Het verschuiven van belasting op arbeid naar hogere belasting op grondstoffenverbruik is het streven van de denktank Ex’tax. Volgens Femke Groothuis, wavemaker bij Ex’tax, die onlangs te gast was bij DuurzaamBV Radio, is de tijd rijp voor deze belastingherziening.
Ex’tax ziet dat overheden en het bedrijfsleven meer waarde hechten aan duurzaamheid door de ondertekening en ratificatie van het Parijse Klimaatakkoord. Hierin is vastgesteld dat de opwarming van de aarde niet verder mag stijgen dan 2 graden Celsius.
Ook zijn organisaties transparanter over de gevolgen van hun productieprocessen op het milieu en de maatschappij, stelt Groothuis. “Belastingen hebben een fundamentele rol in de economie. Ze sturen onze consumptie- en investeringsbeslissingen aan. Dat valt niet te onderschatten”, zegt zij in DuurzaamBV Radio.
Belastingstelsel voor een duurzame economie
Op donderdag 15 december publiceerde de organisatie in samenwerking met onder andere Deloitte, EY, KPMG Meijburg & Co en PwC, een onderzoeksrapport om de verschuiving in het belastingstelsel mogelijk te maken.
In het rapport New era. New plan. Europe biedt Ex’tax handvatten en scenario’s voor zowel overheden als bedrijven om de belastingverschuiving naar grondstoffenverbruik mogelijk te maken. Verder laat het rapport zien welke gevolgen een belastingherziening heeft op de ontwikkeling van verdienmodellen, die zijn gericht op efficiënt gebruik van grondstoffen en de verschuiving van bezit naar gebruik.
De vervuiler betaalt
Het principe komt neer op het principe van ‘de vervuiler betaalt’. Overheden zouden volgens Ex’tax de regelgeving kunnen aanpassen om bedrijven meer belasting te laten betalen op het gebruik van water, energie, fossiele brandstoffen, maar ook voor milieu-impact als luchtvervuiling. Daarnaast zou de inkomstenbelasting, sociale premies, loonbelasting en de BTW op onderhoud en reparaties van producten verlaagd kunnen worden om een duurzame economie te stimuleren.
Een lastenverlaging van 5,6 tot 20 procent voor zowel werkgevers als werknemers laat in 2020 de werkgelegenheid in de EU met 2,9 procent stijgen en zet 6,6 miljoen mensen aan het werk. Daarnaast zou de uitstoot van broeikasgassen als CO2 met 1,038 miljoen ton dalen, het waterverbruik met 219 miljard kubieke meter worden teruggedrongen en het gebruik van fossiele brandstoffen als olie met 194 miljoen ton worden verminderd.
Sleutelrol
“Het grootste deel van belastinginkomsten komt uit arbeid. In Nederland is dat 58 procent van de totale belastinginkomsten", zei Groothuis tijdens de uitzending. "Dat betekent dat arbeid duur is en de inzet van mensenwerk continu geminimaliseerd wordt door bedrijven, omdat zij daar kosten willen besparen. Grondstoffen en vervuiling zijn niet of nauwelijks belast, en grondstoffen gebruiken we onbeperkt.”
Groothuis stelt dat het belastingstelsel een sleutelrol speelt in de transitie naar een circulaire economie, waar arbeidsintensieve verdienmodellen zoals reparaties, meer dienstverlening in plaats van verkoop van producten, hergebruik en recycling aan de orde zijn. Het belastingstelsel verbindt zowel het sociale aspect als milieu-aspect van de circulaire economie.
Bron: Ex'tax | Foto: DuurzaamBedrijfsleven Media
