Marc Seijlhouwer 16 juni 2021, 12:00

Beton repareert zichzelf door CO2 uit de lucht te halen

Een oplossing voor duurzame bouw én het CO2-probleem in de atmosfeer? De University of Worcester heeft iets gevonden: beton dat zichzelf repareert met CO2 uit de lucht. Door een eigenschap van bloed te kopiëren, herstellen gebouwen, wegen en andere bouwsels zichzelf, waardoor er minder onderhoud nodig is en materiaal langer meegaat.

Conk creat baby adobe stock change inc

Het klinkt heel simpel en tegelijkertijd heel ingewikkeld: zorg ervoor dat beton een trucje kan toepassen dat ons bloed ook gebruikt. De cellen in ons lichaam hebben zuurstof nodig en scheiden CO2 uit. Daarom zit er in bloed, dat alle cellen van zuurstof voorziet, een stofje dat de CO2 snel uit de cellen haalt, om het vervolgens af te voeren naar de longen, waardoor je de CO2 uitademt.

CO2 uit de lucht

Dit stofje, corboanhydrase, roerden de onderzoekers van de University of Worcester door een cementmengsel. Het beton dat daaruit ontstond bleek zelfhelend; kleine scheurtjes werden binnen een paar uur gerepareerd. Zodra er een barstje in het materiaal komt, begint het carboanhydrase namelijk zijn werk te doen: het grijpt CO2-deeltjes uit de lucht en zet deze in het beton om in kalksteen. Dat lijkt qua structuur genoeg op het beton om de stevigheid ervan te bewaren. Omdat de kleine scheurtjes snel helen, worden ze niet groter en ontstaan er dus geen grotere scheuren of gaten.

Kijk hier hoe het zelfhelende beton werkt

Zelfhelend beton

Het idee van zelfhelend beton is niet nieuw; zo zijn er bacteriën die beton herstellen, een idee dat ook al in de praktijk is toegepast. Het gebruik van een enzym uit bloed is wel nieuw. De bacteriën hebben water nodig, terwijl het enzym CO2 uit de lucht haalt. In theorie is deze nieuwe techniek daarmee ook goed voor het klimaat; als er op grote schaal CO2 uit de lucht gaat voor betonreparatie, zit er minder in de atmosfeer. Helaas zal het zo’n vaart niet lopen, omdat er maar een klein beetje CO2 nodig is om de microscopisch kleine scheurtjes te repareren.

Daarnaast is het de vraag of deze techniek altijd en overal werkt. Als er van binnenuit een scheur ontstaat, kan het enzym immers zijn werk niet doen omdat er geen lucht in de buurt is. Daarnaast gaat het nu nog om labonderzoek; toekomstig onderzoek moet uitwijzen of en hoe de techniek werkt op grotere schaal.

Meer weten over CO2-reductie? Je leest het hier. 

Eneco gaat van het gas af en is in 2035 klimaatneutraal

“We voelen een diepe betrokkenheid en verantwoordelijkheid voor het leefbaar houden van onze aarde. Nu en in de toekomst”, zei CEO van Eneco As Tempelman tijdens de persconferentie. “We hebben maar één aarde. En die beschouwen we niet als van ons. Maar we moeten er wel voor zorgen voor de generaties na ons.”Energietransitie race tegen de klokOm de doelstelling van het Parijs Akkoord te halen en de opwarming van de aarde te beperken tot 1,5 graad, moeten we volgens Tempelman sneller verduurzamen. “De energietransitie is een race tegen de klok. En Eneco gaat versnellen.” Want recent wetenschappelijk onderzoek wijst uit dat met het huidige tempo de 1,5 graad in 2040 al is bereikt. Ook het Internationale Energie Agentschap (IEA) stelde kort geleden dat de elektriciteitssector in de ontwikkelde economieën al in 2035 geen CO2 meer zou moeten uitstoten om de doelstelling te kunnen halen.Daarom gaat Eneco alle CO2 emissies in de komende 15 jaar naar nul brengen. In 2035 zijn zowel de eigen activiteiten van Eneco (scope 1 en 2) als de geleverde energie aan klanten (scope 3) klimaatneutraal. Momenteel zijn Eneco en zijn klanten in totaal goed voor 13,9 megaton CO2. Het overgrote deel van de uitstoot (12,2 miljoen ton) wordt door klanten uitgestoten door het gebruik van de producten van Eneco. Daarbij gaat het vooral om gas voor het verwarmen van woningen en in de industrie. De overige 1,7 miljoen (10 procent) door de eigen operationele activiteiten. “Het is dan ook een belangrijke uitdaging om onze klanten mee te nemen in deze transitie”, zei Tempelman.Verdubbeling wind en zonOm dit doel te bereiken kondigt Eneco een aantal concrete maatregelen aan die het op de korte termijn zal nemen. Want, zo stelt Tempelman, “over klimaatneutraliteit moet je niet teveel praten, je moet het vooral gaan doen.” Zo gaat het zijn elektriciteitsproductie voor 2035 volledig verduurzamen. Daarvoor zal het bedrijf de productie van hernieuwbare energie tot 2025 verdubbelen tot 3.200 megawatt in 2025 en verdere groei daarna. Ook kondigt Eneco aan te investeren in 2.000 megawatt aan hernieuwbare warmtebronnen zoals geothermie aquathermie, grootschalige warmtepompen en benutting van restwarmte.Eneco van het gas afTegelijkertijd zal Eneco zijn huidige fossiele activiteiten versneld afbouwen. Zo wil het bedrijf binnen negen jaar bestaande gascentrales zoals de Merwe gascentrale in Utrecht en tien gasgestookte warmtekrachtcentrales sluiten of verduurzamen. De twee overige centrales, Lageweide in Utrecht en Enecogen op de Maasvlakte in Rotterdam, zijn na 2025 aan de beurt. Gekeken wordt of de gascentrale op de Maasvlakte geschikt gemaakt kan worden voor bijvoorbeeld groen gas of groene waterstof. Daarmee kan Eneco ook voor voldoende duurzaam flexibel vermogen zorgen om ook bij weinig zon en wind voor leveringszekerheid te zorgen.Energietransitie is een kansEneco zal voor deze maatregelen tot 2025 twee miljard euro uittrekken en verwacht dat het ook daarna zal blijven investeren. Want het bedrijf ziet deze transitie ook als een enorme kans. “Wij denken dat de energietransitie met enorme marktkansen komt”, zegt Tempelman. De strategie van Eneco is daarom volgens de CEO ‘niet alleen goed voor het klimaat maar ook voor de business’.De aankondiging van de versnelling komt op het moment dat de druk op grote bedrijven in de energiesector van alle kanten toeneemt om meer vaart te maken met de energietransitie. Zo oordeelde de Nederlandse rechter onlangs dat Shell zijn beleid versneld in lijn moet brengen met de klimaatdoelen van Parijs. Ook aandeelhouders spraken zich dit jaar massaal uit voor snellere verduurzaming. Zowel in Nederland als de VS steunden aandeelhouders van oliemaatschappijen als Shell, Chevron en Conoco Philips de klimaatresoluties van Follow This. Kreeg ExxonMobil drie nieuwe bestuursleden aangewezen om het bedrijf tot verduurzaming te bewegen.Japanse aandeelhoudersOok de aandeelhouders van Eneco, dat sinds vorig jaar in handen is van de Japanse bedrijven Mitsubishi en Chubu Electric Power, zijn volgens Tempelman zeer te spreken over de versnelling die Eneco nu inzet. “In Japan wordt met interesse gekeken naar wat wij doen. Europa loopt een aantal jaren voor op Japan en ze kijken of wat wij hier doen navolging kan krijgen.”Hoewel de tijdshorizon met 15 jaar vrij kort is, heeft Eneco nog niet voor alle uitdagingen een oplossing. Een aantal innovaties, zoals de productie van groene waterstof en groen gas staan nog in de kinderschoenen. Uit de validatie die Eneco liet uitvoeren door adviesbureau Boston Consulting Group komt dan ook dat tweederde van de strategie te realiseren is met bestaande technieken. Voor de overige een derde zal in de tijd tot 2035 een oplossing gevonden moeten worden.Energietransitie is sociale transitieToch is volgens Ron Wit, directeur energietransitie van Eneco de techniek niet de grootste uitdaging voor het bedrijf. “De grootste uitdaging is de sociale transitie. Hoe kunnen we zorgen dat onze klanten met ons meedoen en dat het betaalbaar is.” Daarom wil Eneco ervoor zorgen dat klanten van het gas af kunnen zonder dat ze daar extra voor hoeven te betalen. Ook zal het bedrijf na 2025 geen losse CV-ketels meer verkopen maar alleen nog duurzame alternatieven zoals een elektrische warmtepomp of een waterstof-ready HR-ketel.Tot slot pleit Eneco in het plan voor effectief klimaatbeleid op Europees en nationaal niveau voor alle landen waar het actief is (Nederland, België, Duitsland). Een voorbeeld is het verschuiven van de belasting op elektriciteit naar aardgas en het verruimen van de mogelijkheden tot het bijmengen van groen gas en waterstof in het bestaande gasnetwerk.