de huidige handmatige sortering.” Zo’n afvalreductiedoel van 25 procent kan soms lastig zijn, weet De Weger. “Temeer omdat we met Scania in Nederland al goed bezig zijn. Toch stimuleert het ons steeds weer om samen met SUEZ na te denken over het verminderen van afval. Je moet echt creatief zijn.” Lees ook: Een ecosysteem van innovatie rond je organisatie: kennis delen, opzoeken en aantrekken Volledig recyclebaar en uitstootvrij Uiteindelijk wil Scania dan ook naar een truck die volledig uitstootvrij en recyclebaar is. “Voor het overgrote deel kunnen we onze trucks al recyclen”, vertelt De Weger. “De accu, het plastic binnenwerk en zelfs het rubber van de banden kunnen we opnieuw gebruiken. De techniek is er om onderdelen hoogwaardig te recyclen en circulair te maken. Het enige wat je dan nog nodig hebt, is een directie die ook daadwerkelijk deze duurzame route in wil gaan. En die hebben we gelukkig.” De Weger herinnert zich dat vroeger vrachtwagenleveranciers zich onderscheidden door luxe en de hoeveelheid chroom en Pk’s. Nu ziet hij dat duurzaamheid ook bij afnemers steeds belangrijker wordt. “Hoe zuinig is de truck? Wat is de CO2-uitstoot per gereden kilometer? Wat voor duurzame brandstoffen kan ik gebruiken? De markt is toe aan duurzame mobiliteitsoplossingen en bij Scania bieden we steeds meer mogelijkheden om dit te realiseren.”

6 minuten lezen




Changemakers

Changemakers zijn de leiders, de verbinders en de katalysators in de voorhoede van een betere toekomst. Wekelijks kiezen jullie de Changemaker van de week. Weekwinnaars worden beloond met een podcast. Hierin horen we hun verhaal.

Bekijk alle Changemakers

Week
3

Michiel
Peters

Michiel Peters

CEO bij PlantLab

Michiel Peters bouwt met Plantlab aan een nieuwe, vooruitstrevende en duurzame manier om voedsel te produceren. Plantlab ontwikkelde de afgelopen tien jaar technologie die nodig is om grootschalig en efficiënt groenten en kruiden te kweken in grote ‘vertical farms’. LED-licht, weinig watergebruik en het ontbreken van bestrijdingsmiddelen maken het proces efficiënt en de voetafdruk klein. Gezien de negatieve klimaatimpact van de huidige voedselketen is de potentiële impact van PlantLab enorm.

Michel Peters zet zijn kennis, ervaring en reputatie uit het grote bedrijfsleven (hij was onder meer CEO van logistieke technologiekrachtpatser Vanderlande) in om PlantLab een groeispurt te geven. In zijn eerste jaar als CEO haalde Peters tijdens een investeringsronde 20 miljoen euro op om internationaal uit te breiden. De afgelopen tien jaar is al 50 miljoen euro geïnvesteerd om de technologie te optimaliseren. Schaalvergroting en kostenverlaging kunnen de volgende doorbraak voor PlantLab betekenen.

Bekijk volledig juryrapport

Week
4

Genomineerde changemakers

Changemakers

. zijn koplopers die kleur bekennen, richting geven en tempo maken. Krachtige leiders uit familiebedrijven, multinationals, MKB bedrijven, startups en scaleups. De helden van de toekomsteconomie. Stem nu op jouw favoriete Changemaker.

Koen Eising
MVO Manager, Alliander

Stem nu

Robert Metzke
Global Head of Sustainability, Philips

Stem nu

Wineke Haagsma
Director Corporate Sustainability, PwC

Stem nu

Duurzame bedrijven van morgen

Geen enkel bedrijf is 100% duurzaam of klaar voor de toekomst. Maar steeds meer bedrijven ontwerpen hun processen, producten en diensten voor een betere wereld. Change Inc. biedt jou een totaal overzicht van alle bedrijven die bouwen aan de toekomsteconomie.

Bekijk alle bedrijven

Neptune Energy Netherlands

Neptune Energy wint dagelijks 8,5 miljoen kubieke meter aardgas in de Noordzee, ongeveer 10 procent van het Nederlandse verbruik. De gasproducent ziet toekomst in de productie van waterstof en de opslag van CO2 in lege gasvelden. Er werken meer dan 1.000 mensen bij dit bedrijf, dat midden in een transitie zit naar een duurzamere toekomst.

“Klimaatdoelen sneller behaald met de hulp van gasbedrijven op de Noordzee”  Neptune Energy wint nu nog dagelijks 8,5 miljoen kubieke meter aardgas in de Noordzee, ongeveer 10 procent van het Nederlandse verbruik. De gasproducent ziet toekomst in de productie van waterstof en de opslag van CO2 in lege gasvelden. “We kunnen onze gasinfrastructuur ook gebruiken om waterstof aan land te brengen of CO2 offshore te transporteren en veilig op te slaan.”  Een olie- en gasproducent met een duurzame missie. Neptune Energy levert 10 procent van het Nederlandse aardgasverbruik: 8,5 miljoen kubieke meter per dag. “Het is onze missie om energie te leveren aan de Nederlandse samenleving met een zo klein mogelijke CO2-footprint. We hebben de ambitie om een duurzame toekomst te bouwen”, zegt Lex de Groot, algemeen directeur Neptune Energie Nederland.  Veranderende oliesector  De oliesector is aan het veranderen, betoogt De Groot. “Van een gesloten houding zie je een draai naar een open houding. De afgelopen maanden en jaren hebben we gepraat met veel stakeholders, juist ook buiten de eigen sector. Hoe kunnen we het CO2-vraagstuk samen oplossen? Ik ben ervan overtuigd dat onze kennis en ervaring aansluiten bij de oplossingen, die nodig zijn.”   Aardgas is de minst vervuilende fossiele brandstof, maar daar stoelt de missie van Neptune Energy niet op. “Wij winnen aardgas op de Noordzee, in Nederland, het Verenigd Koninkrijk en Noorwegen. Wij zien veel ruimte voor systeemintegratie op de Noordzee. Het is mijn visie dat we windparken op zee sneller, schoner en goedkoper kunnen bouwen door gebruik te maken van de infrastructuur, die al aanwezig is op de Noordzee”, aldus De Groot.   Gasinfrastructuur gebruiken voor waterstof   Hoe kan een gasproducent helpen om windparken goedkoper te maken? “Wij hebben ondergrondse gasreservoirs, we hebben platformen en we hebben pijpleidingen. Wij halen moleculen uit de grond en die transporteren we naar het vaste land. We kunnen onze gasinfrastructuur ook gebruiken om waterstof aan land te brengen of CO2 offshore te transporteren.”  Waterstof en CO2, daar draait het om in de duurzame strategie van Neptune Energy. “Onder de naam PosHYdon doen we een proef. Op één van onze platforms bouwen we een elektrolyser, die waterstof kan maken van windenergie en gedemineraliseerd zeewater. De waterstof transporteren we vervolgens naar het vaste land waar het zo het netwerk van Gasunie in kan. Je kunt waterstof bijmengen bij de bestaande gasproductie. Voor thuisgebruik kun je vrijwel moeiteloos 10 procent waterstof bijmengen. Dat scheelt al veel CO2-uitstoot. Deze proef is er dus om te testen hoe het in de praktijk op zee werkt en wat voor veranderingen in bijvoorbeeld wet- en regelgeving nodig zijn.”   Nexstep  Samen met andere gasbedrijven op de Noordzee (vertegenwoordigd door Nogepa), en met EBN (dat namens de staat participeert in alle gaswinningslocaties), heeft Neptune Energy een samenwerkingsverband opgezet: Nexstep. “We zijn ons als sector bewust van onze plicht om niet gebruikte faciliteiten op te ruimen. Het gaat miljarden kosten om al die installaties en boorputten op te ruimen. We hebben ons de vraag gesteld: welke onderdelen kunnen zinvol hergebruikt worden?”  Het Nexstep-samenwerking loopt parallel, zo vertelt De Groot, aan het North Sea Energy Programma van TNO, dat heeft becijfert dat de integratie van nieuwe offshore windparken met bestaande installaties van de olie- en gasindustrie miljarden kan besparen (lees er hier meer over). “Met TNO hebben we gezegd: Laten we eens proberen een elektrolyser op zee neer te zetten, dan ondervinden we wat daarbij komt kijken. Het levert tal van operationele uitdagingen op. We moeten het zeewater bijvoorbeeld eerst demineraliseren. En hoe zorgen we dat de elektrolyser veilig blijft werken? Wat is het effect van de fluctuaties van windenergie op de installatie? Allemaal zaken, die we proefondervindelijk gaan onderzoeken. Dit eerste proefproject van waterstof op zee is belangrijk om lessen uit te trekken. Daarna kunnen we opschalen.”   Waterstof op zee   Volgens De Groot is het produceren van waterstof op zee goedkoper dan op land. “Als je waterstof op land wilt maken, dan moet je een hele dikke stroomkabel aanleggen om de windstroom aan land te brengen. Dan kun je de waterstof beter meteen op zee produceren. Voor het transport van de waterstof kun je dat via de bestaande gaspijpleidingen doen. We zoeken de samenwerking met de beheerders van de windmolenparken om dit op te zetten.”   Als windenergie op zee niet in de vorm van elektriciteit, maar in de vorm van waterstof aan land komt, dan heeft dat als voordeel dat vraag en aanbod veel beter op elkaar afgestemd kunnen worden. Waterstof is namelijk makkelijker grootschalig op te slaan dan elektriciteit.  Het is de bedoeling dat de proefopstelling, die dertien kilometer uit de kust bij Scheveningen komt te staan, in 2022 waterstof gaat produceren. De elektrolyser krijgt een vermogen van 1 megawatt, goed voor 4.800 kubieke meter waterstof per dag. “Deze methode gaat waarschijnlijk pas na 2030 echt grootschalig waterstof opleveren, maar dan moeten we wel nu beginnen met ontwikkelen.”   Klimaatdoelen: CO2 opslag noodzakelijk   Naast waterstof speelt de opslag van CO2 (CCS: carbon capture and storage) een belangrijke rol in de strategie van Neptune Energy. “Als we de klimaatdoelen van Parijs willen halen, dan hebben we CCS nodig. Het is de snelste manier om CO2 in de atmosfeer af te bouwen”, aldus De Groot. “We kunnen CO2 uit de industrie per pijpleiding offshore transporteren en in lege gasvelden pompen, die we vervolgens afsluiten.” Een poging tien jaar geleden om in de buurt van Barendrecht CO2 in een leeg gasveld op te slaan, sneuvelde na weerstand van de lokale bevolking. “Offshore kan het op een veilige en snelle manier.”   Is er geen risico dat de CO2 weglekt? “Daar is veel onderzoek naar gedaan”, reageert De Groot. “Diep liggende velden zijn het meest geschikt. Daar ligt een dikke zoutlaag overheen, die het reservoir goed afsluit. Het enige lek dat zou kunnen ontstaan is bij de boorput, maar die kunnen we goed afsluiten en bovendien blijven monitoren.”   Voor Neptune Energy is het belangrijk om in een complexe evenwichtsoefening zijn gasproductie af te bouwen, en zijn duurzame rol op te bouwen. “Het gas dat we nog produceren, veroorzaakt de minste vervuiling en CO2-uitstoot. De duurzame energieproductie is nog niet groot genoeg om te kunnen stoppen met aardgas. Bovendien hebben de industrie en de meeste woningen nog aardgas nodig. Als we dat gas uit Rusland zouden moeten halen, zou dat veel minder duurzaam zijn, want het transport over duizenden kilometers kost heel veel energie.”  De Groot vervolgt: “Berekeningen laten zien dat geïmporteerd gas tot wel 30 procent meer CO2-uitstoot met zich meebrengt dan Nederlands gas. Als we met waterstof en CCS een efficiënte transitie willen hebben, dan moeten de installaties wel blijven bestaan. Het is een complexe puzzel om de economische levensduur van de gasinfrastructuur af te stemmen op de ontwikkeling van waterstof en CCS.”  

7 minuten lezen


Map of the Netherlands with participating companies

Vind bedrijven en start-ups die samen aan oplossingen werken voor een betere toekomst.

Vind honderden multinationals, mkb-bedrijven, startups en scaleups.

Vind een bedrijf

Sluit je aan bij Change Inc.

Change Inc. maakt van iedere professional een toekomstmaker. We laten iedere dag zien hoe inspirerende personen en bedrijven de toekomsteconomie vandaag al vormgeven met aandacht voor zakelijk succes, actie en context.

Mobiel en tablet tonen Change.Inc website

Waarom moet ik community member worden?

Als community member inspireren en informeren we je met het laatste nieuws en de belangrijkste achtergronden over een betere en duurzame toekomsteconomie. Ook kom je in contact met gelijkgestemden. Wij stomen je klaar om zelf sneller stappen te zetten in het verduurzamen van je organisatie. Verander mee.

Hoe sluit ik me aan?

Aansluiten doe je hier. Het is heel eenvoudig en kost niets. Zodra je een profiel hebt aangemaakt, gaan we voor je aan de slag om je rol in een betere toekomst te vergroten.  

Zijn er kosten aan verbonden? 

Onderdeel worden van de beweging van toekomstmakers is kosteloos. Wij zetten geen content achter paywalls. Want we willen dat jij zo snel mogelijk zelf aan een betere en duurzame toekomsteconomie bouwt. Dus meld je hier aan en wordt een toekomstmaker.

Sluit je aan

Nieuws & Verhalen

Changemakers

Bedrijven


Lidmaatschap

Inloggen

Sluit je aan


Over Change Inc.

Over ons

Waarom Change Inc.

Team

Partnerships & Adverteren

Werken by Change Inc.

Pers & media

Onze partners

Contact

Start

Artikelen

Changemakers

Bedrijven

Menu