Romy de Weert 12 november 2021, 12:23

Laatste dag klimaattop Glasgow: wat kunnen we verwachten?

Vandaag breekt officieel de laatste dag van de klimaattop in Glasgow aan. Maar alleen als alle 197 deelnemende landen in het VN-klimaatverdrag zich achter de slotverklaring scharen. Wat kunnen we vandaag verwachten? En kunnen we al conclusies trekken uit de afgelopen twee weken?

Ontbossing Wereldleiders spraken al af om ontbossing te stoppen. | Credits: Adobe Stock

Twee weken geleden, op 31 oktober, ging de COP26 in het Schotse Glasgow van start. Leiders uit zowel het bedrijfsleven als van nationale overheden onderhandelen om het laatste beetje eruit te halen wat erin zit. Toch laten de meeste klimaattoppen in het verleden zien dat ze voortduren tot in het weekend.

Wat is er al bereikt?

De klimaattop heeft – meer dan op andere klimaatconferenties, veel deelakkoorden opgeleverd. Zo spraken wereldleiders af om ontbossing te stoppen; tekenden zo’n 100 landen het ‘methaanpact’; stoppen 18 landen met het bouwen van kolencentrales; moeten alle nieuwe vrachtwagens en bussen in 2040 uitstootvrij zijn; sluiten China en de VS een klimaatdeal; en tekenen Nederland en Namibië een intentieverklaring om samen aan waterstof te werken.

Gisteren werd daarnaast bekend dat een paar extra landen zich aansluiten bij de zogenoemde Beyond Oil and Gas Alliance, een initiatief van Denemarken en Costa Rica om nieuwe, en in de toekomst alle, olie -en gaswinning te beëindigen. Nederland en Groot-Brittannië doen hier niet aan mee. Frankrijk, Groenland, Ierland en Zweden wel, net als Wales en Québec. Nederland zegt dat aardgas voorlopig nog nodig zal zijn in de energievoorziening.

Wat kunnen we nog verwachten?

Vandaag wordt een nieuw tekstvoorstel verwacht over klimaatfinanciering. Het gaat daarin vooral over hulp aan arme landen die kwetsbaar zijn voor de gevolgen van klimaatverandering, zoals overstromingen, lange periodes van extreme droogte en de stijgende zeespiegel.

Daarnaast wordt er een slotverklaring opgesteld: een tekst waar alle deelnemende landen unaniem mee akkoord gaan. En juist dat slotakkoord is belangrijk. De deals, akkoorden en toezeggingen die hierboven beschreven staan, zijn anders een stuk vrijblijvender.

Wat moet er nog gebeuren?

Volgens de NOS moeten er nog altijd een aantal belangrijke stappen genomen worden, die te maken hebben met het geld van rijke landen voor armere landen, de regels waaraan landen zich moeten houden bij de uitvoering van het Parijsakkoord en de afspraak hoeveel graden de aarde nog ‘mag’ opwarmen. Antonio Guterres, secretaris-generaal van de VN, zei gisteren op de top dat het “zeer waarschijnlijk” is dat de toezeggingen niet voldoende zijn om de wereldwijde opwarming van de aarde te beperken tot 1,5 graad.

Wil je alles teruglezen van de COP26? Bekijk hier ons liveblog.

Een schip op ammoniak kan al in 2022 rondvaren, maar is dat ook goed voor het milieu?

Andrew Forest verdiende zijn miljarden met de mijnbouw, nog zo’n intens vervuilende praktijk. De Australische rijkaard lijkt zijn leven te willen beteren en maakte de afgelopen jaren verschillende ‘duurzame’ voertuigen. Een mijnvrachtwagen die op waterstof rijdt, bijvoorbeeld, en een trein die op ammoniak rijdt. Vaart maken in scheepvaart Die projecten waren zo succesvol dat Forest nu een team van ingenieurs en onderzoekers inschakelt om de scheepvaart duurzamer te maken. Eind 2022 moet er een schip zijn dat op ammoniak vaart. Dat geeft hem en zijn team een jaar om deze techniek helemaal te ontwikkelen en gebruiksklaar te maken voor internationaal transport. Een ambitieus plan, dat dankzij de schier oneindige budgetten van Forest best zou kunnen slagen. Als dat zo is, dan loopt dit ammoniakschip jaren voor op andere initiatieven. Want het idee om op ammoniak is niet nieuw; er zijn verschillende plannen om het als alternatief voor stookolie te gebruiken. In theorie is ammoniak duurzaam, omdat je het kunt maken van stikstof uit de lucht en waterstof. Produceer je die waterstof met duurzame stroom, dan is ammoniak duurzaam. Groen varen in Nederland Ook Nederland, en in het bijzonder de haven van Rotterdam, wil de scheepvaart duurzamer maken. Deze week maakte een samenwerking van een heleboel bedrijven bekend dat ze zich inzetten voor biobrandstof. Dat is benzine gemaakt van biomassa, wat duurzamer is dan fossiele brandstof. De afgelopen tijd is er voor het eerst getankt met deze biobrandstof. Als het aan de bedrijven ligt gaan ze steeds meer gebruiken, om de uitstoot van de scheepvaart langzaam omlaag te brengen. En om al die duurzame brandstof op te slaan, neemt een nieuw bedrijf een deel van de grote opslagtanks in de haven over. De opslagtanks zijn in de toekomst bedoeld voor biobrandstoffen, waterstof en misschien ook ammoniak.Ammoniak is niet duurzaam Daar knelt de schoen echter wel. Want voorlopig is de productie van groene waterstof, ondanks grootse plannen, nog heel beperkt. Zolang er niet genoeg groene waterstof is, heeft de productie van ammoniak juist een enorme voetafdruk. Bedenk maar: ammoniak is een belangrijk deel van kunstmest, en de kunstmestsector is een van de grootste vervuilers ter wereld. Nu heeft Australië in het bijzonder potentie om een grote groene waterstofspeler te worden. Er is immers veel ruimte en veel zon, dus zonnepanelen neerleggen en de stroom gebruiken voor waterstof lijkt een goed plan. Die waterstof kan vervolgens naar schepen die op ammoniak kunnen varen. Het is dus goed dat er zo snel mogelijk schepen komen die op duurzame brandstof kúnnen varen, zodat de sector klaar is op het moment dat er ook genoeg duurzame brandstof beschikbaar is.