In Europa eten we vrijwel maar één soort banaan, namelijk de Cavendish. Ze worden geteeld in monocultuur in landen zoals Ecuador, Costa Rica, Panama, Colombia en de Filipijnen. Dat maakt dit ras extreem kwetsbaar. Als één bananenplant ziek wordt, kunnen de andere planten ook gemakkelijk besmet raken.
Twee boosdoeners
De twee grote boosdoeners zijn de bananenziekten Tropical Race 4 (TR4) en Black Sigatoka. TR4 wordt veroorzaakt door de bodemschimmel fusarium, die complete bananenplantages vernietigt en de bodems voor tientallen jaren verontreinigt. De ziekte vormt een serieuze bedreiging voor de bananenproductie in heel Zuidoost-Azië.
Een ander hoofdpijndossier is de ziekte Black Sigatoka. Om deze bladschimmel te behandelen, worden bananentelers gedwongen om steeds meer pesticiden te gebruiken, wat nadelig is voor het milieu. Bovendien wordt de ziekte door het grootschalige gebruik sneller resistent tegen pesticiden.
Sterkere bananen
Om de bananenteelt te versterken, start Chiquita met het ontwikkelen van nieuwe rassen die beter tegen bovenstaande ziektes kunnen. Het Yelloway-initiatief is een samenwerking tussen het bananenbedrijf, KeyGene, MusaRadix en Wageningen University and Research (WUR).
Yelloway heeft Chiquita en de onderzoekspartners geholpen bij het creëren van een stamboom van bananendiversiteit met meer dan 160 verschillende bananensoorten en 150 succesvolle kruisingen, wat resulteerde in 32.000 zaden. Het uiteindelijke doel is om drie nieuwe resistente variëteiten te ontwikkelen die hetzelfde uiterlijk, gevoel, smaak en houdbaarheid hebben als de welbekende Cavendish-banaan. Momenteel groeien nieuwe soorten bananen in kassen en worden veldproeven met nieuwe rassen gedaan in de Filipijnen.
Minder uitstoot
Het initiatief is ook een kans om de uitstoot van CO2 terug te dringen. Jaarlijks kosten Black Sigatoka, TR4 en andere ziekten de bananenindustrie enkele honderden miljoenen dollars aan gewasbescherming. Op dit moment wordt Black Sigatoka voorkomen door middel van luchtsproeien, wat direct leidt tot de uitstoot van kooldioxide. Door resistente soorten bananen te creëren, hoeven minder vliegtuigen de lucht in om beschermingsmiddelen te sproeien. Dit vermindert de uitstoot direct.
“Met meer dan 150 jaar ervaring in de groente- en fruitindustrie hebben we bij Chiquita direct de impact van klimaatverandering en de dreigende milieugevaren gezien”, vertelt Peter Stedman, directeur duurzaamheid bij Chiquita. “Met het Yelloway-initiatief kunnen we daadwerkelijk een verschil maken in de wereld, vooral wanneer het gaat om voedselzekerheid en voeding wereldwijd. Bovendien heeft Nederland een leidende rol op het gebied van agro-science en (non-GMO) veredeling. Dit initiatief sluit aan op die ambitie. Het proces biedt een langdurige, duurzame oplossing voor de bananen-exportindustrie, vergroot het aantal bananensoorten en vermindert onze kooldioxide-uitstoot. We zijn ongelooflijk trots op het werk dat we tot nu toe hebben verricht.”
