Kaz Schonebeek 24 maart 2023, 16:14

Opmerkelijk: laat 3D-geprinte cheesecake de toekomst van vleesvervangers zien?

Soms stuit je als redactie op nieuws waarbij een wenkbrauw omhoog schiet. Die ene vreemde innovatie, een onverwacht effect van klimaatverandering of een staaltje menselijke onhandigheid. Opmerkelijk dus. Deze week: wat heeft een onooglijk stukje cheesecake met vleesvervangers te maken?

Screenshot 2023 03 24 at 16 16 27 Dit stukje taart komt uit een 3D-printer en bestaat uit maar liefst zeven verschillende ingrediënten. | Credits: Jonathan Blutinger / Columbia Engineering

In plaats van eindeloos in de keuken te staan, laat je gerechten met een druk op de knop uit een 3D-printer rollen. Met deze premisse zijn onderzoekers van Columbia University aan de slag gegaan. 3D-geprint voedsel bestaat al enkele jaren, maar nog nooit is het gelukt om zeven verschillende ingrediënten te combineren tot één gerecht. Dit is de onderzoekers nu gelukt, en dat heeft geresulteerd in een taartpuntje cheesecake.

De ingrediëntenlijst is iets anders dan die van een doorsnee cheesecake: een pasta van crackers, pindakaas, aardbeienjam, Nutella, bananenpuree, kersensap en glazuur prijken op de lijst. Dit roept de natuurlijk wel de vraag op: waar is de roomkaas? Waarom ontbreekt de cheese uit cheesecake? Die vraag laten de onderzoekers helaas onbeantwoord. Wel confronteren ze ons met een baksel dat niet zou misstaan in een shabby Nutella-winkel op de Amsterdamse Wallen.

Dit ging niet zonder slag of stoot: de onderzoekers hebben 7 min of meer mislukte pogingen gedaan om een stabiel taartje te produceren. Een zeer precies afgestelde afwisseling tussen harde koek-delen, stevige Nutella- en bananen-stukken en sappige vruchtenvulling bleek cruciaal om tot een product te komen dat herkenbaar is als taart.

Lasers

Het taartje komt kant-en-klaar uit de printer door gebruik te maken van lasers. Blauwe en nabij-infrarode laserstralen verhitten de cracker-smurrie die uit de printer vloeit tot een gebakken taartje. Dit proces is vergelijkbaar met de straling waarmee een magnetron eten opwarmt.

De onderzoekers wijzen erop dat koken met lasers efficiënter kan zijn dan voedsel verhitten in een oven of pan. Traditionele kooktechnieken verhitten een groot oppervlakte, voor relatief weinig voedsel. Lasers zijn daarentegen redelijk precies: ze warmen alleen het voedsel zelf op, en niet de omgeving. De onderzoekers vergelijken de energie-efficiëntie van hun techniek met braden in de oven op de resolutie van een crème brûlée-brander.

Vleesvervangers

De ontwikkelde techniek beperkt zich in potentie niet tot het bakken van taartjes. Ook vleesvervangers kunnen op deze manier bereid worden. Eén van de uitdagingen voor nepvlees is om de ingewikkelde textuur van spier, bindweefsel, vet en stukjes bot te imiteren. Het op detailniveau combineren van verschillende ingrediënten én de mogelijkheid om deze à la minute te verhitten, zou een uitkomst kunnen bieden voor de ontwikkeling van vega-vlees, stellen de onderzoekers.

Meer opmerkelijk:

Europese Commissie wil korte metten maken met misleidende milieuclaims

De commissie nam in 2020 de milieuclaims van een hele reeks producten en diensten onder de loep en vond vooral bij textiel en schoenen veel milieu-informatie op labels die niet klopten. Bijna een kwart (24 procent) van de beweringen op de labels was misleidend. Bij cosmetica en producten voor de persoonlijke zorg was dat in 17 procent van het labelen het geval en bij huishoudelijke apparatuur 14 procent. Tot ongenoegen van de commissie is er ook een wildgroei aan verschillende milieulabels. Groene claims zijn overal Vicevoorzitter Frans Timmermans: "Groene claims zijn overal: oceaanvriendelijke T-shirts, koolstofneutrale bananen, bijenvriendelijke sappen, 100 procent CO2-gecompenseerde leveringen, enzovoort. Helaas worden deze beweringen veel te vaak gedaan zonder enige vorm van bewijs en rechtvaardiging. Dit zet de deur open voor greenwashing en benadeelt bedrijven die echt duurzame producten maken." Nieuwe regels Voor de commissie reden genoeg om nieuwe regels op te stellen. Milieuclaims binnen de EU moeten in de toekomst voldoen aan dezelfde minimumnormen, wetenschappelijk zijn onderbouwd en onafhankelijk zijn gecheckt. Als op een verpakking bijvoorbeeld staat "gemaakt uit 30 procent gerecycled plastic" moet dat ook echt zo zijn. Ook beweringen over de gevolgen voor het milieu van een bedrijf of product, zoals "dit bedrijf verminderde zijn ecologische voetafdruk met 20 procent sinds 2015", moeten onderbouwd en transparant zijn. "Veel Europeanen willen met hun aankopen bijdragen aan een duurzamere wereld. Ze moeten de ingediende claims kunnen vertrouwen", stelt Timmermans. "Met dit voorstel geven we consumenten de zekerheid dat wanneer iets als groen wordt verkocht, het ook daadwerkelijk groen is." Milieukeurmerken De commissie wijst erop dat milieuclaims die al betrouwbare Europese milieukeurmerken als EU Ecolabel hebben niet onder de beoogde nieuwe regels zullen vallen. Milieuclaims zijn hoe dan ook vrijwillig voor bedrijven. Het voorstel moet eerst nog door de lidstaten en het Europees Parlement worden goedgekeurd. Lees ook deze ontwikkelingen in Brussel: EU-top in Brussel over verbod op benzineauto's in 2035: dit staat er op het spelEuropees recht op reparatie komt eraan: dit zijn de eisenOnze sneakers, tv’s en meubels komen straks schoner aan over zee